پرخوری انسان را از سیر معنوی باز میدارد
گروه معارف: استاد حوزه علمیه همدان عنوان کرد: بر اساس علم اخلاق، پرخوری، انسان را از سیر معنوی باز میدارد و معنویت در او ضعیف میشود، امیرالمؤمنین(ع) میفرماید: «پرخوری با زیرکی قابل جمع نیست».
به گزارش از خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از همدان، آیتالله محمدی قایینی، استاد حوزه علمیه همدان چهارشنبه، 5 آبان ماه در درس اخلاق حوزه علوم اسلامی دانشگاهیان مرکز همدان، اظهار کرد: علم اخلاق میخواهد به انسان بگوید که به سمت توحید بیاید و موحد شود یعنی انسان منبع همه خوبیها و مظهر همه پاکیها باشد.
وی ادامه داد: علم اخلاق از همه علمها حتی عرفان مهمتر است چراکه علم اخلاق، مکتب کاربردی است و بر عمل و رفتار انسان توجه دارد البته فلسفه اخلاق هم داریم که توجیه تئوریها است و یک موعظه نیز وجود دارد که همان دلسوزیهایی است که رهبران دینی نسبت به مردم و جامعه دارند.
آیتالله محمدی قایینی با بیان اینکه علم اخلاق به انسان سفارش میکند، به او یاد میدهد و دست او را میگیرد، گفت: درباره اهمیت علم اخلاق روایتی از رسول اکرم(ص) وجود دارد که میفرمایند:«میدانید من برای چه مبعوث شدهام؛ مبعوث شدهام تا شما را به آخرین درجه کمال و مکارم برسانم یعنی کامل کنم و به نهایت ارزشهای اخلاقی برسانم و به درستی که ارزشهای اخلاقی جز این نیست».
استاد حوزه علمیه همدان بیان کرد: غایت خلقت رسیدن به مکارم اخلاق است بنابراین باید معنی ارزشهای اخلاقی را به خوبی و با دقت مورد بررسی قرار داد؛ فعل اخلاق، کمال اخلاق، ارزشهای اخلاقی سه عنوان در علم اخلاق است که در علم اخلاق دارای مرتبه هستند.
وی ادامه داد: در روایات بسیار آمده است که پیغمبر اکرم(ص) فرمودند: «حضرت موسی گفت که دروغ نگویید و حضرت عیسی گفت: تصمیم بر گفتن دروغ نگویید؛ اکنون من میگویم که جز راستی، چیزی نگویید» این سخن یعنی تمام وجودتان صدق باشد و این مکارم اخلاق است یعنی جزخوبی در ذهن انسان نباشد، پیغمبر اکرم(ص) مبعوث شده است تا انسان را به گونهای تربیت کند که جز خوبی در او، چیز دیگر نباشد؛ لذا کرامت و ارزشهای اخلاقی اوج وصول به پاکیها است و همه وجود انسان ارزشی میشود.
کرامت اخلاقی یعنی وجود انسان ارزشی شود
وی بیان کرد: کرامت اخلاقی یعنی وجود انسان ارزشی شود، رفتار او درس باشد و گفتار و عملش به گونهای باشد که ادب و اخلاق از وجود انسان ببارد،انسان باید به مرحلهای برسد که از ملائکه بالاتر باشد به گونهای که ملائکه به خدمت انسان درآیند؛ روایت است انسان هنگامیکه روزه میگیرد مانند ملک میشود ولی انسان باید فوق ملک شود و ملک خادم او باشد.
وی ابراز کرد: همانطور که در معراج پیغمبر اکرم(ص) مشاهده میکنیم جبرئیل تا یک حدی همراه ایشان است و بالاتر نمیتواند برود ولی انسان میتواند بالاتر از ملک برود لذا نباید خود را معطل دنیا و مقامات آن بکنیم، چراکه مادیات دنیا که بیارزش است ونباید انسان به آن مشغول شود، اخلاق جمع خُلق است، عالم خُلق مربوط به سرشت و آفرینش باطنی انسان است به این معنی که انسان موجود دو بعدی است که دارای جسم و جان است که بدن وتن، روح و روان و نامهای دیگر به آن گفته میشود.
آیتالله محمدی قایینی عنوان کرد: ما مانند سنگ، ماده صرف، نیستیم چراکه جامدات، فقط بعد مادی دارند، انسان مجرد صرف مانند ملائکه که صرفا بعد معنوی دارند هم نیست بلکه علاوه بر جسم بعد دیگر دارد که بعد غیر مادی و ملکوتی است باید توجه کرد که سنگ و جامدات فقط بعد مادی دارند و ملکوتی ندارند و ملائکه نیز بعد ملکوتی دارند و مادی ندارند ولی انسان و جن هم بعد مادی دارند هم معنوی که نامها مختلف دارد.
