توصیه امام عصر(ع) به مستمعین

به گزارش ایکنا از فارس، حجت‌الاسلام والمسلمین علی‌رضا حدائق، مدیرعامل بنیاد مهدی موعود(عج) فارس بامداد امروز، 7 خردادماه در سلسله سخنرانی‌های مجازی خود با محوریت سبک زندگی مهدوی به بیان نکاتی درباره وظایف مستمعین در این نوع سبک زندگی پرداخت و گفت: در سخنرانی‌های قبلی با محوریت سبک زندگی مهدوی نکاتی درباره وظایف مستمعین و شنوندگان، در برابر پندها و اندرزها و موعظه‌ها دارند بیان شد تا مشخص شود کسانی که شرکت می‌کنند در مجالس وعظ، سخنرانی، ارشاد و نصیحت، این‌ها چه مسئولیتی را بر عهده دارند.

وی با بیان اینکه امام زمان(عج) رهنمودهایی را برای علما و متعلّمین فرموده‌اند و دو نکته هم این‌جا برای تمامی شنوندگان و مستمعین یاد شده است، افزود: سئوالی که مطرح است این است که چرا بعضاً افراد، نصیحت می‌شنوند ولی ترتیب اثر نمی‌دهند. به تعبیر عرف عوام ما یک گوش در است و یک گوش، دروازه و از گوش‌های این‌ها، تجاوز نمی‌کند و به قلب این‌ها نمی‌رسد. مشکل کجاست که ما می‌بینیم افرادی که گاهاً نصیحت‌کننده، امام معصوم است اما در نصیحت‌شونده، اثری ایجاد نمی‌کند.

حدائق با تصریح اینکه این سخن و ضرب‌المثلی که سخن چون از دل برآید لاجرم بر دل نشیند، کلیّت ندارد، گفت: قطعاً سخن‌هایی بر دل می‌نشیند که اول نصیحت‌کننده، برای خدا بگوید و نصیحت‌شونده، قابلیت داشته باشد. مثل گیرنده و فرستنده است. امواج اگر فرستاده می‌شود، آن دستگاه گیرنده باید ظرفیت پذیرش داشته باشد تا این امواج را دریافت کند، لذا یک بخش از تأثیرگذاریِ در وضع، ظرفیتِ خودِ نصیحت‌شونده است.

مسئول حوزه علمیه منصوریه شیراز یادآور شد: بعضی اوقات می‌بینید یک نفر، با یک جمله، تغییر پیدا می‌کند، اما بعضی‌ها، سال‌ها که با او حرف بزنی، باز هم تأثیری در او ایجاد نمی‌شود؛ چون او، ظرفیت خودش را از دست داده است. برای بالا بردن ظرفیت، این دو نکته برای همه‌ ما ضرورت دارد. چون همه‌ به عبارتی، مستمعیم و در طول زندگی، پندهایی را و نصیحت‌هایی را می‌شنویم.

وی، همه هستی را موعظه توصیف کرد و گفت: من و شما، موعظه‌ایم. موی سفید، در و دیوار جامعه ما موعظه است. گاهی اوقات افرادی را می‌بینیم و می‌گوییم خدا پدرت را رحمت کند. این موعظه است و برای همه است. خانه‌هایی را می‌بینیم که سابق، در اختیار دیگران بود. آثاری را از افراد در گوشه و کنار شهر می‌بینیم که آن آثار، موجود است و صاحبان آن‌ها نیستند. مغازه‌ها و منازل هست، آثار موجود، اما صاحب آن‌ها بین ما نیستند. چین و چروک صورت ما موعظه است. موی سپید، طفل تازه متولد شده، جسد در حال انتقال به قبرستان و غیره همگی موعظه است. حضرت فرمود چیزی نیست که چشمَت ببیند و در آن نصیحت و موعظه‌ای نباشد.

حدائق در ادامه فرمایشات حضرت علی(ع) را در این رابطه یادآور شد و گفت: حضرت علی(ع) خطاب به امام حسن مجتبی(ع) فرمودند پسرم! قلبت را با موعظه زنده نگه دار. اَحْىِ قَلْبَكَ بِالْمَوْعِظَةِ، وَ اَمِتْهُ بِالزَّهادَةِ. امام می‌فرماید قَلبَت اگر می‌خواهی زنده بماند و احیا شود، موعظه، او را زنده نگه می‌دارد. با موعظه، حیات به او ببخش و این قلب، یک اقبال و ادباری دارد. این قلب، یک جاهایی باید مثل تجویز دارو و پرهیز است.

