مدیریت قرآنی کشور پراکنده و غیر متمرکز است/ لزوم توجه به حفظ موضوعی در دانشگاهها و مدارس
گروه فعالیتهای قرآنی: داور بینالمللی قرآن کریم کشورمان با تأکید بر اینکه باید برای یادگیری روخوانی قرآن سرمایهگذاری کنیم، گفت: متأسفانه مدیریت قرآنی کشور ما یک مدیریت پراکنده و غیر متمرکز است.
علیاکبر حنیفی، داور بینالمللی قرآن کریم کشورمان در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از فارس، با پاسخ به اینکه چرا اکثریت قریب به اتفاق نسل جوان امروزی علیرغم تمام تلاشهای انجام شده در مدارس و دانشگاهها انس زیادی با آیات قرآن کریم ندارند؟ گفت: در قرآن کریم چندین بار جمله «...فَاقْرَؤُوا مَا تَیَسَّرَ مِنَ الْقُرْآنِ ...؛ ... هر چه از قرآن میسر مىشود بخوانید...» (آیه 20 سوره مزمل) یا «اتْلُ مَا أُوحِیَ إِلَیْکَ مِنَ الْکِتَابِ ...؛ آنچه از کتاب به سوى تو وحى شده است بخوان...» (آیه 45 سوره عنکبوت) که بارها تأکید شده است هرچقدر میتوانید قرآن بخوانید.
ارائه راهکارهای آشنا نسل امروزی با قرآن کریم
وی با بیان اینکه ما نسبت به این مسئله یعنی آشنایی نسلها با قرآن چند راهکار داریم، افزود: نخستین راهکار آن این است که هر روز باید قرآن بخوانیم و به جوانان خود آموزش دهیم و آنان را با قرائت قرآن حتی در سطح ترتیل ساده آشنا کنیم.
حنیفی با یادآوری اینکه سه سطح ترتیل صلاة، عام و تخصصی وجود دارد، گفت: ترتیل تخصصی اکنون در جمهوری اسلامی اصلاً کار نمیشود البته من یکی دو سال است که این نوع ترتیل را به عدهای خاص تدریس میکنم که همگی موفق هستند اما یک ترتیل است که تمام عالم این را یاد میگیرند که در نماز بخوانند، قرآن را با صدای زیبا تلاوت کنند که ترتیل سادهای است که به آن ترتیلالصلوة گویند.
باید برای یادگیری قرآن سرمایهگذاری کنیم
این پیشکسوت قرآنی کشورمان با تأکید بر اینکه باید برای یادگیری قرآن روخوانی سرمایهگذاری کنیم، گفت: راهکارهای این مسئله نیز بسیار مشخص است اما مدیران قرآنی مقداری در این زمینه کم لطفی کردند و متأسفانه ما شوراهای تخصصی قرآنی نداریم زیرا اصلاً مدیریت قرآنی کشور ما یک مدیریت پراکنده و غیرمتمرکز است و در یک سازمان واحدی متمرکز نیست و هر کسی ادعا میکند او است که کار انجام میدهد و بقیه باید تبعیت کند.
وی اضافه کرد: یک پراکندگی در مدیریت قرآنی ما وجود دارد اما اگر مدیریت خوبی در این زمینه داشته باشیم باید این ترتیلالصلوة را عمومی کنیم کرده و جهت آموزش قرآن در کشور ایجاد انگیزه کنیم.
آموزش قرآن نیاز به سرمایهگذاریهای کلان و سخت ندارد
حنیفی افزود: باید این کار به جای سرمایهگذاری کلان در زمینههای سختی که همگان امکان حضور ندارند مثلاً حفظ کل قرآن یا آموزش تخصصی قرائت قرآن که اگر بخواهیم برای همگان این کار را انجام دهیم، نشدنی است، انجام دهیم زیرا افراد دارای علاقههای مختلف و استعدادهای گوناگونی هستند.
داور بینالمللی کشورمان بر لزوم انس مردم با مفاهیم و فرهنگ قرآن تأکید کرد و گفت: باید تلاش کنیم تا انگیزه و علاقه مردم نسبت به قرآن ده چندان شود که در این مسیر نیز راهکارهای متعددی وجود دارد اما در این مجال تنها به یکی دو راهکار اشاره میکنم.
