سالی که با فقدان برترین حامی جامعه قرآنی پایان مییابد
هر ساله در ایران بزرگ با پایان یافتن سال و رسیدن نوروز، دلها به یاد عزیزانی روانه میشود که جسم آنان دیگر در کنار ما نیست و دل خوش میکنیم به یاد، خاطرات و میراث مادی و معنوی آنان.
به گزارش ایکنا، سال 1404 خورشیدی نیز با روزهای سخت خود که بیشتر آمیخته بود با بحرانهای سیاسی و جنگ تحمیلی آمریکاییصهیونی به پایان رسید. 23 خرداد 1404 به مدت 12 روز، و حال دومین یورش دژخیمان نحس آمریکاییصهیونی به میهن عزیزمان که در اولین روز آن به تاریخ شنبه 9 اسفندماه، مطابق با دهم ماه مبارک رمضان، جسم رهبرمان، خامنهای ایرانساز و تمدنساز را از ما گرفت. حضرت آیتالله العظمی سیدعلی حسینی خامنهای، مردی که به حق در کنار مردم و تمامی آزادیخواهان دنیا مفاهیم قرآن را زیست و بر آن بود تا شهد همنشینی با قرآن و عترت را به جهانیان بچشاند. نوشتن از اوصاف این شخصیت فرهیخته، سیاسی، دانشمند، ادیب و حکیم، این خادم قرآن و عترت باید تا سالیان سال ادامه یابد.
هرساله ایکنا نام و یاد تمامی فعالان قرآنی کشور در عرصههای مختلف را در قالب یک گزارش گرامی میدارد و امسال بسیار جانکاه و جانسوز است که اصلیترین مروج قرائت صحیح و معنامحور، مشوق حفظ قرآن و مبلغ فهم مفاهیم و عامل بودن به قرآن دیگر در بین ما نیست. امام خامنهای که نه تنها در تک تک سخنان و خطبههایشان مستندات قرآنی داشتند، هر ساله دو بار فعالان قرآنی را جمع و جلسه استماع قرآن برپا و نکات نغزی را برای بهبود عملکرد قاریان و حافظان قرآن یادآور میشدند. ایشان سال به سال انتظارات بیشتری از جامعه قرآنی داشتند و مانند یک معلم پابه پای دانشآموز از مراحل مقدماتی حوزه قرآن گفتند تا قرآنیان را به مرحله آخر سوق دهند. یاد و راه قرآنی ایشان تا ابد ادامه خواهد داشت.
با احترام به تمامی شهدای دو جنگ تحمیلی امسال که همگی به حق عامل به مفاهیم قرآن بودند در ادامه به اسامی تعدادی از این شهیدان اشاره میشود.
شهید حسین سلامی
سردار شهید حسین سلامی، فرمانده فقید سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، 23 خردادماه سال 1404 در اولین روز جنگ تحمیلی 12 روزه به فیض شهادت رسید. او حافظ کل قرآن و نهجالبلاغه شناخته میشد و در زمان فرماندهی خود اهمیت ویژهای به ترویج و آموزش قرآن، گسترش دارالقرآنها و برپایی محافل انس با قرآن میداد.
شهید محمود باقری
سردار شهید محمود باقری؛ یار و همرزم شهید امیرعلی حاجیزاده و فرمانده موشکی نیروی هوافضای سپاه بود. سردار شهیدی که حتی در زمان شهادت نیز سردار حاجیزاده را تنها نگذاشت و با یکدیگر به ملکوت اعلی پر کشیدند. اهتمام این فرمانده ارشد نظامی به انجام امور و فعالیتهای قرآنی بود تا جایی که سال گذشته به عنوان مقام نخست فرمانده قرآنی در سپاه، لوح تقدیر و سپاس خود را از سردار شهید سلامی؛ فرمانده فقید سپاه پاسداران انقلاب اسلامی دریافت کرده بود.
شهید احسان ذاکری
احسان ذاکری، قاری، حافظ کل قرآن کریم و خبرنگار پرتلاش سابق خبرگزاری بینالمللی قرآن (ایکنا) در جریان حملات رژیم صهیونیستی در جنگ 12 روزه به جمع شهدای مقاومت پیوست.
