«سنگ نبشته»؛ تابلوی اعلانات حکومت سلجوقی در خرمآباد
گروه فرهنگی ـ سنگ نبشته یک اثر تاریخی بازمانده از دوران سلجوقی است که در جنوب شرق شهر خرمآباد واقع است.
به گزارش ایکنا از لرستان، این سنگ نبشته مربوط به دوره ابوسعید برسق کبیر از امرای سلطان محمود سلجوقی است و در حدود سال ۵۱۳ هجری قمری نوشته شده است و هدف از ایجاد آن اطلاع دستورات و قوانین حکومتی به مردم بوده است.کتیبه سنگ نوشته در جنوب شرقی راه خرمآباد به خوزستان در خیابان شریعتی شهر خرمآباد قرار دارد.
این سنگ نبشته که پیش از این مردم به زبان محلی به آن «برد نوشته» می گفتند به زبان فارسی و خط کوفی و بر قطعه سنگ بزرگی نوشته شدهاست و با بسمالله شروع میشود .
بنای این اثر تاریخی سنگی به ارتفاع سه و نیم متر در واقع صخرهای عظیم است که به شکل مکعب مستطیل تراش خورده است.گوشههای اين سنگ با جهات فرعی منطبق است. متن این اثر به خط کوفی در چهار سطح آن نقر شده است، بهگونهای که از چهار جهت قابل مشاهده است. البته متن نقر شده بر روی هر سطح این مکعب مستطیل تکرار متن سطوح دیگر نیست و در واقع کل متن، یک نوشتار چهار صفحهای را شامل میشود که از پهنه جنوب شرقی شروع میشود و به پهنه شمال شرقی پايان میيابد.
در این کتیبه، یکیاز حاکمان سلجوقی به نام امیر اسفهسالار کبیر، ظهیرالدین و الدوله، معینالاسلام ، طغرل لتکین ابوسعید برسق احکامی بشرح زیر در آن نوشتهاند: 1 ـ منع مردم از پوشيدن لباس ابريشمی 2ـ اجازه علف چرانی به دامداران، انتخاب محل برای احداث این اثر با دقت خاصی صورت گرفته است. این نقطه که امروزه درست در کنار راه ترانزیت تهران ـ خوزستان واقع شده در زمان ساخت این اثر نیز یک نقطۀ استراتژیک ارتباطی و مواصلاتی بوده است .بهگونهای که هر کس که میخواسته از منطقۀ فلات ایران به عراق سفر کند بناگزیر می بایست حتماً از این تنگه عبور کند.
ساخت دژ مستحکم نظامی فلکالافلاک خرمآباد در فاصلۀ کمتر از هزار متر از این سنگ نوشته در زمان ساسانیان نیز مؤید این مساله در زمان مورد نظر است .
سنگ نبشته خرمآباد در سال 1334 توسط وزارت فرهنگ و هنر با شماره ۳۹۸ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید.
