آیه مباهله از افضل بودن چه کسانی سخن میگوید
عضو هیئت علمی پژوهشگاه حوزه و دانشگاه با اشاره به اینکه اساس مباهله این است کسانی که نقش مهمی در استمرار راه و جانشینی پیامبر اکرم(ص) دارند، در مباهله حضور پیدا کنند، گفت: آیه مباهله دلالت بر فضیلت اهل بیت(ع) دارد و در منابع شیعی با الهام از روایت علی بن موسی الرضا(ع) آمده است که این آیه دلالت بر سزاوارتر و شایستهتر بودن امیرالمؤمنین(ع) برای جانشینی پیامبر(ص) دارد.
امروز بیستوچهارم ذیالحجه همزمان با دوم مردادماه روز مباهله نام دارد؛ جارالله زمخشری از دانشمندان بزرگ معتزله، در کتاب تفسیر کشاف به فضیلت اصحاب کساء (کسانی که در روز مباهله همراه پیامبر بودند) اشاره کرده است.
رویداد مباهله از رویدادهای صدر اسلام است؛ هنگامی که پیامبر اسلام(ص) و اهل بیت(ع) در یک سو و مسیحیان نجران در دیگر سو آماده مباهله یا نفرین طرف دروغگو شدند.
مسیحیان نجران که به مدینه آمده بودند تا در مورد درستی دعوت پیامبر(ص) پژوهش کنند با او به محاجه (دلیل آوردن) پرداخته، سرانجام بحثشان به جایی کشید که حضرت محمد(ص) خواست تا با آنها مباهله کند.
هر یک از دو طرف با افراد خود به محل مباهله رفتند. مسیحیان وقتی دیدند که پیامبر اکرم(ص) با عزیزترین کسانش یعنی حضرت علی(ع)، حضرت فاطمه(س)، امام حسن(ع) و امام حسین(ع) میخواهد آنها را به چالش بکشد مطمئن شدند که حضرت محمد(ص) اگر به خودش مطمئن نبود، جان خانوادهاش را به خطر نمیانداخت، پس از مباهله کناره گرفتند.
حجتالاسلام سیدمحمود طیبحسینی، مدیر گروه قرآنپژوهی پژوهشگاه حوزه و دانشگاه در گفتوگو با ایکنا از قم درخصوص روز مباهله اظهار کرد: اهل تسنن در خصوص آیه مباهله نظری مشابه با شیعیان دارند و این آیه را از نظر واقعه و جریان، منحصر در اهل بیت خاص پیامبر اکرم(ص) میدانند و معتقدند که در ماجرای مباهله، پیامبر اکرم(ص) تنها امیرالمؤمنین علی(ع)، فاطمه(س) و حسنین(ع) را با خود آوردند.
وی با اشاره به اینکه برخی از معاصران شبهاتی را مطرح کردهاند و اتهاماتی به مفسران اهل سنت زده که چرا این روایات را نقل کردهاند، ادامه داد: آیه مباهله دلالت بر فضیلت اهل بیت(ع) دارد و اینکه تنها اهل بیت(ع) در این جریان حضور داشتند.
مدیر گروه قرآنپژوهی پژوهشگاه حوزه و دانشگاه گفت: این امر که آیه مباهله در خصوص افضلیت امیرالمؤمنین(ع) و استحقاق ایشان برای جانشینی بعد از پیامبر(ص) است، تنها در منابع شیعی با الهام از روایت علی بن موسی الرضا(ع) آمده است که دلالت بر سزاوارتر و شایستهتر بودن امیرالمؤمنین(ع) برای جانشینی پیامبر(ص) دارد.
طیبحسینی با اشاره به تحلیل روانشناختی با الهام از روایت امام رضا(ع) که انحصار به آیه مباهله در حق اهل بیت(ع) دارد، افزود: تحلیل جدیدی از آیه مباهله با الهام از روایت امام رضا(ع) و زمخشری یکی از فقهای اهل سنت انجام گرفته که مراد از نسائکم، حضرت زهرا(س) است.
عضو هیئت علمی پژوهشگاه حوزه و دانشگاه با تأکید بر اینکه آیه مباهله دلالت بر فضیلت اهل بیت(ع) دارد، افزود: در این آیه آمده است «فَمَنْ حَاجَّک فِیهِ مِن بَعْدِ مَا جَاءَک مِنَ الْعِلْمِ فَقُلْ تَعَالَوْا نَدْعُ أَبْنَاءَنَا وَأَبْنَاءَکمْ وَنِسَاءَنَا وَنِسَاءَکمْ وَأَنفُسَنَا وَأَنفُسَکمْ ثُمَّ نَبْتَهِلْ فَنَجْعَل لَّعْنَتَ الله عَلَی الْکاذِبِینَ» یعنی ما پسران خود را در مباهله فرا میخوانیم و شما نیز پسران خود را، ما زنان خود را میآوریم و شما نیز زنان خود را بیاورید، ما خودمان را میآوریم و شما نیز خود را بیاورید و در درگاه خداوند زاری کنیم و بگوییم خدا دروغگو را لعنت کند.
وی گفت: کلمه پسران که در اینجا گفته شده؛ پیامبر اکرم(ص)، حسن و حسین را با خود آوردند و در خصوص کلمه نسا اختلاف است و منظور زنان است اما پیامبر اکرم(ص) تنها حضرت فاطمه(س) را با خود آوردند و زنان خود را نیاوردند که با تحلیل این نتیجه را گرفتهایم که کلمه نسا هر گاه کنار کلمه ابنا بیاید به معنی دختران است.
طیبحسینی اظهار کرد: پادشاهان در گذشته زمانی که به جنگ میرفتند پسران و یا دختران خود را که جانشینانشان بودند دور نگه میداشتند تا آسیبی به آنها وارد نشود و پادشاهیشان چنانچه در جنگ کشته شوند از طریق پسران و دخترانشان ادامه پیدا کند.
وی ادامه داد: خداوند در آیه مباهله از همین منظر نگاه میکنند و پیامبر اکرم(ص) به بزرگان مسیحیت پیشنهاد میدهند که اعضای مباهله افرادی باشند که ادامهدهنده راه آنها هستند و پیامبر(ص) میفرماید که اگر شما موافق کار خود هستید عزیزترین کسانی که ادامهدهنده راه شما هستند را با خود بیاورید و در معرض نفرین و هلاکت قرار دهید.
مدیر گروه قرآنپژوهی پژوهشگاه حوزه و دانشگاه با اشاره به اینکه افرادی که در مباهله پیشنهاد شدند مطلق به فرزندان نیست بلکه کسانی برای حضور در مباهله دعوت شدند که برای انتساب منصب امید به آنها باشد، یادآور شد: اساس مباهله این است، کسانی که نقش مهمی در استمرار راه و جانشینی پیامبر اکرم(ص) دارند، در مباهله حضور یابند.
انتهای پیام
