
حجتالله سیفی، کارگردان سینما و تلویزیون در گفتوگو با
ایکنا با بیان اینکه در شرایط بحرانی و زمانهای که یک ملت با تهدیدهای بیرونی و جنگ رسانهای و سیاسی روبهرو است، نقش سینما، تلویزیون و رسانههای جمعی در تقویت روحیه امید و مقاومت بسیار تعیینکننده است، اظهار کرد: رسانه در چنین موقعیتی شبیه یک بلندگو عمل میکند؛ بلندگویی که فردی پشت آن ایستاده و جمعی از مردم را خطاب قرار میدهد و از آنان میخواهد در برابر یک رخداد بزرگ چگونه رفتار کنند و چه واکنشی نشان دهند. طبیعتاً هر هنرمند و هر صاحب رسانهای میتواند از طریق ابزار و امکاناتی که در اختیار دارد، پیام همدلی، مسئولیتپذیری و مقاومت را به جامعه منتقل کند.
وی ادامه داد: اگر انسانی در سرزمینی زندگی میکند و احساس تعلق به آن دارد، باید نسبت به آن سرزمین همان حسی را داشته باشد که نسبت به خانه پدری خود دارد. خانه پدری جایی است که وقتی خطری آن را تهدید میکند، همه اعضای خانواده کنار هم قرار میگیرند تا از آن محافظت کنند. کشور نیز برای ما چنین جایگاهی دارد. وقتی حادثهای برای کشور رخ میدهد، وظیفه اخلاقی و انسانی هر فردی است که در حد توان خود برای حفاظت از آن تلاش کند. هنرمندان نیز از این قاعده مستثنا نیستند و باید از ابزار هنر برای تقویت همبستگی ملی و امید اجتماعی بهره بگیرند.
این کارگردان سینما با اشاره به اینکه شرایط امروز منطقه و جهان نشان میدهد ایران با فشارها و تهدیدهای متعددی از سوی آمریکا و رژیم صهیونیستی مواجه است، گفت: آنچه امروز در فضای سیاسی و رسانهای جهان علیه ایران شکل گرفته، صرفاً یک اختلاف سیاسی ساده نیست، بلکه نوعی جنگ ترکیبی است که در آن ابزارهای رسانهای، روانی و فرهنگی در کنار فشارهای سیاسی و نظامی به کار گرفته میشوند. در چنین فضایی، رسانهها و بهویژه سینما و تلویزیون میتوانند نقش مهمی در تقویت روحیه مقاومت در جامعه ایفا کنند و اجازه ندهند که ناامیدی و تردید در میان مردم گسترش پیدا کند. اگر به وضعیت منطقه نگاه کنیم، میبینیم که آمریکا و رژیم صهیونیستی در سالهای اخیر تلاش کردهاند با فشارهای مختلف سیاسی، اقتصادی و رسانهای ایران را تضعیف کنند. در چنین شرایطی طبیعی است که جنگ روایتها نیز شکل بگیرد؛ یعنی هر طرف تلاش کند روایت خود را از واقعیتها به افکار عمومی منتقل کند. بنابراین یکی از مهمترین وظایف هنرمندان، مستندسازان، نویسندگان و خبرنگاران این است که وقایع را ثبت و روایت کنند تا هم مردم امروز واقعیتها را بهتر درک کنند و هم آیندگان بدانند در این دوره تاریخی چه گذشته است.
وی ادامه داد: ثبت و ضبط وقایع برای تاریخ اهمیت بسیار زیادی دارد. اگر به تاریخ ایران نگاه کنیم، بسیاری از رویدادهای مهم از طریق نوشتهها و وقایعنگاریها به دست ما رسیده است. برای مثال درباره حمله مغول یا بسیاری از جنگها و بحرانهای تاریخی، تصویر و فیلمی وجود ندارد، اما چون وقایع توسط مورخان و نویسندگان ثبت شده، امروز میتوانیم آن دورهها را بشناسیم و بفهمیم مردم در برابر آن تهدیدها چگونه ایستادگی کردند. بنابراین ثبت رویدادهای امروز نیز وظیفهای مهم برای اهل قلم و اهل هنر است. در دوره معاصر، بهویژه در دوران دفاع مقدس، ما تجربه بسیار ارزشمندی در زمینه ثبت وقایع به دست آوردیم. در آن دوران، بسیاری از رزمندگان، خبرنگاران، عکاسان و مستندسازان تلاش کردند لحظههای جنگ و مقاومت مردم را ثبت کنند. نتیجه آن تلاشها این شد که امروز حجم قابل توجهی از عکسها، فیلمها، خاطرات و کتابها درباره آن دوره در اختیار داریم و نسلهای بعدی میتوانند بفهمند مردم ایران چگونه در برابر تجاوز دشمن ایستادگی کردند و اجازه ندادند حتی یک وجب از خاک کشورشان به دست دشمن بیفتد.
