روایت جهانگیر الماسی از ایام نوروز در ۸ سال دفاع مقدس
یک بازیگر سینما و تلویزیون با مرور خاطرات سالهای دفاع مقدس میگوید؛ نوروز در آن روزها نه یک جشن پرهیاهو، بلکه نمادی از همدلی، امید و تداوم فرهنگ ایرانی بود که در دل جنگ نیز فراموش نشد.
جهانگیر الماسی، بازیگر سینما و تلویزیون در گفتوگو با ایکنا با بیان اینکه نوروز در فرهنگ ایرانی صرفاً یک عید تقویمی نیست بلکه نمادی از تولد دوباره و تجدید حیات است، اظهار کرد: وقتی درباره نوروز در سالهای دفاع مقدس صحبت میکنیم باید به این نکته توجه داشته باشیم که نوروز برای ایرانیها فقط یک جشن ساده نبود، بلکه نوعی یادآوری ریشههای فرهنگی و تاریخی ما محسوب میشد. در واقع این آیین میتوانست و هنوز هم میتواند مهمترین عامل برای ایجاد انسجام ملی بر پایه پیشینه فرهنگی کشور باشد؛ همان پیشینهای که در ایام نوروز دوباره تداعی میشود و نوعی انرژی تازه در جامعه ایجاد میکند. در دوران جنگ هم این مسئله کاملاً قابل مشاهده بود. حتی در جبههها، در همان شرایط سخت و محدود، گاهی آیینهایی مانند چیدن سفره هفتسین برگزار میشد؛ البته بسیار ساده و در حد امکانات موجود. در خانوادهها هم نوروز با همان مفهوم همیشگی خود پاس داشته میشد. طبیعی است که در روزهایی که هر روز خبر شهادت یا مجروح شدن جمعی از هموطنان به گوش میرسید، کسی نمیتوانست با شادی و جشنهای پرزرق و برق به استقبال سال نو برود، اما این به معنای فراموش کردن نوروز نبود. مردم در عین حال که حرمت شرایط را نگه میداشتند، این آیین را پاس میداشتند و همان دورهمیهای خانوادگی را به شکلی ساده و صمیمی برگزار میکردند.
این بازیگر پیشکسوت با اشاره به نقش نوروز در تقویت روحیه رزمندگان گفت: همین دورهمیها و توجه به آیینهای ملی در واقع پشتوانهای معنوی برای رزمندگان محسوب میشد. رزمندگان میدانستند که خانوادهها و مردم در پشت جبهه همچنان با حفظ سنتها و ارزشها زندگی را ادامه میدهند و همین موضوع میتوانست به آنها روحیه بدهد. نوروز در آن سالها یادآور این بود که زندگی، امید و تداوم فرهنگ ایرانی حتی در سختترین شرایط هم ادامه دارد. اگر به متون دینی و روایی هم نگاه کنیم، میبینیم که در برخی روایات از نوروز به عنوان زمانی برای نو شدن انسانها یاد شده است. همانطور که طبیعت در بهار دوباره زنده میشود، انسان هم میتواند فرصتی برای بازنگری در رفتارها و اصلاح خود پیدا کند. به همین دلیل نوروز فقط یک جشن طبیعت نیست، بلکه فرصتی برای تحول درونی انسانهاست؛ فرصتی برای فاصله گرفتن از زشتیها و بازگشت به پاکی و صفا.
نوروز در سالهای دفاع مقدس، یادآور این بود که زندگی، امید و تداوم فرهنگ ایرانی حتی در سختترین شرایط هم ادامه داردالماسی با اشاره به حضور شعر و ادبیات در آیینهای نوروزی گفت: در فرهنگ ایرانی، شعر همواره بخشی از مراسم نوروز بوده است. اشعاری که در سفرههای نوروزی خوانده میشد یا میان مردم و حتی میان رزمندگان دهان به دهان میگشت، در واقع بیانگر روح فرهنگی جامعه بود. این اشعار گاهی امید میآفریدند، گاهی یادآور تاریخ و اسطورههای ایران بودند و گاهی هم پیام همبستگی و مقاومت را منتقل میکردند. به همین دلیل معتقدم نوروز را نباید صرفاً به عنوان زمانی برای شادی و تفریح در نظر گرفت. نوروز بیش از هر چیز پاسداشت یک آیین فرهنگی است؛ آیینی که قدرت ملی و اسطورهای مردم ایران را به نمایش میگذارد. در طول سالهای دفاع مقدس شاهد چنین جلوههایی بودیم و امروز هم میتوانیم شاهد آن باشیم. نوروز میتواند دوباره مردم ایران را در کنار هم جمع کند و حتی ملتهایی را که این آیین را پاس میدارند، به نوعی پیوند فرهنگی با ایران نزدیکتر کند. امروز نوروز فقط متعلق به ایران نیست، بلکه به عنوان یک میراث فرهنگی در سطح جهانی ثبت شده است. همین مسئله فرصت مهمی ایجاد میکند تا از طریق این آیین پیام ملت ایران را به جهان منتقل کنیم. ملتی که با وجود پیشینه تاریخی گسترده و روحیه صلحطلبانه، بارها مورد تهاجم دشمنان قرار گرفته اما هیچگاه از فرهنگ و هویت خود فاصله نگرفته است. دشمنان باید بدانند که ملت ایران ملتی نیست که از گذشته خود غافل شود. ایرانیان در طول تاریخ نشان دادهاند که حتی در سختترین شرایط هم سنتها و فرهنگ خود را حفظ میکنند. نوروز یکی از مهمترین نمادهای همین استمرار فرهنگی است؛ آیینی که قرنها پابرجا مانده و در قرنهای آینده نیز باقی خواهد ماند. در واقع ملتهایی محکوم به نابودیاند که از گذشته و هویت فرهنگی خود بیبهره باشند.