لیست دستورات قرآن استخراج شود
وی اظهار کرد: اکنون هرکسی باید بداند لیست دستورات خداوند که به مومنان صادر شده است و در قرآن کریم با لفظ «یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُواْ...؛ اى کسانى که ایمان آوردهاید...» شروع شده است را استخراج کرده و در یک لیست قرار دهیم؛ مگر چند دستور در قرآن این چنین داریم این تعداد شاید 20 الی 30 دستور قرآنی شود که در آن خداوند انتظارات خود را از مؤمنان بیان فرموده است بنابراین همگان میتوانند این تعداد دستور را حفظ کنند، یاد بگیرند و به خاطر بسپارند اما اگر بخواهند مفاهیم تمام قرآن را یاد بگیرند، مسلماً بسیار سخت و مشکل خواهد بود و افراد زیادی به این مسئله روی نمیآورند.
حنیفی ادامه داد: یا مثلاً در قرآن برخی از کارها نهی شده است که میتوانیم این آیات را نیز استخراج کنیم و در اختیار مردم قرار دهیم که قرآن کریم فرموده است که چه کارهایی نباید انجام دهند به عنوان مثال «یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُواْ لاَ تُبْطِلُواْ صَدَقَاتِکُم بِالْمَنِّ وَالأذَى ...؛ اى کسانى که ایمان آوردهاید، صدقههاى خود را با منّت و آزار، باطل مکنید،...» (آیه 264 سوره بقره) و یا آیات دیگر این چنینی که دستورات خاصی است و میتوانیم خلاصه و چکیده دستورات الهی و کارهایی که نباید انجام دهیم را جمعآوری کنیم که این یکی از راههای انس با قرآن است.
لزوم استخراج آیات کاربردی قرآن به همراه اشعار مختلف مرتبط با آنها
این پیشکسوت قرآنی کشورمان گفت: راه دیگر این است که جملات کلیدی قرآن که اشعاری نیز درباره آنها از شعرای مختلف وجود دارد، استخراج کنیم مثلاً شکر نعمت، نعمتت افزون کند که این یک فرهنگ اسلامی است و در قرآن کریم آیه 7 سوره ابراهیم این معنا را بیان میکند «...لَئِن شَکَرْتُمْ لأَزِیدَنَّکُمْ...؛ ... اگر واقعا سپاسگزارى کنید [نعمت] شما را افزون خواهم کرد...».
وی گفت: لذا یکی از راههای انس با قرآن نیز همین است که آیات کاربردی را استخراج کرده و اشعار و ضربالمثلهای مختلفی که شاعران مختلف آن را بیان کردهاند نیز جمعآوری کنیم یعنی هم شعر و هم آیات و نکات کلیدی قرآن را میتوانیم آموزش دهیم.
حنیفی تأکید کرد: راههای انس با قرآن کریم بسیار زیاد است اما همیشه کارهای رسمی انجام میدهیم مانند حفظ یک جزء، دو جزء، سه جزء یا حتی حفظ کل و در نتیجه گاهی اوقات مشاهده میکنیم که یک حافظ کل نمیتواند به یک آیه قرآن استناد کند.
هرکسی نسبت به موقعیت خود آیات مربوط به آن را حفظ کند
داور بینالمللی کشورمان بر لزوم توجه به حفظ موضوعی قرآن کریم تأکید کرد و گفت: حفظ موضوعی باید در دستور کار آموزشهای قرآنی ما قرار گیرد که شیوههای مختلفی برای آن وجود دارد مثلاً در دانشگاههای مختلف و تخصصهای گوناگون آیات مرتبط با هر رشته تدریس و حفظ شود که این حفظ موضوعی کاربردیترین نوع حفظ است.
وی تأکید کرد: هر کسی باید به نسبت موقعیت خود آیات مربوط به آن را حفظ باشد به عنوان مثال یک خانم باید تمام آیات مربوط به خانواده و حجاب را حفظ باشد که این کار را باید در مدارس آغاز کنیم.
