شرح دعای روز بيست و پنجم ماه مبارک رمضان
گروه اندیشه: در دعای روز بيست و پنجم ماه مبارک رمضان آمده است«اللَّهُمَّ اجْعَلْنِي فِيهِ مُحِبّاً لِأَوْلِيَائِكَ وَ مُعَادِيا لِأَعْدَائِكَ مُسْتَنّاً بِسُنَّةِ خَاتَمِ أَنْبِيَائِكَ يَا عَاصِمَ قُلُوبِ النَّبِيِّينَ»
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از اصفهان، معنای این دعا این است که «خدايا مرا در اين ماه دلبسته اوليا، و دشمن دشمنانت قرار ده، و آراسته به راه و روش خاتم پيامبرانت گردان، اى نگهدارنده دلهاى پيامبران».
سنت : بنا به تعریف اصولیون، قول، فعل و تقریر صادر شده ازناحیه پیامبراکرم(ص) را گویند، عملی که قابل استناد به شریعت نبوی باشد و خلاف آن بدعت است .برخی به گفتار ،کردار و سکوت پیامبر صفات ایشان را هم افزودهاند.
عاصم: بازدارنده و منع کننده از خطا.
امروز از خداوند عشق و دوستی یاران و دوستداران او را میطلبیم و دشمنی با دشمنانش را و همچنین یافتن روش و شیوهای که خاتم پیامبران بر آن شیوه و روش زندگی کرده است و در پایان خواندن خداوند به نام بازدارنده قلبهای پیامبران از خطا.
الگو گرفتن و مشی در روشی که خاتم پیامبران بر آن بوده است و استواری بر راه و شیوه او که همانا ایستادگی بر منهج عدل و حق است، قطعا به دسته بندیهای اجتماعی متناسب با روح و هدف آن شیوهها خواهد انجامید. پذیرندگان (مومنین)، پذیرندگانی که از حق اعراض و با اینکه به حقانیتش باور دارند نسبت به آن چشم پوشی میکنند(کفار) و فرصت طلبانی که میخواهند در هر شرایطی از مواهب هر وضعیتی منتفع شوند و در مقابل حق رفتاری لرزان و ژلهای دارند (منافقین) و معاندین (دشمنان)و ناپذیرندگانِ لجوج و مقابله گر.
سنت رسول (ص)، محبت با مومنین و جمع دلدادگان پیام توحید است و نرمخویی در دعوت و البته شدت در مقابل کفار که حق را یافتهاند اما بنا به منافع خویش آن را انکار میکنند .شیوه ایشان تحمل و صبر و عشق به رستگاری مردم بوده است تا حدی که خداوند به آن اشاره کرده است«لَعَلَّكَ باخِعٌ نَفْسَكَ أَلاَّیَكُونُوا مُؤْمِنینَ»(شعراء/3) گویا تو «باخِعٌ نَفْسَكَ»: میخوری خودت را چرا؟ «الا یكونوا مومنین» برای اینكه مردم ایمان نمیآورند. «لَعَلَّكَ باخِعٌ نَفْسَكَ» داری خودت را میخوری، دارد دلت میسوزد؛ «فَلا تَذْهَبْ نَفْسُكَ عَلَیْهِمْ حَسَراتٍ»(فاطر/8) اینقدر روحت برای مردم حسرت نخورد، چه قدر آه میكشی؟ چقدر حرص میخوری؟ «حریص علیكم»؛ پیغمبر حرص میخورد برای شما. «حریص» حرص میخورد. «حَسَراتٍ» حسرت میخورد. «باخِعٌ نَفْسَكَ» خودت را میخوری. «لِتَشْقى» خودت را به مشقت میاندازی.
اینها سنت پیامبر است در مواجهه با مردم و برای پیشبرد توحید. در این راه نمی تواند و نمیخواهد از جبر و زور استفاده کند که: «و ما انت علیهم بجبار»(ق45).
و در راه دعوت مردم، ماموریت او جز ابلاغ جیست؟ «ما علی الرسول الا البلاغ »(مائده-99).و او بر مردم سیطره ای نمیجوید«لست علیهم بمصیطر»(غاشیه22)
و خود را وکیل آنان نمیشمارد«و ما انت علیهم بوکیل»(انعام107) و نه حفیظ آنان«و ما جعلناک علیهم حفیظا».