موضوع علم اخلاق نفس انسان است
وی اظهار کرد: موضوع علم اخلاق نفس انسان است نه بدن او چراکه بدن انسان مربوط به علم پزشکی و علوم مختلف مادی است که جسم یا بدن انسان نیازمند امور مادی است تا رشد کند و سالم بماند؛نکته حائز اهمیت این است که علم اخلاق در رابطه با بدن سخن نمیگوید بلکه درخصوص روح که البته با بدن در ارتباط است سخن میگوی.
استاد حوزه علمیه همدان بیان کرد: باید توجه کرد که علم اخلاق به جسم انسان مربوط است یعنی در رابطه با نفس و بعد ملکوتی انسان سخن میگوید و راه سلامتی را به او نشان میدهد که سلامت جسم را به دنبال دارد برای مثال پرخوری رزیله اخلاقی است که امروزه متأسفانه در غرب ارزش شده است.
وی با بیان اینکه پرخوری اگر به بدن اسان آسیب بزند در فقه حرام است و در علم اخلاق رزیله اخلاقی است به این دلیل که انسان برای فربه شدن خلق نشده است، گفت: انسان خلق شده است تا به مقام انسانیت کامل برسد لذا باید به گونهای به جسم رسیدگی شود که سالم باشد و بتواند روال زندگی را طی کند و در خوردن و آشامیدن متعادل باشد.
پرخوری انسان را از سیر معنوی باز میدارد
وی ابراز کرد: بر اساس علم اخلاق، پرخوری، انسان را از سیر معنوی باز میدارد و معنویت در او ضعیف میشود، امیرالمؤمنین(ع) میفرماید: پرخوری با زیرکی قابل جمع نیست، پرخوری هم به جسم آسیب میرساند، هم انسان را در فعالیت علمی کند میکند و هم در مسیر معنوی به او آسیب میزند در نتیجه علم اخلاق با جسم انسان هم ارتباط دارد.
استاد حوزه علمیه همدان گفت: با وجود اینکه موضوع علم اخلاق نفس انسان است ولی در عین حال تأثیر آن به جسم انسان هم میرسد، همانطور که گفته شد موضوع علم اخلاق نفس است اما باید درباره روح بحث شود جان و روان که اصطلاحات متفاوتی دارد که ظاهرا یکسان است ولی استعمالات آن متفاوت هر کدام برای مفهومی به کار میرود و با تأمل بر هرکدام میتوان دریافت که هر اصطلاح برای یک تعبیر به کار میرود.
وی ادامه داد: علم اخلاق از همه علمها حتی عرفان مهمتر است چراکه علم اخلاق، مکتب کاربردی است و بر عمل و رفتار انسان توجه دارد البته فلسفه اخلاق هم داریم که توجیه تئوریها است و یک موعظه نیز وجود دارد که همان دلسوزیهایی است که رهبران دینی نسبت به مردم و جامعه دارند.
آیتالله محمدی قایینی با بیان اینکه علم اخلاق به انسان سفارش میکند، به او یاد میدهد و دست او را میگیرد، گفت: درباره اهمیت علم اخلاق روایتی از رسول اکرم(ص) وجود دارد که میفرمایند:«میدانید من برای چه مبعوث شدهام؛ مبعوث شدهام تا شما را به آخرین درجه کمال و مکارم برسانم یعنی کامل کنم و به نهایت ارزشهای اخلاقی برسانم و به درستی که ارزشهای اخلاقی جز این نیست».
استاد حوزه علمیه همدان بیان کرد: غایت خلقت رسیدن به مکارم اخلاق است بنابراین باید معنی ارزشهای اخلاقی را به خوبی و با دقت مورد بررسی قرار داد؛ فعل اخلاق، کمال اخلاق، ارزشهای اخلاقی سه عنوان در علم اخلاق است که در علم اخلاق دارای مرتبه هستند.
وی ادامه داد: در روایات بسیار آمده است که پیغمبر اکرم(ص) فرمودند: «حضرت موسی گفت که دروغ نگویید و حضرت عیسی گفت: تصمیم بر گفتن دروغ نگویید؛ اکنون من میگویم که جز راستی، چیزی نگویید» این سخن یعنی تمام وجودتان صدق باشد و این مکارم اخلاق است یعنی جزخوبی در ذهن انسان نباشد، پیغمبر اکرم(ص) مبعوث شده است تا انسان را به گونهای تربیت کند که جز خوبی در او، چیز دیگر نباشد؛ لذا کرامت و ارزشهای اخلاقی اوج وصول به پاکیها است و همه وجود انسان ارزشی میشود.