وی بیان کرد: بیماری، وقتی سلامتیِ او را می‌خواهند رقم بزنند، بایدها و نبایدهایی برای او تعریف می‌شود؛ خوردنی‌ها و نخوردنی‌ها. قلب، حیاتش در موعظه است و یک جاهایی باید قلب را از یک چیزهایی میراند و دور کرد و آن، دلبستگی‌های به دنیا و حب دنیاست که خدایی ناخواسته اگر در دل کسی قرار گرفت، خطرناک است.

مدیرعامل بنیاد مهدی موعود(عج) فارس اضافه کرد: حضرت علی(ع) به فرزندش فرمود  پسرم! با موعظه، قلب را زنده نگه دار. با زهد، قلب را از وابستگی‌های به دنیا، بمیران. از آن وابستگی‌ها، قلب را بمیران. نسبتِ به موعظه، احیائش کن. این همان دارو و تجویز و پرهیز است. جای دیگری، حضرت می‌فرماید: «بِالمَواعِظِ تَنجَلي الغَفلَةُ». به واسطه‌ همین موعظه‌هاست که پرده‌های غفلت، کنار می‌رود.

حدائق با بیان اینکه حضرت در این دعای شریف دو نکته پذیرفتن و اتّباع و تبعیت کردن را یادآور شده‌اند، گفت: باید مباحثی که می‌شنویم، در خودمان رصد کنیم، آیا این مطالبی که گفته می‌شود و فضائل اخلاقی که بیان می‌شود، در ما هست یا نیست. اگر هست، خدا را شکر کنیم و تقویتش کنیم. اگر این فضائل اخلاقی در ما نیست، از خدا استمداد بطلبیم و آن را تحصیل کنیم و اگر رذائل اخلاقی گفته می‌شود، در ما وجود دارد، تصمیم جدی بر این‌که این رذائل را کنار بگذاریم و اگر در ما نیست، خدا را سپاس بگوییم که ما مبتلا به این صفات رذیله نیستیم و مراقب باشیم که به این صفات رذیله، مبتلا و آلوده نشویم.

وی با یادآوری اینکه امیرالمؤمنین می‌فرماید: «أبلَغُ العِظاتِ النَّظَرُ إلى مَصارِعِ الأمواتِ و الاعتِبارُ بمَصائرِ الآباءِ و الاُمَّهاتِ؛ حضرت می‌فرماید رساترینِ موعظه‌ها، نگاه کردن به آرامگاهِ اموات است»، گفت: از امیرالمؤمنین(ع) نقل شده است که در دو مقطعِ زندگیتان، حضورِ در قبرستان را فراموش نکنید: یکی زمانی که دنیا به شما روی آورده و تمام بساط زندگیِ مرفه و خوب و ایده‌آل برای شما تأمین است، خطر غفلت و خطر گناه و دوری از خدا، انسان را تهدید می‌کند و حضور در قبرستان، انسان را بیدار می‌کند و یکی هم زمانی که دنیا، ما را در فشار گذاشته، سختی‌ها، مشکلات، بیماری‌ها، بدهکاری‌ها، گرفتاری‌ها و در آن فشارهای زندگی، حضورِ در قبرستان، آرامش‌بخش است. ولی چشم ما به این سنگ‌های قبور می‌افتد، یک آرامشی پیدا می‌کنیم که این سختی‌ها، برای این‌ها نماند و برای ما هم نخواهد ماند و این سختی‌ها گذراست.

مسئول حوزه علمیه منصوریه شیراز با بیان اینکه حضرت می‌فرماید بهترین موعظه‌ها، نگاه به آرامگاهِ اموات و اعتبار گرفتن از سرنوشت پدرها و مادرهای ماست، گفت: پذیرشِ سخن حق و پذیرشِ موعظه، دو نکته‌ای است که در این فرمایش امام عصر، برای همه‌ انسان‌های مستمع، به‌عنوان ضرورت یاد شده که ما اگر موعظه‌ای را می‌شنویم، هم بپذیریم و هم با نگاه وعظ و اندرز به آن بنگریم.