«قُولُواْ لِلنَّاسِ حُسْنًا»؛ تنظيمكننده روابط انسانی در جهان/ سبك زندگی اسلامی تاريخ مصرف ندارد
گروه حوزههای علميه: مدير امور خانواده معاونت تهذيب حوزههای علميه يكی از نقاط مميزه سبك زندگی اسلامی را عدم منحصر شدن آن در دايره زمان و مكان دانست و تاكيد كرد: «قُولُواْ لِلنَّاسِ حُسْنًا» از مهمترين آيات قرآن است كه به تنظيم روابط انسانها در جامعه جهانی میپردازد.
حجتالاسلام والمسلمين يدالله كوثری، مدير امور خانواده معاونت تهذيب حوزههای علميه در گفتوگو با خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا) با بيان اينكه خروجی اصلی مفاهيم قرآنی تنظيم چهار رابطه انسان با خدا، خود، ديگران و جهان پيرامون است، اظهار كرد: يكی از مسايلی كه قرآن در روابط انسانی روی آن تاكيد دارد، «قُولُواْ لِلنَّاسِ حُسْنًا» است كه منظور آن تنها مومنين نيست بلكه همه مردم است كه نشان میدهد كه اسلام تا چه اندازه به روابط جهانی تاكيد دارد.
وی افزود: پيام اسلام، منحصر به زمان، مكان و يا مخاطبان خاص نيست بلكه پيامهای اسلامی جهانی است و قلوب را تحت تاثير قرار میدهد و دلها را تسخير میكند.
اين كارشناس امور خانواده تصريح كرد: امام علی(ع) زمانی كه مالك اشتر را برای ولايت مصر منصوب كردند به او فرمودند كه بدان مردم دو دسته هستند؛ يا با تو در دين برادراند يا در انسان بودن؛ به همين دليل رفتار تو با همه مردم بايد يكسان و از روی مهربانی و صلاح باشد و بايد خيرخواه همه باشی؛ اين متون روايی اگر در روابط ما در نظر گرفته شود، تنظيم كننده تمام روابط اجتماعی در عرصه خرد و كلان است.
وی گفت: اگر به درستی زيبايیهای كلام قرآن و اهلبيت(ع) برای مردم بيان شود و آنها را از طرق مختلف در زندگی نهادينه كنيم ديگر نيازی به طرحهای گسترده و جزيی برای تنظيم روابط اجتماعی نيستيم؛ به عنوان مثال اگر برای مردم به خوبی اين روايت ناب امام رضا(ع) كه فرمودند در برخورد با ديگران به خود بگوييد كه او بر من افضل است و بايد احترام او را نگاه دارم، تبيين شود، بسياری از روابط اجتماعی بين مردم تنظيم میشود و بسياری از مشكلات از بين خواهد رفت.
كوثری اظهار كرد: مسئله سبك زندگی در اسلام هم دارای طبقهبندیهای رفتاری و اخلاقی است و هم در بردارنده حقوقی است كه در آيات و روايات بيان شده است.
وی گفت: سبك زندگی قرآنی و اهلبيتی(ع) سبكی است منحصر به فرد كه در هيچ نوع ديگری در جهان ديده نمیشود؛ در اين عرصه نيز منابع بسيار ناب و مستندی در دست داريم كه متاسفانه هنوز نتوانستهايم آنها را به شكل جامع طبقهبندی و پياده سازی كنيم؛ اين در حالی است كه بسياری از معارف ما هنوز كشف نشده و در اختيار بشر قرار داده نشده است؛ از اين رو است كه هر بار كه قرآن تفسير میشود و يا به ابعاد روايات نظر انداخته میشود، نكات جديدتری دريافت میكنيم.
نويسنده كتاب بهداشت روانی خانواده، عنوان كرد: ويژگی خاص تنظيم روابط سبك زندگی اسلامی، آرامشبخشی در همه سطوح است؛ اسلام در اين نوع سبك زندگی بر اعتقاد، احترام و رعايت حدود انسانی و الهی تاكيد دارد؛ بدون شك اطاعت از امر خدا، به انسان آرامش میدهد.
وی گفت: رفتارهای فردی و اجتماعی افراد، حاصل نظامهای عاطفی و اعتقادی و باورهای ماست؛ دين، تنظيم كننده همه اين گزارههاست؛ در واقع امام باقر(ع) نيز بيان میدارد كه دين چيزی جز حب و بغض نيست؛ پس تنظيم نظام علايق انسانی از منظر دين هم تنظيم كننده روابط است و هم سمت و سوی زندگی انسانی را تنظيم میكند.