کرامت اخلاقی یعنی وجود انسان ارزشی شود
وی بیان کرد: کرامت اخلاقی یعنی وجود انسان ارزشی شود، رفتار او درس باشد و گفتار و عملش به گونهای باشد که ادب و اخلاق از وجود انسان ببارد،انسان باید به مرحلهای برسد که از ملائکه بالاتر باشد به گونهای که ملائکه به خدمت انسان درآیند؛ روایت است انسان هنگامیکه روزه میگیرد مانند ملک میشود ولی انسان باید فوق ملک شود و ملک خادم او باشد.
وی ابراز کرد: همانطور که در معراج پیغمبر اکرم(ص) مشاهده میکنیم جبرئیل تا یک حدی همراه ایشان است و بالاتر نمیتواند برود ولی انسان میتواند بالاتر از ملک برود لذا نباید خود را معطل دنیا و مقامات آن بکنیم، چراکه مادیات دنیا که بیارزش است ونباید انسان به آن مشغول شود، اخلاق جمع خُلق است، عالم خُلق مربوط به سرشت و آفرینش باطنی انسان است به این معنی که انسان موجود دو بعدی است که دارای جسم و جان است که بدن وتن، روح و روان و نامهای دیگر به آن گفته میشود.
آیتالله محمدی قایینی عنوان کرد: ما مانند سنگ، ماده صرف، نیستیم چراکه جامدات، فقط بعد مادی دارند، انسان مجرد صرف مانند ملائکه که صرفا بعد معنوی دارند هم نیست بلکه علاوه بر جسم بعد دیگر دارد که بعد غیر مادی و ملکوتی است باید توجه کرد که سنگ و جامدات فقط بعد مادی دارند و ملکوتی ندارند و ملائکه نیز بعد ملکوتی دارند و مادی ندارند ولی انسان و جن هم بعد مادی دارند هم معنوی که نامها مختلف دارد.
موضوع علم اخلاق نفس انسان است
وی اظهار کرد: موضوع علم اخلاق نفس انسان است نه بدن او چراکه بدن انسان مربوط به علم پزشکی و علوم مختلف مادی است که جسم یا بدن انسان نیازمند امور مادی است تا رشد کند و سالم بماند؛نکته حائز اهمیت این است که علم اخلاق در رابطه با بدن سخن نمیگوید بلکه درخصوص روح که البته با بدن در ارتباط است سخن میگوی.
استاد حوزه علمیه همدان بیان کرد: باید توجه کرد که علم اخلاق به جسم انسان مربوط است یعنی در رابطه با نفس و بعد ملکوتی انسان سخن میگوید و راه سلامتی را به او نشان میدهد که سلامت جسم را به دنبال دارد برای مثال پرخوری رزیله اخلاقی است که امروزه متأسفانه در غرب ارزش شده است.
وی با بیان اینکه پرخوری اگر به بدن اسان آسیب بزند در فقه حرام است و در علم اخلاق رزیله اخلاقی است به این دلیل که انسان برای فربه شدن خلق نشده است، گفت: انسان خلق شده است تا به مقام انسانیت کامل برسد لذا باید به گونهای به جسم رسیدگی شود که سالم باشد و بتواند روال زندگی را طی کند و در خوردن و آشامیدن متعادل باشد.
پرخوری انسان را از سیر معنوی باز میدارد
وی ابراز کرد: بر اساس علم اخلاق، پرخوری، انسان را از سیر معنوی باز میدارد و معنویت در او ضعیف میشود، امیرالمؤمنین(ع) میفرماید: پرخوری با زیرکی قابل جمع نیست، پرخوری هم به جسم آسیب میرساند، هم انسان را در فعالیت علمی کند میکند و هم در مسیر معنوی به او آسیب میزند در نتیجه علم اخلاق با جسم انسان هم ارتباط دارد.
استاد حوزه علمیه همدان گفت: با وجود اینکه موضوع علم اخلاق نفس انسان است ولی در عین حال تأثیر آن به جسم انسان هم میرسد، همانطور که گفته شد موضوع علم اخلاق نفس است اما باید درباره روح بحث شود جان و روان که اصطلاحات متفاوتی دارد که ظاهرا یکسان است ولی استعمالات آن متفاوت هر کدام برای مفهومی به کار میرود و با تأمل بر هرکدام میتوان دریافت که هر اصطلاح برای یک تعبیر به کار میرود.
