شرحی بر نامه 31 نهج البلاغه؛
لازمه پرورش افراد، به راه انداختن کارخانه آدم سازی است
گروه معارف: مدیر حوزه علوم اسلامی دانشگاهیان گفت: دینداری ساختارمند و در جمع آسانتر است همانطور که وظیفه انبیاء، ائمه علیها سلام و حاکم اسلامی این است که ساختاری درست کند و در این ساختار افراد را پرورش دهد.
حجت الاسلام والمسلمین شورا قصریفر مدیر حوزه علوم اسلامی دانشگاهیان در گفت وگو با خبرگزاری بین المللی قرآن(ایکنا) از همدان اظهار کرد: امام علی(ع) بعد از معرفی خود و فرزندشان در نامه 31 نهجالبلاغه میفرماید « و اما بعد از پشت کردن دنیا و نزدیک شدن آخرت فهمیدم که باید دیگران را رها سازم و تمام همت خویش را برای آخرت بکار گیرم اکنون در این شرایط باید برای آخرت بیشتر کار کنم هرچند که در اندیشه مردم هستم».
وی با اشاره به این بخش از نامه که امام علی(ع) به پرداختن به خود اشاره دارد افزود: دو مسئلهی اندیشیدن به خود و دیگران نگاه عمیقی است که در تفکر شیعه و مفهوم ولایت و امامت میشود به آن پیبرد.
قصریفر با اشاره به وجود دو نظریه در جامعه شناسی درخصوص تغییر اوضاع در زندگی بیان کرد: گروهی اصالت را به فرد و گروهی دیگر اصالت را به جمع ارتباط میدهند حال اینکه این دو نگاه در مذهب تشیع با مفهوم ولایت قابل اجماع است.
مدیر حوزه علوم اسلامی دانشگاهیان تصریح کرد: برای یافتن اصالت در جمع باید توجه کنیم که به طور مثال آیا جامعه همانند محلول آب وشکر تفکیکپذیر ، قابلیت تبدیل به مایعی دیگر را دارد و یا اینکه همانند مولکول اب جداییناپذیرند.
وی افزود: در واقع در مولکول آب با ترکیب اکسیژن و هیدروژن ترکیبی کاملا جدید و متفاوت که قابلیت تبدیل به موادی دیگر را ندارد تشکیل شده است.
مدیر حوزه علوم اسلامی دانشگاهیان اظهار کرد: همانطور که در تفسیر المیزان آمده است « ترکیب انسانها با یکدیگر همانند ترکیب مولکول آب است» یعنی در حقیقت قرار گرفتن دو انسان کنار هم، پدیدهای جدید را ایجاد میکند که طبق گفته علامه طباطبائی روح جمعی یک پدیده است.
وی افزود: اجتماع انسانها تنها به معنای جمع شدن تعدادی آدم نیست بلکه گویای تجمع روحهاست، روحهای آدمی سازندهی پدیده هستند، وجود هر انسان در این جمع اهمیت خاصی دارد، این نظریه که هرگاه خواستار ساخت جامعه باشیم ابتدا باید افراد را ساخت، افراد ناخودآگاه جامعه را میسازند اشتباه است، اگر هر فرد به عنوان حقیقتی کاملا جدا از هم متصور شود مانند محلول آب و شکر ترکیب آنها با یکدیگر پدیدهای مورد انتظار ما را تشکیل نخواهد داد.
وی تاکید کرد: ساختن افراد به صورت تک تک در جامعه نمیتواند جامعه را بسازد.
قصری فر در ادامه گفت: حقیقت زمانی در اجتماع رخ خواهد داد که نظاماتی در میان مردم ایجاد شود با وجود این نظامات جامعهای تفکیک ناپذیر ایجاد میشود.
وی با اشاره به اینکه امام علی ع می فرماید من بیشتر باید مراقب خودم باشم تادیگران گفت: بنا بر آیه 105 سوره مائده «عَلَيْکُمْ أَنْفُسَکُمْ بر شما باد پاییدن خودتان» یعنی در کنار نگاه کردن به خود، جمع خود را نیز ببینید و مراقب آن باشد.
مدیر حوزه علوم اسلامی دانشگاهیان با اشاره بر خاصیت جمع فرمود: خاصیت جمع این است که برای انسان ساختار ایجاد میکند و به بالاتر رفتن تمرکز و نیرو در آن است، در جمع روحها، دینداری برای هر فرد سهل و آسانتر از تک بعد بودن آن است.
وی ادامه داد: دینداری ساختارمند و در جمع آسانتر است همانطور که وظیفه انبیاء، ائمه علیها سلام و حاکم اسلامی این است که ساختاری درست کند و در این ساختار افراد را پرورش دهد.
قصری فر با اشاره به صحبت مقام معظم رهبری در کتاب ساختار کلی اندیشه اسلامی بیانن کرد: باید کارخانه آدم سازی ایجاد کرد تا افراد پرورش پیدا کنند.