كوثری يادآور شد: روزی جبرئيل امين به پيامبر(ص) خطاب كردند كه به هرچيزی كه میخواهی دل ببند ولی بدان كه روزی از تو جدا میشود، پس به چيزی دل ببند كه ماندگار و مانا باشد؛ به همين جهت دل بستگی در نظام رفتاری اسلامی بايد مبتنی بر مسايل دوامپذير باشد و از لذتهای آنی گناهآفرين بايد دوری كرد.
وی گفت: يكی ديگر از نقاط مميزه سبك زندگی اسلامی نسبت به سبكهای ديگر اين است تمام سبكهای زندگی تاريخمند و زمانمند است ولی قرآن و كلام اهلبيت(ع) منحصر به زمان و مكان خاص نيست پس سبك زندگی برگرفته از آن نيز منحصر به زمان و مكان و شخص خاص نخواهد بود.
وی افزود: پيام اسلام، منحصر به زمان، مكان و يا مخاطبان خاص نيست بلكه پيامهای اسلامی جهانی است و قلوب را تحت تاثير قرار میدهد و دلها را تسخير میكند.
اين كارشناس امور خانواده تصريح كرد: امام علی(ع) زمانی كه مالك اشتر را برای ولايت مصر منصوب كردند به او فرمودند كه بدان مردم دو دسته هستند؛ يا با تو در دين برادراند يا در انسان بودن؛ به همين دليل رفتار تو با همه مردم بايد يكسان و از روی مهربانی و صلاح باشد و بايد خيرخواه همه باشی؛ اين متون روايی اگر در روابط ما در نظر گرفته شود، تنظيم كننده تمام روابط اجتماعی در عرصه خرد و كلان است.
وی گفت: اگر به درستی زيبايیهای كلام قرآن و اهلبيت(ع) برای مردم بيان شود و آنها را از طرق مختلف در زندگی نهادينه كنيم ديگر نيازی به طرحهای گسترده و جزيی برای تنظيم روابط اجتماعی نيستيم؛ به عنوان مثال اگر برای مردم به خوبی اين روايت ناب امام رضا(ع) كه فرمودند در برخورد با ديگران به خود بگوييد كه او بر من افضل است و بايد احترام او را نگاه دارم، تبيين شود، بسياری از روابط اجتماعی بين مردم تنظيم میشود و بسياری از مشكلات از بين خواهد رفت.
كوثری اظهار كرد: مسئله سبك زندگی در اسلام هم دارای طبقهبندیهای رفتاری و اخلاقی است و هم در بردارنده حقوقی است كه در آيات و روايات بيان شده است.
وی گفت: سبك زندگی قرآنی و اهلبيتی(ع) سبكی است منحصر به فرد كه در هيچ نوع ديگری در جهان ديده نمیشود؛ در اين عرصه نيز منابع بسيار ناب و مستندی در دست داريم كه متاسفانه هنوز نتوانستهايم آنها را به شكل جامع طبقهبندی و پياده سازی كنيم؛ اين در حالی است كه بسياری از معارف ما هنوز كشف نشده و در اختيار بشر قرار داده نشده است؛ از اين رو است كه هر بار كه قرآن تفسير میشود و يا به ابعاد روايات نظر انداخته میشود، نكات جديدتری دريافت میكنيم.
نويسنده كتاب بهداشت روانی خانواده، عنوان كرد: ويژگی خاص تنظيم روابط سبك زندگی اسلامی، آرامشبخشی در همه سطوح است؛ اسلام در اين نوع سبك زندگی بر اعتقاد، احترام و رعايت حدود انسانی و الهی تاكيد دارد؛ بدون شك اطاعت از امر خدا، به انسان آرامش میدهد.
وی گفت: رفتارهای فردی و اجتماعی افراد، حاصل نظامهای عاطفی و اعتقادی و باورهای ماست؛ دين، تنظيم كننده همه اين گزارههاست؛ در واقع امام باقر(ع) نيز بيان میدارد كه دين چيزی جز حب و بغض نيست؛ پس تنظيم نظام علايق انسانی از منظر دين هم تنظيم كننده روابط است و هم سمت و سوی زندگی انسانی را تنظيم میكند.
كوثری يادآور شد: روزی جبرئيل امين به پيامبر(ص) خطاب كردند كه به هرچيزی كه میخواهی دل ببند ولی بدان كه روزی از تو جدا میشود، پس به چيزی دل ببند كه ماندگار و مانا باشد؛ به همين جهت دل بستگی در نظام رفتاری اسلامی بايد مبتنی بر مسايل دوامپذير باشد و از لذتهای آنی گناهآفرين بايد دوری كرد.
وی گفت: يكی ديگر از نقاط مميزه سبك زندگی اسلامی نسبت به سبكهای ديگر اين است تمام سبكهای زندگی تاريخمند و زمانمند است ولی قرآن و كلام اهلبيت(ع) منحصر به زمان و مكان خاص نيست پس سبك زندگی برگرفته از آن نيز منحصر به زمان و مكان و شخص خاص نخواهد بود.