باورش سخت است ! اما دین و پذیرش آن در حوزه اختیار انسان معنا و ارزش پیدا میکند و اینها همه شیوه نامه حفظ اختیار انسان است که در سنت و روش پیامبرِ آخرین بدان تصریح شده و قابل شناسایی است.سنت او همین شیوه هاست نه کپی ناشیانه و موبه مو و بدون تامل از زندگی ایشان که برخی تابع شرایط جغرافیایی یا تاریخی و منطقهای خود بوده است.باید اهداف و روشهارا استخراج کرد . شیوهها و نه شکلها .
از طرفی سنت رسول (ص) پس از شکل گیری دعوت و گروه بندیهای پس از آن محبت با گروندگان و درگیری با معاندان است که «مُحَمَّدٌ رَسولُ اللَّهِ وَالَّذينَ مَعَهُ أَشِدّاءُ عَلَى الكُفّارِ رُحَماءُ بَينَهُم » (سوره مبارکه الفتح آیه ۲۹)
دوستی و عشق نسبت به آنان که معنای دوستی را فهمیدهاند و دوستداران خدایند(اولیائک)،همانان که اولیا و دوستداران خدا یعنی منشا و نهایتِ زیباییها و خوبیهایند .دوست داشتن خداوند یعنی دوست داشتن همه خوبیها و دل سپردگی به منبع همه آن زیباییها و نیکیها و آیا چنین انسانهایی که دل در گرو او بستهاند را میتوان دوست نداشت؟ حتی گاهی فقط یک فضیلت در فردی جمعِ کثیری را شیفته و مدهوش او میکند چگونه خواهد بود حال او که دوست و قرین همه آن نیکویی هاست؟
باده درد آودمان مجنون کند
صاف اگر گردد ندانم چون کند
وشدت با کسانی است که دشمنان خداوندند(اعدائک).یعنی کسانی که دشمن همه آن خوبیها و زیباییها هستند . و مگر این دسته را میتوان دوست داشت؟
این سنت پیامبر خاتم است که این دسته بندیها را باعث میشود و میتوانی در زیر این نور، آن اولیا و آن اعداء را ببینی و تشخیص دهی.
قلب پیامبران از خطا مصونیت یافته است و همین قلب محل عشق به خوبیها و کراهت از بدیهاست، پس قلبهای گره خورده به آن نیز تا موقعی که به آن گره خورده باشند درعشق و دوستی و شدت و بد آمدنشان خطا نخواهند کرد. و این نمیشود جز از شناخت و تمرین طریق راه و رسمی که آنان برگزیدهاند و زیباترین و کامل ترینش در روش زندگی آخرین حلقه از این زنجیره نورانی نهفته است .آری باید آن را شناخت و تمرین کرد.تمرین و مشق عشق...
یادداشت از داریوش اسماعیلی/ معاون فرهنگی جهاددانشگاهی واحد اصفهان
سنت : بنا به تعریف اصولیون، قول، فعل و تقریر صادر شده ازناحیه پیامبراکرم(ص) را گویند، عملی که قابل استناد به شریعت نبوی باشد و خلاف آن بدعت است .برخی به گفتار ،کردار و سکوت پیامبر صفات ایشان را هم افزودهاند.
عاصم: بازدارنده و منع کننده از خطا.
امروز از خداوند عشق و دوستی یاران و دوستداران او را میطلبیم و دشمنی با دشمنانش را و همچنین یافتن روش و شیوهای که خاتم پیامبران بر آن شیوه و روش زندگی کرده است و در پایان خواندن خداوند به نام بازدارنده قلبهای پیامبران از خطا.
الگو گرفتن و مشی در روشی که خاتم پیامبران بر آن بوده است و استواری بر راه و شیوه او که همانا ایستادگی بر منهج عدل و حق است، قطعا به دسته بندیهای اجتماعی متناسب با روح و هدف آن شیوهها خواهد انجامید. پذیرندگان (مومنین)، پذیرندگانی که از حق اعراض و با اینکه به حقانیتش باور دارند نسبت به آن چشم پوشی میکنند(کفار) و فرصت طلبانی که میخواهند در هر شرایطی از مواهب هر وضعیتی منتفع شوند و در مقابل حق رفتاری لرزان و ژلهای دارند (منافقین) و معاندین (دشمنان)و ناپذیرندگانِ لجوج و مقابله گر.