او مراحل تکمیلی حفظ و قرائت قرآن را نزد استاد تیمور پرهیزکار گذرانده بود. همچنین، در کنار تحصیل در رشته حقوق (تا مقطع کارشناسی ارشد) به عنوان فعال رسانهای در خبرگزاری دفاع پرس، ایکنا و... فعالیت داشت.
احسان ذاکری طی سالهای ۹۷ تا ۱۴۰۰ به عنوان یکی از اعضای تحریریه خبرگزاری قرآن با انگیزهای بالا و عشقی فراوان در امر تولید و نشر محتوا مؤثر بود. مخاطبان ایکنا نام و چهره این جوان مؤمن را با بستههای خبری «عصر ایکنا» که به صورت روزانه تقدیم شریفشان میشد، به خاطر دارند. پس از آن به دارالقرآن مجموعه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی پیوست.
شهید علیرضا وفایی
شهید علیرضا وفایی از جمله شهدای جنگ تحمیلی ۱۲ روزه با رژیم صهیونیستی، قاری و مداح، در حین خدمت سربازی، در حمله به زندان اوین به شهادت رسید.
شهید مهدی شعبانی
مهدی شعبانی، شهید قرآنی جنگ تحمیلی دوازدهروزه بود، جوان ۲۴ ساله که دلیل توفیق او در زمینه فراگیری و قرائت قرآن کریم مادرش بود؛ مادری که به سبب اینکه خود نیز از فعالان قرآنی بود از همان کودکی بستر را برای فراگیری قرآن برای شهید مهدی شعبانی فراهم کرده بود.
شهید حسین یوسفخانی
حسین یوسفخانی نیز یکی از شهدای جنگ دوازده روزه در ندامتگاه اوین بود و مسئولیت سربازان وظیفه را در این زندان به عهده داشت. شهید یوسفخانی در این ندامتگاه علاوه بر مأموریت سازمانی خود به امر تلاوت قرآن و مداحی در محافل و مجالس قرآنی و مذهبی این زندان نیز مشغول بود که در نهایت دوم تیرماه به همراه سایر همکاران و همرزمانش به شهادت رسید.
خادمالقرآن و عترت عبدالرسول عبایی
مرحوم عبدالرسول عبایی پیشکسوت قرآنی کشورمان صبح بیستم فروردینماه پس از عمری فعالیت در عرصه قرآن کریم به دیار باقی شتافت. استاد عبایی در سال ۱۳۲۴ هش در شهر کربلای معلی به دنیا آمد. زندهیاد عبایی در سال ۱۳۸۶ و در چهاردهمین دوره همایش تجلیل از خادمان قرآن کریم به عنوان خادم برگزیده قرآن معرفی و با حضور رئیسجمهور وقت تجلیل شد.
او از سال ۱۳۶۴ وارد عرصه داوری مسابقات کشوری و جهانی قرآن کریم شد و این حضور تا سال ۱۳۹۷ که زمان شروع بیماری استاد بود، ادامه داشت. او در این مدت با دو بار حضور در گروه داوری مسابقات بینالمللی قرآن کشور مالزی بیشترین حضور یک ایرانی در این مسابقات را به عنوان داور تجربه کرده است.
این پیشکسوت فقید قرآنی طی سالهای متمادی به عنوان رئیس هیئت داوران مسابقات بینالمللی قرآن جمهوری اسلامی ایران نیز حضور داشت.
مرحوم عبایی بسیار به آرمانهای انقلاب اسلامی پایبند بود و علاقه ویژهای به امام خامنهای داشت و هرساله در محافل قرآنی رهبر معظم انقلاب حضور داشت.
آیتالله «سیدمحمدباقر حجتی»
خادمالقرآن آیتالله سیدمحمدباقر حجتی، چهره ماندگار علوم قرآن و حدیث، مؤلف کتب متعدد و مدرس باسابقه دانشگاه به عنوان پدر علوم قرآن ایران، قرآنپژوه و نسخهشناس پیشکسوت شناخته میشد.
خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) در اردیبهشتماه سال ۱۳۹۵ با دعوت از استاد حجتی و شاگردانش که هر کدام کسوت استادی را داشتند، بزرگداشتی با عنوان ظهر دلنشین استاد سیدمحمدباقر حجتی را برگزار کرد.