آنچه امروز در فضای سیاسی و رسانهای جهان علیه ایران شکل گرفته، صرفاً یک اختلاف سیاسی ساده نیست، بلکه نوعی جنگ ترکیبی است که در آن ابزارهای رسانهای، روانی و فرهنگی در کنار فشارهای سیاسی و نظامی به کار گرفته میشوند
کارگردان فیلم «بچههای جسور» گفت: تجربه دفاع مقدس برای ما یک درس مهم داشت و آن این بود که وقایع تاریخی باید از همان ابتدا ثبت و مستند شوند. امروز هم اگر جامعه ما با تهدیدها و فشارهای مختلف مواجه است، هنرمندان باید با دقت بیشتری به اطراف خود نگاه کنند، اتفاقات را ببینند، بشنوند و تحلیل کنند و سپس آنها را در قالب فیلم، سریال، مستند، کتاب و گزارشهای رسانهای به ثبت برسانند. این کار باعث میشود حقیقت برای نسلهای آینده باقی بماند.
سیفی با اشاره به جنگ روایتها در فضای رسانهای امروز افزود: شرایط امروز با دوران دفاع مقدس تفاوتهایی دارد. در آن زمان شبکههای گسترده رسانهای که علیه ایران فعالیت کنند وجود نداشت، اما امروز رسانههای متعددی با حمایت مالی دشمنان ایران تلاش میکنند روایت خاصی از وقایع ارائه دهند. شبکههایی مانند ایران اینترنشنال یا برخی رسانههای خارجی در واقع بخشی از همین جنگ رسانهای هستند و تلاش میکنند با انتشار اخبار و تحلیلهای جهتدار، افکار عمومی را تحت تأثیر قرار دهند. در چنین شرایطی، کار رسانههای داخلی و هنرمندان سختتر شده است، زیرا آنها باید هم واقعیتها را روایت کنند و هم با موج گستردهای از روایتهای رقیب مواجه شوند. با این حال، تجربه نشان داده است که اگر روایت صادقانه، دقیق و هنرمندانه ارائه شود، میتواند مخاطب خود را پیدا کند. مردم در نهایت به دنبال حقیقت هستند و رسانهای که بتواند با صداقت و دقت واقعیتها را نشان دهد، اعتماد بیشتری جلب خواهد کرد.
این کارگردان سینما تأکید کرد: یکی از مهمترین وظایف نهادهای فرهنگی و رسانهای، افزایش آگاهی عمومی است. آگاهی باید از سنین پایین و از مدارس آغاز شود. کودکان و نوجوانان باید با تاریخ کشور خود، با فراز و نشیبهایی که این سرزمین پشت سر گذاشته و با فداکاریهایی که برای حفظ آن انجام شده آشنا شوند. اگر نسل جدید بداند که پیشینیانش چگونه برای حفظ این کشور تلاش کردهاند، طبیعی است که احساس مسئولیت بیشتری نسبت به آینده آن خواهد داشت. رسانهها میتوانند با استفاده از فیلمها، مستندها، کتابها و برنامههای آموزشی، این آگاهی را در جامعه گسترش دهند. بسیاری از اسناد تاریخی، تصاویر و روایتهای مربوط به دورههای مختلف تاریخ ایران وجود دارد که میتواند به شکل جذاب و هنرمندانه در اختیار نسل جوان قرار گیرد. این کار نهتنها باعث افزایش شناخت تاریخی میشود، بلکه حس تعلق و هویت ملی را نیز تقویت میکند.
سیفی با بیان اینکه فرهنگ ایرانی همواره بر پایه مقاومت و ایستادگی شکل گرفته است، گفت: در فرهنگ تاریخی ایران از دوران باستان تا امروز، همواره مفهوم دفاع از سرزمین و حفظ هویت ملی وجود داشته است. از سوی دیگر، فرهنگ عاشورایی نیز در میان مردم ایران نقش مهمی در شکلگیری روحیه مقاومت و ایستادگی داشته است. ترکیب این دو عنصر فرهنگی باعث شده است که جامعه ایرانی در برابر تهدیدها و فشارها روحیهای مقاوم داشته باشد. هنرمندان میتوانند این مفاهیم را در قالب آثار هنری به تصویر بکشند. سینما و تلویزیون ابزارهای بسیار قدرتمندی هستند که میتوانند مفاهیم عمیق انسانی و اجتماعی را به زبان تصویر منتقل کنند. اگر این ظرفیت به درستی استفاده شود، میتواند در تقویت روحیه امید، همبستگی و اعتماد در جامعه نقش مهمی ایفا کند.
این کارگردان در پایان گفت: امروز بیش از هر زمان دیگری نیاز داریم که هنرمندان، نویسندگان، خبرنگاران و فعالان فرهنگی با نگاه مسئولانه به جامعه نگاه کنند و وقایع و واقعیتهای زمانه خود را ثبت کنند. همانگونه که نسلهای گذشته با ثبت وقایع تاریخی خود، تصویری از مقاومت و ایستادگی مردم ایران برای ما به یادگار گذاشتند، ما نیز باید این مسئولیت را در قبال نسلهای آینده انجام دهیم تا آنان بدانند این سرزمین چگونه حفظ شده و چه تلاشهایی برای پاسداری از آن صورت گرفته است.
انتهای پیام