پایهریزی بحثهای فلسفی و عقلگرایانه توسط امام رضا(ع) در ایران
گروه اندیشه: استاد تاریخ اسلام دانشگاه امام حسین(ع) با بیان اینکه مناظرات باعث شد فقه وسعت پیدا کند و بحثهای فلسفی و عقلگرایانه توسط امام رضا(ع) در ایران پایهریزی شود، گفت: دوستداران فلسفه از سراسر دنیا به ایران میآمدند تا از این فلسفه بهره ببرند.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، به نقل از بنیاد بینالمللی امام رضا(ع)، محمدحسین رجبی دوانی، استاد دانشگاه تاریخ اسلام، اظهار کرد: ائمه(ع) قبل از امام رضا(ع) سخت تحت فشار قرار داشتند و آن حضرت اگر چه به اجبار و اکراه به مرو آورده شد و مامون زیرکانه در پس این ماجرا اهداف خیلی مهم را دنبال میکرد اما امام رضا(ع) این تهدید را تبدیل به فرصتها کردند و از آنها بهره بردند، فرصتهایی که برای هیچ یکی از امامان ما پیش نیامد.
رجبیدوانی با اشاره به قرائت حدیث سلسلهالذهب توسط امام رضا(ع) در نیشابورگفت: نیشابور آن زمان مرکز بزرگ علمی بود حدود 24 هزار نفر محدث آن روز در این شهر اجتماع کردند تا سخنان امام را بنگارند.
وی ادامه داد: استقبال از حضرت ساعتها به طول انجامید، علما و محدثان بسیاری بودند که از حضرت سؤال کردند و امام آن حدیث عظیم سلسلهالذهب را بیان کردند جالب است محدثان اهل تسنن حدیث سلسلهالذهب را از امام نقل کردهاند.
استاد تاریخ دانشگاه امام حسین(ع) با اشاره به اینکه در تاریخ آمده است به خاطر هوای گرم، حضرت، نقابی بر چهره داشتند و حدیث سلسله الذهب را بیان کردند، عنوان کرد: وقتی مردم حدیث را از امام شنیدند به امام گفتند ما که زمان پیامبر(ص) نبودیم و ایشان را ندیدیم اما شما نواده پیامبر و وارث او هستید لذا از امام خواستند نقاب را از چهره خود کنار بزنند که وقتی امام رضا(ع) نقاب را کنار زدند، عدهای با دیدن سیمای امام غش کردند، عدهای گریه و گروهی آه و ناله میکردند. عدهای به عنوان تبرک به لباس امام دست میکشیدند خلاصه شرایط عجیب و خاصی پیش آمد.
فرصتهای منحصر به فرد برای امام رضا(ع)
رجبی دوانی افزود: مهمترین مسئلهای که امام رضا(ع) در این زمان مطرح کردند تبیین جایگاه امامت و معرفی امام بود، ایشان در قالب مناظرههایی که مامون برپا کرده بود، ولایت و امامت را به زیبایی تبیین کردند که اوج این ماجرا در حدیث سلسلهالذهب مشاهده میشود؛ حضرت پس از بیان این حدیث و در حالی که نویسندگان قلمهای خود را کنار گذاشته بودند ناگهان سرمبارک خویش را از کجاوه بیرون آوردند و فرمودند: «بشرطها و شروطها و انا من شروطها»، یعنی صرف اینکه موحد باشید و به توحید الهی اعتقاد داشته باشید کافی نیست و باید به ولایت ما نیز اعتقاد داشته باشید.
تاثیر مناظرههای امام رضا(ع) در گسترش فرهنگ تشیع و مبانی اسلام ناب
وی به تاثیرمناظرههای امام رضا(ع) در گسترش فرهنگ تشیع و مبانی اسلام ناب، اشاره کرد و گفت: در دوران امام رضا(ع) این مناظرهها از سوی آن حضرت اتخاذ شد، چون تا آن زمان حضرت در فقه شهرت داشتند تصور مامون این بود که اگر حضرت را با متکلمان و بزرگان فرقهها و ادیان گوناگون مواجه کند و آنها مسائل مختلفی را مطرح کنند و امام نتواند پاسخگو باشد، از این طریق میتواند جایگاه ایشان را نزد مردم پایین بیاورد.
این استاد دانشگاه ادامه داد: امام رضا(ع) نه تنها تبحرشان را در همه علوم نشان دادند بلکه با هر کسی به زبانی که داشت حرف زدند، امام فقط به زبان عربی سخن نگفتند بلکه به زبان اصلی هر کسی و با تسلطی که به کتابهایشان داشتند، سخن گفتند و آنجا بود که عملا قدرت اسلام به رخ دیگر ادیان کشیده شد.
پایهریزی بحثهای فلسفی وعقلگرایانه توسط امام(ع) در ایران
استاد تاریخ اسلام دانشگاه امام حسین(ع) با اشاره به اینکه فسلفه جهان مدیون امام رضا(ع)است، بیان کرد: مناظرات باعث شد فقه وسعت پیدا کند و بحثهای فلسفی و عقلگرایانه توسط امام رضا(ع) در ایران پایهریزی شود، این کار امام رضا(ع) بود و حتی دانشمندان و فیلسوفان اهل سنت از حضرت درس گرفتند و تا ظهور صفویه، دوستداران فلسفه در جاهای مختلف کشور بودند حتی از جاهای دیگر دنیا میآمدند ایران که از فلسفه بهره ببرند، این اتفاق به برکت وجود حضرت رضا(ع) بود.
وی افزود: از دیگر برکات هجرت امام هشتم(ع) به ایران، این بود که حبّ اهل بیت(ع) با آمدن امام رضا(ع) به ایران در این سرزمین نهادینه شد، ما با موج حضور سادات علوی در پی هجرت امام رضا(ع) به این سرزمین مواجه شدیم که در هیچ کشور اسلامی به اندازه ایران امامزاده وجود ندارد.