وی خاطرنشان کرد: عملکرد ائمه علیهاسلام نیز اینگونه بوده است که ساختاری را تشکیل دهند تا در آن انسانها ناخودآگاه تربیت شوند، در واقع ساختار و کارخانهای که هر فرد با ورود به آن، کامل خارج میشوند.
وی درپایان یادآور شد: همچنین هرکس علاوه بر خودسازی باید مراقب دیگران نیز باشد تا به تربیت الهی برسد، تربیتی که نتیجهای جز قرب الهی به دنبال نخواهد داشت.
وی با اشاره به این بخش از نامه که امام علی(ع) به پرداختن به خود اشاره دارد افزود: دو مسئلهی اندیشیدن به خود و دیگران نگاه عمیقی است که در تفکر شیعه و مفهوم ولایت و امامت میشود به آن پیبرد.
قصریفر با اشاره به وجود دو نظریه در جامعه شناسی درخصوص تغییر اوضاع در زندگی بیان کرد: گروهی اصالت را به فرد و گروهی دیگر اصالت را به جمع ارتباط میدهند حال اینکه این دو نگاه در مذهب تشیع با مفهوم ولایت قابل اجماع است.
مدیر حوزه علوم اسلامی دانشگاهیان تصریح کرد: برای یافتن اصالت در جمع باید توجه کنیم که به طور مثال آیا جامعه همانند محلول آب وشکر تفکیکپذیر ، قابلیت تبدیل به مایعی دیگر را دارد و یا اینکه همانند مولکول اب جداییناپذیرند.
وی افزود: در واقع در مولکول آب با ترکیب اکسیژن و هیدروژن ترکیبی کاملا جدید و متفاوت که قابلیت تبدیل به موادی دیگر را ندارد تشکیل شده است.
مدیر حوزه علوم اسلامی دانشگاهیان اظهار کرد: همانطور که در تفسیر المیزان آمده است « ترکیب انسانها با یکدیگر همانند ترکیب مولکول آب است» یعنی در حقیقت قرار گرفتن دو انسان کنار هم، پدیدهای جدید را ایجاد میکند که طبق گفته علامه طباطبائی روح جمعی یک پدیده است.
وی افزود: اجتماع انسانها تنها به معنای جمع شدن تعدادی آدم نیست بلکه گویای تجمع روحهاست، روحهای آدمی سازندهی پدیده هستند، وجود هر انسان در این جمع اهمیت خاصی دارد، این نظریه که هرگاه خواستار ساخت جامعه باشیم ابتدا باید افراد را ساخت، افراد ناخودآگاه جامعه را میسازند اشتباه است، اگر هر فرد به عنوان حقیقتی کاملا جدا از هم متصور شود مانند محلول آب و شکر ترکیب آنها با یکدیگر پدیدهای مورد انتظار ما را تشکیل نخواهد داد.
وی تاکید کرد: ساختن افراد به صورت تک تک در جامعه نمیتواند جامعه را بسازد.
قصری فر در ادامه گفت: حقیقت زمانی در اجتماع رخ خواهد داد که نظاماتی در میان مردم ایجاد شود با وجود این نظامات جامعهای تفکیک ناپذیر ایجاد میشود.
وی با اشاره به اینکه امام علی ع می فرماید من بیشتر باید مراقب خودم باشم تادیگران گفت: بنا بر آیه 105 سوره مائده «عَلَيْکُمْ أَنْفُسَکُمْ بر شما باد پاییدن خودتان» یعنی در کنار نگاه کردن به خود، جمع خود را نیز ببینید و مراقب آن باشد.
مدیر حوزه علوم اسلامی دانشگاهیان با اشاره بر خاصیت جمع فرمود: خاصیت جمع این است که برای انسان ساختار ایجاد میکند و به بالاتر رفتن تمرکز و نیرو در آن است، در جمع روحها، دینداری برای هر فرد سهل و آسانتر از تک بعد بودن آن است.
وی ادامه داد: دینداری ساختارمند و در جمع آسانتر است همانطور که وظیفه انبیاء، ائمه علیها سلام و حاکم اسلامی این است که ساختاری درست کند و در این ساختار افراد را پرورش دهد.
قصری فر با اشاره به صحبت مقام معظم رهبری در کتاب ساختار کلی اندیشه اسلامی بیانن کرد: باید کارخانه آدم سازی ایجاد کرد تا افراد پرورش پیدا کنند.
وی خاطرنشان کرد: عملکرد ائمه علیهاسلام نیز اینگونه بوده است که ساختاری را تشکیل دهند تا در آن انسانها ناخودآگاه تربیت شوند، در واقع ساختار و کارخانهای که هر فرد با ورود به آن، کامل خارج میشوند.
وی درپایان یادآور شد: همچنین هرکس علاوه بر خودسازی باید مراقب دیگران نیز باشد تا به تربیت الهی برسد، تربیتی که نتیجهای جز قرب الهی به دنبال نخواهد داشت.
