تعمیق مناسبات انسانی مستلزم رعایت انصاف در جامعه است

حجت‌الاسلام والمسلمین سیداحمد میرعمادی، نماینده ولی‌ فقیه در لرستان در گفت‌وگو با خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از لرستان، گفت: نبی مکرم اسلام(ص) خطاب به امیرالمؤمنین(ع) فرمود: بهترین کارها انصاف در برخورد با مردم، مساوات با برادر دینی و خدا را در هر حال یاد کردن است.

وی ادامه داد: پیامبر اسلام(ص) سه مورد مذکور را سرور اعمال دانسته که هر کس آن‌‌ها را در زندگی خود به‌کار گیرد جلوه ایمانش ظهور و بروز بیشتری می‌یابد، زیرا در روابط اجتماعی روزمره، انصاف، مساوات و ذکر خدا بیشتر دیده می‌شود و مردم از فرد باایمان انتظار دارند اهل انصاف و مساوات باشد و در قضاوت، شهادت، راست‌گویی و... خدا را درنظر داشته باشد و جز سخن حق نگوید.

انصاف، سخت‌ترین تکلیف بر بندگان

حجت‌الاسلام میرعمادی اضافه کرد: در کتاب کافی، جلد 2 از امام صادق(ع) نقل شده که فرمود: سخت‌ترین تکالیف بر بندگان سه چیز است؛ نخست رعایت انصاف میان خود و دیگران، به‌طوری‌ که چنان با برادر مسلمانش رفتار کند که دوست دارد او با وی چنان رفتاری داشته باشد، دوم مساوات در مال نسبت به برادر دینی خود و سوم اینکه در هر حال به یاد خدا باشد، البته منظور از یاد خدا صرفاً پیوسته ذکر «سبحان‌الله و الحمدلله» نیست بلکه مقصود این است که اگر با کار حرامی مواجه شد، خدا را درنظر بیاورد و آن کار را انجام ندهد.

انصاف، زیباترین خصلت اخلاقی

نماینده ولی‌فقیه در لرستان با بیان این‌که انصاف از زیباترین خصلت‌های اخلاقی و از ویژگی‌های اهل ایمان است، تصریح کرد: انصاف به معنای اقرار به حقوق دیگران و ادای آن‌ها و همچنین به معنی قسط و عدل پسندیده برای دیگران است، یعنی آن‌چه برای خودمان می‌پسندیم برای دیگران هم بپسندیم و بالعکس؛ لذا در تداوم و تعمیق مناسبات انسانی، برخی از عوامل از جمله «انصاف»، از اهعمیت فوق‌العاده‌ای برخوردار هستند.

حجت‌الاسلام میرعمادی اظهار کرد: رعایت انصاف در اخلاق اجتماعی امری لازم و ضروری است و از الزامات زندگی اجتماعی به‌شمار می‌آید که نمی‌توان آن را جز در سایه عدالت و شرح صدر دریافت، حضرت رسول اکرم(ص)، خود نمونه اعلای رعایت انصاف بودند تا حدی که در نگاه کردن به یارانشان دست از انصاف و رعایت مساوات برنمی‌داشتند، به‌طوری‌که امام صادق(ع) در این‌باره فرمود: رسول خدا نگاه‌های خود را میان اصحابش تقسیم می‌‌کرد و به این و آن به‌ طور یکسان می‌نگریست، (وسائل‌الشیعه، جلد 8).

وی بیان کرد: در کتاب کافی، جلد 2 و مکارم‌الاخلاق، ص 442 نقل شده که پیامبر(ص) به مولای متقیان، امام علی(ع) فرمود: آیا تو را خبر ندهم که کدام‌ یک از شماها به من نزدیک‌تر است؟ عرض کردند: آری ای رسول خدا، فرمود: آن‌ کس که از همه شماها خوش‌اخلاق‌تر و بردبارتر و به خویشاوندانش نیکوکارتر و با‌انصاف‌تر باشد و نیز فرمود: هر کس به نیاز من کمک مالی کند و با مردم منصفانه رفتار کند چنین کسی مؤمن حقیقی است‌(خصال صدوق، ص47).

برکات انصاف در زندگی

حجت‌الاسلام میرعمادی عنوان کرد: از دیدگاه پیامبر اعظم(ص)، انصاف‌ ورزیدن بلاها را دور می‌کند و از خشم خدا جلوگیری می‌کند چنان‌که در کتاب مکارم اخلاق، صفحه 457  از ایشان نقل شده که فرمود: با مردم منصفانه رفتار کن و با آنان خیرخواه و مهربان باش، زیرا اگر چنین بودی و خداوند بر مردم دیاری که تو در آن به سر می‌بری خشم گرفت و خواست بر آنان عذاب فروفرستد، به تو نگاه کرده و به خاطر تو بر آن مردم رحم می‌کند، خداوند متعال می‌فرماید: و پروردگار تو هرگز بر آن نبوده است شهرهایی را که مردمش درستکارند به ستمی هلاک کند.

نماینده ولی‌ فقیه در لرستان اضافه کرد: یکی دیگر از برکات و پیامدهای انصاف این است که عجل را به تأخیر می‌اندازد و باعث بهره‌مندی بیشتر از عقل و خرد نیز می‌شود، نبی مکرم اسلام(ص) فرمود: به هر کس که راست‌گویی در گفتار، انصاف در رفتار، نیکی به والدین و صله رحم الهام شود اجلش به تأخیر می‌افتد، روزیش زیاد می‌شود، از عقلش بهره‌مند می‌شود و هنگام سؤال مأموران الهی، پاسخ لازم به او تلقین می‌شود.

حجت‌الاسلام میرعمادی عنوان کرد: در کتاب غررالحکم از امام علی(ع) نقل شده که فرمود: انصاف برترین ارزش‌هاست و نیز فرمود: عادل‌ترین مردم کسی است که نسبت به کسی‌که به او ظلم کرده با انصاف رفتار کند، انصاف نشانه ایمان واقعی، مایه آسایش و موجب رفع اختلاف و الفت و همبستگی است، همان بزرگوار فرمود: هر کس با مردم به انصاف رفتار کند خداوند بر عزتش بیفزاید.

وی با بیان اینکه انصاف دارای انواع و اقسام متعددی اعم از انصاف در سخن، عمل، قضاوت، معامله و... است که رعایت آن بسیار سخت و دشوار است، گفت: در دعایی از امام زمان(عج) آمده است:«اللهم ارزُقنا توفیق‌الطاعة... و علی الرعیة بالانصاف» این جمله نشان می‌دهد که کارگزاران حکومت باید نسبت به رعیت و توده مردم باانصاف رفتار کنند همچنان‌که امام علی(ع) در نامه به مالک اشتر به همین موضوع فرمان می‌دهد زیرا محور و اساس جامعه اسلامی بر اساس انصاف استوار است.