سنت رسول (ص)، محبت با مومنین و جمع دلدادگان پیام توحید است و نرمخویی در دعوت و البته شدت در مقابل کفار که حق را یافتهاند اما بنا به منافع خویش آن را انکار میکنند .شیوه ایشان تحمل و صبر و عشق به رستگاری مردم بوده است تا حدی که خداوند به آن اشاره کرده است«لَعَلَّكَ باخِعٌ نَفْسَكَ أَلاَّیَكُونُوا مُؤْمِنینَ»(شعراء/3) گویا تو «باخِعٌ نَفْسَكَ»: میخوری خودت را چرا؟ «الا یكونوا مومنین» برای اینكه مردم ایمان نمیآورند. «لَعَلَّكَ باخِعٌ نَفْسَكَ» داری خودت را میخوری، دارد دلت میسوزد؛ «فَلا تَذْهَبْ نَفْسُكَ عَلَیْهِمْ حَسَراتٍ»(فاطر/8) اینقدر روحت برای مردم حسرت نخورد، چه قدر آه میكشی؟ چقدر حرص میخوری؟ «حریص علیكم»؛ پیغمبر حرص میخورد برای شما. «حریص» حرص میخورد. «حَسَراتٍ» حسرت میخورد. «باخِعٌ نَفْسَكَ» خودت را میخوری. «لِتَشْقى» خودت را به مشقت میاندازی.
اینها سنت پیامبر است در مواجهه با مردم و برای پیشبرد توحید. در این راه نمی تواند و نمیخواهد از جبر و زور استفاده کند که: «و ما انت علیهم بجبار»(ق45).
و در راه دعوت مردم، ماموریت او جز ابلاغ جیست؟ «ما علی الرسول الا البلاغ »(مائده-99).و او بر مردم سیطره ای نمیجوید«لست علیهم بمصیطر»(غاشیه22)
و خود را وکیل آنان نمیشمارد«و ما انت علیهم بوکیل»(انعام107) و نه حفیظ آنان«و ما جعلناک علیهم حفیظا».
باورش سخت است ! اما دین و پذیرش آن در حوزه اختیار انسان معنا و ارزش پیدا میکند و اینها همه شیوه نامه حفظ اختیار انسان است که در سنت و روش پیامبرِ آخرین بدان تصریح شده و قابل شناسایی است.سنت او همین شیوه هاست نه کپی ناشیانه و موبه مو و بدون تامل از زندگی ایشان که برخی تابع شرایط جغرافیایی یا تاریخی و منطقهای خود بوده است.باید اهداف و روشهارا استخراج کرد . شیوهها و نه شکلها .
از طرفی سنت رسول (ص) پس از شکل گیری دعوت و گروه بندیهای پس از آن محبت با گروندگان و درگیری با معاندان است که «مُحَمَّدٌ رَسولُ اللَّهِ وَالَّذينَ مَعَهُ أَشِدّاءُ عَلَى الكُفّارِ رُحَماءُ بَينَهُم » (سوره مبارکه الفتح آیه ۲۹)
دوستی و عشق نسبت به آنان که معنای دوستی را فهمیدهاند و دوستداران خدایند(اولیائک)،همانان که اولیا و دوستداران خدا یعنی منشا و نهایتِ زیباییها و خوبیهایند .دوست داشتن خداوند یعنی دوست داشتن همه خوبیها و دل سپردگی به منبع همه آن زیباییها و نیکیها و آیا چنین انسانهایی که دل در گرو او بستهاند را میتوان دوست نداشت؟ حتی گاهی فقط یک فضیلت در فردی جمعِ کثیری را شیفته و مدهوش او میکند چگونه خواهد بود حال او که دوست و قرین همه آن نیکویی هاست؟
باده درد آودمان مجنون کند
صاف اگر گردد ندانم چون کند
وشدت با کسانی است که دشمنان خداوندند(اعدائک).یعنی کسانی که دشمن همه آن خوبیها و زیباییها هستند . و مگر این دسته را میتوان دوست داشت؟
این سنت پیامبر خاتم است که این دسته بندیها را باعث میشود و میتوانی در زیر این نور، آن اولیا و آن اعداء را ببینی و تشخیص دهی.
قلب پیامبران از خطا مصونیت یافته است و همین قلب محل عشق به خوبیها و کراهت از بدیهاست، پس قلبهای گره خورده به آن نیز تا موقعی که به آن گره خورده باشند درعشق و دوستی و شدت و بد آمدنشان خطا نخواهند کرد. و این نمیشود جز از شناخت و تمرین طریق راه و رسمی که آنان برگزیدهاند و زیباترین و کامل ترینش در روش زندگی آخرین حلقه از این زنجیره نورانی نهفته است .آری باید آن را شناخت و تمرین کرد.تمرین و مشق عشق...
یادداشت از داریوش اسماعیلی/ معاون فرهنگی جهاددانشگاهی واحد اصفهان