دکتر سیدمحمدباقر حجتی (متولد ۲۵ بهمن ۱۳۱۱ / بابل) نفر اول دکتری رشته فلسفه در سال ۱۳۴۶ بود و در دانشکده الهیات دانشگاه تهران با شهید استاد مرتضی مطهری همکار بوده است. همدرسهای او آیات عظام جوادی آملی و مرحوم حسنزاده آملی بودند. غیر از طیف وسیع آثار و تألیفات ایشان و سابقه نیمقرن تدریس دانشگاهی، شاید بتوان مهمترین ثمره عمر استاد را شاگردانش دانست که هماکنون هر کدام مایه مباهات هستند.
سیدمرتضی زاهدی
مؤسس و مدیر مؤسسه قرآن و عترت صابره(س) سحرگاه ۲۲ خردادماه دار فانی را وداع گفت. پیکر این استاد قرآن کریم از محل مؤسسه قرآنی صابره(س) واقع در محله شیخ هادی تهران به سمت حرم مطهر حضرت عبدالعظیم(ع) تشییع شد.
این چهره قرآنی آثار متعددی در حوزه تعلیم و تربیت و همچنین نظامسازی قرآنی داشت که از جمله مهمترین آنها میتوان به «جهانی شدن از منظر قرآن»، «نظريه تربيتی اسلام يا مهندسی فرهنگی از ديدگاه قرآن و روايات» و ... اشاره کرد.
از جمله فعالیتهای وی در حوزه قرآن کریم که بسیار گسترده بوده است میتوان به راهاندازی دوره تربیت استاد در مدیریت و تعلیم و تربیت قرآنی در خردادماه سال ۱۳۸۹ و راهاندازی انجمن نظامشناسی قرآنی در مدیریت و تربیت اسلامی در آذرماه سال ۱۳۹۰ اشاره کرد.
غلامعباس سرشور خراسانی
معلم پیشکسوت قرآنی که دههها از عمر خود را صرف آموزش و خدمت به قرآن کریم کرده بود، شامگاه چهارم مهرماه درگذشت. سرشور خراسانی از پیشکسوتان شناختهشده عرصه قرآن در مشهد بهشمار میرفت و بسیاری از شاگردان او امروز در جایگاههای مختلف قرآنی و فرهنگی کشور فعالیت دارند.
از جمله فعالیتهای ماندگار او میتوان به تأسیس مؤسسه «آموزش تربیت حضرت خدیجه(س)» اشاره کرد؛ مؤسسهای که بر سه محور «همسرداری»، «تربیت کودک» و «تربیت مربی» فعالیت داشته و نقش مهمی در گسترش آموزههای قرآنی و سبک زندگی اسلامی ایفا کرده است. مراسم تشییع و اقامه نماز استاد سرشور خراسانی در صحن کوثر حرم مطهر رضوی برگزار شد.
محمود فرشچیان
خادمالقرآن محمود فرشچیان، از سرآمدان هنر نگارگری کشور، ۱۸ مردادماه در ۹۵ سالگی دار فانی را وداع گفت.
این هنرمند اصفهانی، در ۴ بهمن ۱۳۰۸ دیده به جهان گشود. او یکی از تأثیرگذارترین و نوآورترین نگارگران ایرانی در یک قرن اخیر شناخته شده که تحصیلات خود را در مدرسه هنرهای زیبای اصفهان آغاز کرد و سپس در اروپا به تکمیل دانش هنری خود پرداخت. فرشچیان با تلفیق مکتب سنتی نگارگری ایرانی و سبکهای نوین، آثاری خلق کرده که در موزههای معتبر جهانی و کشور همچون حرم امام رضا (ع) به نمایش گذاشته شده است.
آیتالله سیدعلی شفیعی
آیتالله سیدعلی شفیعی، نماینده مردم خوزستان در مجلس خبرگان رهبری و از علمای برجسته استان خوزستان، 7 دی ماه دار فانی را وداع گفت. این عالم و پدر شهید، منشأ خدمات و آثار علمی، فرهنگی، معنوی و اجتماعی بسیاری در سطح استان خوزستان بود و سالها در سنگر محراب و منبر به تدریس معارف قرآن و اهل بیت(ع) پرداخت.
برگزاری جلسات ثابت تفسیر قرآن کریم، تدوین دهها اثر مکتوب قرآنی و دینی و همچنین تأسیس و تولیت کتابخانه شهید سیدمرتضی شفیعی در اهواز از جمله این خدمات است.
