آغاز دولت «تدبير و اميد» حجتالاسلام و المسلمين حسن روحانی با خلق حماسه عظيم سياسی مردم در روز 24 خرداد رقم خورد و در آن روز حماسی، ملت ايران با تأسی از فرموده مقام معظم رهبری، با حضور جهادی خود در پای صندوقهای رأی حاضر شدند و حماسه سياسی را عملی كردند.
با تحقق حماسه سياسی، روح تازهای در اندام اجرايی كشور دميده شد و همه در انتظار گشودن گره از مشكلات هستند تا كشور در راستای پيشرفت و عدالت مبتنی بر ارزشهای انقلاب اسلامی مسير خود را با قوت و قدرت بيشتری بپيمايد، اما اين روزها كه دولت يازدهم كار خود را به صورت رسمی آغاز نكرده و چند هفتهای تا تنفيذ حكم رياست جمهوری دولت يازدهم باقی است، فرصت خوبی برای طرح نظرات، پيشنهادات و انتظارات از سوی مردم، نخبگان، مسئولان و در واقع همه گروههای سياسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
با توجه به صحبتهای كانديداهای رياست جمهوری در مناظرات و طرح برنامههای خود، بيشتر به مشكلات اقتصادی تمركز داشتند و میتوان گفت حوزه فرهنگ مغفول مانده بود و يا در حاشيه قرار داشت. مشكلاتی كه امروز در حوزه فرهنگ، نشر و توليد كتاب گرفتار آن هستيم حاصل همين در حاشيه قرار گرفتنها و بیتوجهیها و يا كمتوجهیها است و اين در حالی است كه همه به اهميت آن واقف هستند، اما كسی نيست كه برای بهبود حال فرهنگ اقدام عملی انجام دهد.
اوضاع امروز فرهنگ در حوزه نشر به گونهای است كه بيشتر به كميت و نه كيفيت محتوايی آن توجه میشود و در يك ديدگاه آسيبشناسانه میتوان گفت ارائه آمارهای گوناگون از توليد كتاب نشان میدهد كه مسئولان محتوا و كيفيت آثار توليد شده به ويژه در حوزه دين و قرآن را در اولويت بعدی قرار دادهاند.
از سوی ديگر مشكلاتی كه در حوزه نشر وجود دارد، حتی توليد عناوين كتاب را هم كاهش داده است و ما اكنون به نقطهای رسيدهايم كه حتی از نظر كمی نيز كتابهای كمتری توليد میشود و براساس آمار و گزارشها، نشر كتابهای دينی به ويژه چاپ قرآنها هر ماه به شدت كاهش میيابد و اين اوضاع نگرانكننده است و میتوان گفت چرخ صنعت نشر به سختی میگردد.
توليد كتاب نقش سازنده و انكارناپذيری در حوزه فرهنگ دارد؛ از اين رو بايد به اين موضوع مهم مسئولانه نگاه كرد و توجه داشت و راهكارهای عملی برای آن به كار گرفت؛ چرا اكنون حوزه نشر با مشكلاتی نظير گرانی كاغذ، تخصيص نيافتن يارانه كاغذ به ناشران، عدم تناسب تعداد ناشران با توزيعكنندگان كتاب، نبود كپیرايت و اخذ ماليات از ناشران مواجه هستند كه رهايی از هر يك نيازمند برنامهريزی دقيق و هدفمند است و اين مشكلات با حرف و شعار حلشدنی نيست و اقدام عملی میطلبد.
با توجه به اينكه كاغذ و ملزومات چاپ از مسائل راهبردی حوزه نشر به شمار میرود، از اين رو با توجه به ظرفيتهای موجود در كشور لازم است با سرمايهگذاریهای مناسب، ظرفيت كارخانههای موجود افزايش يابد و كارخانههای تعطيل و يا نيمهتعطيل فعاليت دوباره خود را از سر بگيرند و در صورت عدم كفاف، با سرمايهگذاریهای جديد زمينه خودكفايی در اين كالای مهم و حياتی فرهنگی فراهم شود.
توقع و انتظار از مسئولان به ويژه رئيسجمهور و وزير فرهنگ و ارشاد دولت يازدهم اين است كه با پيشگيری از ادامه اين آسيبها و مشكلات و توجه بيش از پيش به مديريت و مهندسی فرهنگی، كيفيت مؤلفههای فرهنگی را اصل قرار دهند.
به هر حال اميد میرود كه وعدههای رئيسجمهور منتخب محقق و روح تازهای در فضای فرهنگی و صنعت نشر كشور دميده شود. بايد منتظر ماند و ديد كه دولت يازدهم چگونه و با چه برنامهها و تدابيری میخواهد اميد را در صنعت نشر و حوزه فرهنگ زنده كند.