بازیگر فیلم «شبح کژدم» در ادامه در پاسخ به این پرسش که آیا نوروز در آن سالها برای رزمندگان روحیهبخش بود، اظهار کرد: نوروز همیشه جلوهای از همدلی و نزدیکی بیشتر میان خانوادهها و مردم ایران بوده است. در ایام نوروز تماس رزمندگان با خانوادههایشان بیشتر میشد و همین ارتباطها میتوانست روحیه آنها را تقویت کند. حتی در جبههها هم جمعهای کوچک و صمیمانهای شکل میگرفت که حال و هوای نوروز را زنده نگه میداشت. رزمندگانی که در جبهه حضور داشتند، هدفی بزرگ را دنبال میکردند؛ آنها برای دفاع از سرزمین ایران، حفظ انقلاب اسلامی و صیانت از خانوادههایشان میجنگیدند. از همین رو نوروز که همواره یادآور انسجام خانوادهها بوده است، برای آنها معنایی عمیقتر پیدا میکرد. وقتی رزمندهای میدانست که خانوادهاش در خانه سفره هفتسین چیدهاند و به یاد او سال نو را آغاز میکنند، این موضوع میتوانست نیرویی تازه در وجود او ایجاد کند.
وی با اشاره به تجربه زیسته نسل خود تصریح کرد: دوران دفاع مقدس را از نزدیک لمس کردهایم و میدانیم که نوروز در دل جنگ چه معنایی داشت. شاید مهمترین درسی که از آن روزها میتوان گرفت این است که حوادث تلخ و شیرین همیشه در طول تاریخ میآیند و میروند، اما آنچه باقی میماند هویت ملتهاست. هویت ایرانی چیزی است که طی هزاران سال حفظ شده و نسلهای مختلف آن را پاس داشتهاند. ایران در طول تاریخ بارها مورد تهاجم دشمنان قرار گرفته است. بسیاری از بدخواهان تلاش کردهاند این سرزمین را دچار ضعف یا فروپاشی کنند و در این مسیر نیز خسارتها و قربانیهای زیادی به ملت ایران تحمیل شده است. اما با وجود همه این فشارها، فرهنگ و هویت ایرانی همچنان پابرجا مانده است. نوروز یکی از مهمترین نشانههای همین پایداری فرهنگی است.
نوروز همیشه جلوهای از همدلی و نزدیکی بیشتر میان خانوادهها و مردم ایران بوده است. در ایام نوروز تماس رزمندگان با خانوادههایشان بیشتر میشد و همین ارتباطها میتوانست روحیه آنها را تقویت کنداین بازیگر سینما اظهار کرد: برای نسل جوان هم نوروز میتواند حامل پیام مهمی باشد. جوانان باید بدانند که فرهنگی که امروز به آن تعلق دارند، حاصل هزاران سال تجربه و مقاومت است. وقتی ملتی چنین پشتوانه تاریخی و فرهنگی عظیمی دارد، طبیعی است که در برابر دشواریها تسلیم نمیشود. نوروز هر سال این پیام را یادآوری میکند که ملت ایران همچنان زنده و پویاست. حتی امروز هم وقتی میبینیم برخی جوانان در شرایط مختلف، سفره هفتسین خود را در محیطهای کاری، در پادگانها یا حتی در کنار تجهیزات نظامی میچینند، این تصویر نشان میدهد که نوروز همچنان نماد زیبایی، امید و نوعدوستی در میان ایرانیان است. این همان روحیهای است که در سالهای دفاع مقدس نیز وجود داشت.
وی ادامه داد: به همین دلیل میتوان گفت که امروز مفهوم جبهه هم گستردهتر شده است. در گذشته جبههها در نقاط مشخصی از مرزها قرار داشتند، اما امروز میتوان گفت تمام ایران به نوعی جبهه محسوب میشود؛ از شمال شرق تا شمال غرب و از جنوب غرب تا جنوب شرق. هر نقطهای از این سرزمین میتواند بخشی از خط مقدم باشد. این موضوع باعث میشود که هر جوانی در هر نقطهای از کشور احساس کند در دفاع از سرزمین خود نقش دارد. این حس مشارکت و مسئولیت میتواند همان روحیهای را ایجاد کند که در سالهای دفاع مقدس میان مردم وجود داشت؛ روحیهای که ملت ایران را در برابر فشارها و تهدیدها مقاوم نگه میدارد.
الماسی در پایان اظهار کرد: امیدوارم نوروز امسال نیز همانطور که طبیعت را نو میکند، برای ملت ایران سرشار از امید و همبستگی باشد. ما در این ایام نه تنها آغاز سال نو را جشن میگیریم، بلکه میراث فرهنگی و تاریخی خود را نیز گرامی میداریم. امیدوارم این نوروز برای ملت ایران همراه با سربلندی و پیروزی باشد و مردم بتوانند در کنار هم آیندهای روشنتر را رقم بزنند.
انتهای پیام 