سروان بازنشسته محمد احراری
او را اثرگذارترین چهره قرآنی نزاجا معرفی کردند که سالیان سال در نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران توفیق تربیت حافظان قرآن را داشت. مرحوم احراری حافظ کل قرآن در جذب و ارتقای حافظان، نشر اخلاق قرآنی در یگانهای نیروی زمینی ارتش، تلاش ساعی داشت و این امر منجر به تربیت شاگردان زیادی در عرصه حفظ قرآن شد.
بانو ساداتحسینی
سیدهخانم حسینی (سادات حسینی)، پیشکسوت قرآنی و مسئول کانون مهد قرآن کریم مسجد صاحبالزمان (عج) ۳۰ اردیبهشتماه دار فانی را وداع گفت. سادات حسینی از بانوان فعال در امر توسعه فرهنگ قرآنی از زمان تأسیس موسسه مهد قرآن در سال ۱۳۷۱ تا کنون بوده است. وی از زمان تأسیس موسسه مهد قرآن نسبت به راهاندازی کانون مهد قرآن در مسجد صاحبالزمان (عج) در جنوب غرب تهران برای آموزش علوم قرآنی به بانوان به خصوص در زمینههای روخوانی، روانخوانی، حفظ و مفاهیم قرآن اقدام کرد.
ناصر ندرلو
ناصر ندرلو، قاری و داور مسابقات قرآن بود. مراسم تشییع و تدفین این قاری قرآن که سالها در سازمان دارالقرآن سازمان تبلیغات اسلامی خدمت میکرد، ۱۵ اردیبهشت سال جاری برگزار شد و پیکر این خادم قرآن و عترت در قطعه ۳۱۶ بهشت زهرا(س) تهران آرام گرفت.
غلامرضا باوجدان
مرحوم غلامرضا باوجدان پس از نزدیک به دو سال تحمل بیماری سرطان دار فانی را وداع گفت و سهشنبه ۹ اردیبهشت 1404 در حرم مطهر رضوی تشییع و در بهشت رضا(ع) به خاک سپرده شد.
او قاری و خادم حرم مطهر رضوی و از اساتید جلسه مرکزی مسجد کرامت و جلسه نخبگان قرآنی مشهد مقدس بود.
ابوالفضل شفایینیک
قاری و مؤذن جوان کشور که مدتها قرائت قرآن کریم در مسجد ارک تهران را عهدهدار بود، بر اثر ابتلا به بیماری سرطان، دار فانی را وداع گفت. مراسم تشییع پیکر مرحوم شفایینیک از بیتالحسن(ع) واقع در خیابان ولیعصر (عج) جنب مهدیه تهران به سمت آرامگاه ابنبابویه واقع در شهر ری برگزار شد.
زهرا کشاورزنیا
مرحومه زهرا کشاورزنیا پس از تحمل یک دوره بیماری در شهر شیراز درگذشت. او معلم بازنشسته و مدیرعامل مؤسسه قرآنی «طاها»ی بوشهر بود. همچنین مشاور نماینده ولیفقیه در استان و امامجمعه بوشهر در امور بانوان و امور قرآنی، مدیرعامل مؤسسه خانوادهمحور «پیوند سبز» بوشهر و عضو شورای توسعه و گسترش فعالیتهای قرآنی بود.
مرحومه کشاورزنیا با نیمقرن فعالیت قرآنی و فرهنگی در حوزه امور خانوادهمحور به برکت انس و همراهی با آیات الهی و با زندگی بر مدار تعالیم نهجالبلاغه و معارف اهل بیت (ع) توانست در زمینه ازدواج جوانان، اشتغال و ایجاد مشاغل خانگی ویژه زنان خودسرپرست، راهاندازی گروه درمانی ـ جهادی در مناطق روستایی، حمایت از فعالان جامعه قرآنی، نیز سلسله اقداماتی را به انجام برساند.
عباس غلامی
مرحوم عباس غلامی، در جنوبیترین جغرافیای استان دارالحماسه بوشهر فعالیت آموزشی و فرهنگی داشت و هشتم شهریورماه ۱۴۰۴ به دیدار معبودش شتافت و با کوچش قاریان و فعالان جامعه قرآنی بوشهر را اندوهگین کرد. مراسم تشییع و تدفین پیکر مرحوم عباس غلامی، ۱۰ شهريورماه همزمان با سالروز شهادت امام حسن عسکری(ع) در گلزار شهدای شهر بنک برگزار شد.
