قرائت قرآن زمانی عمل صالح است که در مسیر حق باشد

علی‌اکبر حنیفی پیشکسوت قرآنی کشور در گفت‌و‌گو با خبرنگار ایکنا درباره مواضع اخیر مشاری العفاسی قاری کویتی علیه ایران در جنگ تحمیلی سوم اظهار کرد: حق و باطل هنگامی که آشکار باشند، مرزبندی‌ها نیز روشن می‌شود؛ هرکس در جبهه حق بایستد، اهل حق است و هرکس در جبهه باطل قرار گیرد، در شمار اهل باطل خواهد بود. کسانی که ایمان آورده و عمل صالح انجام می‌دهند (یکی از مصادیق این عمل صالح، قرائت قرآن است) در مسیر تبعیت از حق قرار دارند. خدای متعال در قرآن کریم می‌فرماید: «وَ الَّذینَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصّالِحاتِ وَ آمَنُوا بِما نُزِّلَ عَلی مُحَمَّدٍ وَ هُوَ الحَقُّ مِن رَبِّهِم کَفَّرَ عَنهُم سَیِّئاتِهِم وَ أَصلَحَ بالَهُم» چنین افرادی فارغ از آنکه قاری یا هر عنوان دیگری داشته باشند، به اقتضای ایمان خود در کنار حق می‌ایستند.

وی با تأکید بر اینکه کسانی که از باطل تبعیت کنند، حتی اگر در ظاهر اهل ایمان باشند، به سبب همین تبعیت، در جبهه کفر قرار می‌گیرند، افزود: مشاری العفاسی قاری شناخته‌شده و صاحب‌سبک در اجرای اناشید و متون دینی است و از حیث فنی و صوتی نیز در سطح بالایی قرار دارد؛ همچنین عناوینی، چون شیخ و امام جماعت را با خود دارد، اما تاریخ نشان داده افرادی با چنین ویژگی‌ها ـ و حتی فراتر از آن ـ نیز بوده‌اند که در جبهه کفر ایستاده‌اند.

حنیفی تصریح کرد: این افراد ممکن است در ظاهر مسلمان باشند و به توحید و رسالت پیامبر (ص) اقرار کنند، اما هنگامی که ریشه‌های فکری و عملی آنان به جریان‌های کفر، الحاد یا پیوند با جریان‌های دیگر بازمی‌گردد، اعمالشان نیز در همان چارچوب ارزیابی می‌شود. قرآن کریم می‌فرماید: «یَا أَیُّهَا الَّذینَ آمَنُوا لَا تَتَّخِذُوا الیَهُودَ وَ النَّصَارَى أَولِیاءَ... وَ مَن یَتَوَلَّهُم مِنکُم فَإِنَّهُ مِنهُم»؛ یعنی هرکس از آنان پیروی کند، در زمره آنان قرار می‌گیرد. از این منظر، وقتی برخی حاکمان منطقه از جریان‌های باطل تبعیت می‌کنند، در همان دایره تعریف می‌شوند.

این پیشکسوت قرآنی با اشاره به مواضع پیشین العفاسی در جریان جنگ عربستان علیه یمن گفت: او پیش‌تر نیز در حمایت از جبهه آمریکایی و صهیونیستی و در تقابل با مردم مظلوم یمن موضع‌گیری کرده بود. در آن زمان احتمال داده شد که این مواضع ناشی از خطای سهوی باشد و به همین دلیل با نوعی اغماض با آن برخورد شد.

وی افزود: در شرایط کنونی، افکار عمومی جهان ـ فارغ از دین و نژاد ـ حق را به ایران داده و سیاست‌های آمریکا را مورد انتقاد قرار می‌دهند و نشانه‌های انزوای آن نیز قابل مشاهده است؛ با این حال، برخی حاکمان کشور‌های عربی حاشیه خلیج فارس همچنان بر مواضع خود باقی مانده‌اند. آنان ممکن است در ظاهر خود را مدافع اسلام معرفی کنند، اما در عمل، به دلیل پیوند‌های مستمر با دشمنان اسلام و قرآن و اهل‌بیت (ع)، در مسیری دیگر حرکت می‌کنند و توان گسستن از این وابستگی‌ها را ندارند.

حنیفی درباره نحوه واکنش فعالان قرآنی به مواضع این قاری کویتی بیان کرد: بهترین رویکرد، عمل به دستور الهی «وَ جادِلهُم بِالَّتی هِیَ أَحسَن» است؛ یعنی مواجهه‌ای سنجیده، منطقی و مبتنی بر شیوه‌های برتر. در جریان جنگ رمضان برخی کشور‌های حاشیه جنوبی خلیج فارس با حمایت از آمریکا و رژیم صهیونیستی، در شکل‌گیری جنگ و تجاوز به ایران نقش داشته و هزینه‌های فراوانی را متقبل شدند، در حالی که اگر رویکردی مبتنی بر همزیستی مسالمت‌آمیز داشتند، نیاز به چنین هزینه‌هایی نبود.

وی ادامه داد: با وجود این، سیاست رسمی جمهوری اسلامی ایران همچنان بر حفظ روابط با همسایگان استوار است. مقام معظم رهبری نیز بار‌ها تأکید کرده‌اند که ایران خواهان دوستی با کشور‌های منطقه است و تا زمانی که اقدامی علیه کشور ما صورت نگیرد، این رویکرد ادامه خواهد داشت. بر همین اساس، رفتار جمهوری اسلامی مبتنی بر اصل تعامل، همراه با حفظ حق پاسخ متقابل در صورت تعرض است؛ لذا با وجود اینکه مواضع اخیر العفاسی، مغرضانه و فاقد منطق ارزیابی می‌شود، اما واکنش به آن نیز باید در چارچوب همین سیاست کلان جمهوری اسلامی تعریف شود. نمی‌توان فراتر از آنچه حق و سیاست رسمی اقتضا می‌کند، موضع‌گیری کرد.

حنیفی در پایان تأکید کرد: مواجهه با این‌گونه مواضع باید مبتنی بر منطق، خویشتنداری و پرهیز از اهانت باشد؛ حتی اگر طرف مقابل به توهین روی آورده باشد. در عرصه فرهنگی، الگوی رفتار، سیره پیامبر(ص) و تعالیم قرآن است. بر همین اساس، باید میان انواع مواجهه تمایز قائل شد و هر کنش را در جای خود و مطابق با موازین اسلامی تعریف کرد.