آیتالله فاضل لنکرانی:
پژوهشهای حوزه علمیه به دنیا عرضه شود
گروه اجتماعی: آیتالله فاضل لنکرانی بر لزوم برگزاری همایشی عظیم و بینالمللی برای معرفی دستاوردهای حوزه علمیه قم در عرصه پژوهشی تأکید کرد.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از قم، آیتالله محمد جواد فاضل لنکرانی پیش از ظهر امروز 4 اسفند در مراسم رونمایی از کتاب فقه هنر در مرکز فقهی ائمه اطهار(ع) گفت: حوزه علمیه به برکت نظام اسلامی به معارف و حقایق خاصی توجه پیدا کرد و خصوصا فقه ما به برکت این نظام و ضرورتهای این نظام، توسعه بسیار خوبی را پیدا کرده است.
وی افزود: در این چند دهه به خصوص دو دهه اخیر گامهای خوبی در فقه و حوزه علمیه برداشته شده است؛ البته باید این تاسف را داشته باشیم که بروز بیرونی و انتشار آن، آنگونه که باید و شاید نبوده و در همین حوزه علمیه قم نیز چندان اطلاعی برای همگان حاصل نشده است.
وی اظهارکرد: محققان و فقها ما قلههای مرتفعی را فتح کردهاند؛ امروز، خوشبختانه تحقیقات بسیار خوبی را از برخی از محققان حوزوی در ابواب فقهی شاهد هستیم که این مساله بیانگر اهمیت این بحث است.
فاضل لنکرانی گفت: تحولات فقهی در حوزه علمیه قم میتواند موضوع یک همایش بزرگ در حوزه علمیه باشد تا تحقیقات فاخر حوزوی در این همایش به دنیا ارایه شود؛ علمای الازهر که به مرکز فقهی ائمه اطهار(ع) آمده بودند از گستردگی فعالیتها در قم تعجب کرده بودند.
رئیس مرکز فقهی ائمه اطهار(ع) اظهارکرد: یکی از بخشهایی که در حوزههای علمیه به آن پرداخته شده بود، مقوله هنر است؛ این مقوله در گذشته حوزه ما جایی برای کار نداشت ولی امروز ابواب مختلفی در درست بررسی است، ولی نباید این مطلب را از نظر دور داشت که ما در گام های اولین هستیم.
وی افزود: مقصود از فقه هنر دو عنصر است؛ نخست، فقه موضوعات هنری؛ شعر،طنز، هنرهای تجسمی، موسیقی، غنا و... موضوعات هنری است؛ مثلا بررسی مساله شعر و مجسمه سازی و غنا در اینجا انجام میشود؛ مقصود ما این نیست که حرامها حلال شود بلکه با نگاه دقیقتری به بررسی ادله فقهی بپردازیم.
فاضل لنکرانی گفت: موضوع دیگر آن است که ادلهای برای عناوین هنر وضع کنیم؛ در فقه ما باید به صورت کلی این بحث را دنبال کنیم؛ گاهی عنوان فقیه خود را محور قرار میدهد و به بررسی عنوان میپردازد ولی دیگر به استقلالی و تبعی بودن عنوان نمیپردازد.
رئیس مرکز فقهی ائمه اطهار(ع) اظهارکرد: برخی از مضامین روایات مطابق با یک قاعده است که باید در بیان مضامین روایات به این قواعد اشاره کرد.
وی افزود: مثلا در بحث غنا باید عنوان اصلی را مطرح کرد زیرا ائمه مصادیق را با توجه به عنوان بیان کردهاند؛ در خصوص شطرنج روایات خاصی داریم ولی در زمان خود این بحث یک عنوان کلی داشته است؛ شطرنج در گذشته مصداق ترویج کفر بوده است و به همین دلیل، در برخی بیانات شطرنج به مثابه کفر بیان شده است.
وی اظهارکرد: حالا باید بیان کرد که این مصادیقی که ائمه مطرح کردهاند از چه بابی بوده است؟ نکته دیگر این است که اطلاق و عموم نباید در ادله مطرح شود و به همین خاطر باید به دنبال عنوان کلی برویم.
فاضل لنکرانی گفت: عناوین مافوق همیشه به منزله حاکم و مفسر عناوین مادون هستند؛ عناوین مافوق بر عناوین مادون حیثیت تقییدیه دارند.
رئیس مرکز فقهی ائمه اطهار(ع) اظهارکرد: به عنوان مثال در زمینه حرمت صدای زن، سوالی مطرح میشود که آیا تنها عنصر حرام بودن این بحث تنها لذت بردن از صدا است یا انتفاع و طمع دیگران؟.
وی افزود: اقتضا غریزه از سوی شارع حرام اعلام نمیشود؛ پس مجرد لذت بردن متعارف از یک صدای خوب موجب حرمت نمی شود بلکه باید فوق این امر باشد؛ پس منظور این است که زن به شکلی صحبت کند که مرد را تحریک به حرام کند.
وی اظهارکرد: در بحث فقه هنر علاوه بر عناوین مادون و مافوق به این جنبه نیز توجه داشت که بگوییم که اسلام با مطلق لذت موافق است؛ یعنی نباید بیان کنیم که هرچه وارد فاز لذت میشود حرام است.
فاضل لنکرانی گفت: برای بیان حلال و حرام حدود باید به غرایز توجه داشته باشیم؛ اگر مردی به زنی سخنی گفت که باعث خنده وی شد، چه حکمی را جاری می کنیم؟ اگر این گونه باشد که کار بسیار سخت میشود ولی اگر بیان کنیم که اسلام بیان می کند که آنجا که منجر به فساد ومقدمه فساد می شود حرام است مساله حل میشود.