محمدعلی ذاکری
مرحوم محمدعلی ذاکری که بهحق «پدر قاریان استان فارس» لقب گرفته بود، سالها در تربیت شاگردان، ترویج فرهنگ قرآنی و برپایی محافل معنوی قرآنی نقشآفرین بود و با وجود محدودیت بینایی، الگویی درخشان از اخلاص، اخلاق و عشق به کلامالله مجید بهشمار میرفت.
وی در سال ۱۳۴۰ در شیراز متولد شد و تحصیلات ابتدایی خود را در یکی از مدارس شبانهروزی تهران گذراند. پس از درگذشت پدرش، به شیراز بازگشت و تحصیلات خود را در یکی از مدارس این شهر ادامه داد. استاد ذاکری در طول عمر پربرکت خود، شاگردان بسیاری را تربیت و محافل قرآنی متعددی را در مساجد و اماکن مذهبی شیراز برگزار کرد. وی در سالهای اخیر به دلیل بیماری دیابت و عفونت شدید ریه، چندین بار در بیمارستان بستری شد. سرانجام، این خادم صدیق قرآن، در تاریخ ۱۳ خردادماه ۱۴۰۴، دار فانی را وداع گفت.
یادی از فعالان قرآنی متوفی از دیگر کشورها
علامه شیخ جواد الدندن، روحانی برجسته عربستان
شیخ جواد بن شیخ علی الدندن در سال ۱۳۶۹ هجری قمری (۱۹۴۹ میلادی) در الأحساء واقع در شرق عربستان به دنیا آمد. وی در خانوادهای علمی بزرگ شد و به مدرسه «سید یاسین الموسوی» رفت و در آنجا قرائت، نوشتن، حساب و قرآن را فرا گرفت. او نزد پدرش نیز تحصیل کرد و سپس تحصیلات حوزوی خود را آغاز کرد. بخشی از دروس مقدماتی را در زادگاهش خواند و سپس برای تکمیل دروس مقدماتی به نجف اشرف رفت.
وی در سال ۱۴۰۲ هجری قمری به الأحساء بازگشت و از «شیخ میرزا علی الغروی» اجازهنامه شفاهی اجتهاد گرفت. پس از ورود به الأحساء، به انجام فرایض دینی، امامت نماز جماعت، تدریس احکام اسلامی و ارشاد در حج و علوم دینی پرداخت و بیش از ۱۰ سال پیش نیز تدریس بحث خارج را در حوزه علمیه آغاز کرد.
وی 12 فروردین 1404 ندای حق را لبیک گفت.
حجتالاسلام والمسلمين سیدمحمد باقر موسوی کشمیری
علامه سید محمد باقر موسوی کشمیری از عالمان برجسته شیعیان منطقه کشمیر هند در سن ۸۵ سالگی پس از یک دوره بیماری 30 فروردین 1404 در ناحیه «بودگام» درگذشت.
این عالم برجسته در حوزه علمیه نجف اشرف تحصیل کرده بود و به عنوان نماینده آیت الله العظمی سیستانی در منطقه کشمیر، شناخته میشد.
علامه موسوی کشمیری در طول حیات خود علاوه بر تبلیغ و ترویج معارف اهل بیت(ع)، کتابها و مقالات زیادی را درباره موضوعاتی همچون الهیات، فقه و تاریخ به زبانهای مختلف به نگارش درآورده بود.
شیخ «عبدالهادی لعقاب»، استاد قرآن برجسته الجزایری
شیخ عبدالهادی اجازهنامه قرائات عشر بزرگ و کوچک(قرائات منسوب به ۱۰ قاری مشهور که بیشتر در میان اهل سنت مرسوم است) داشت و در بسیاری از مسابقات بینالمللی قرآن شرکت کرد.
عبدالهادی لعقاب به تلاش در زمینه نشر علوم قرآنی و اهتمام به روشهای تدبر در قرآن مشهور بود و در بسیاری از همایشهایی بینالمللی و سمینارهای علمی شرکت کرد.
این استاد قرآن الجزایری، مقالات و پژوهشهای قرآنی متعددی از خود به یادگار گذاشت که در عرصه علمی قرآنی تأثیرگذار بود. او یکشنبه، ۳۱ فروردین دار فانی را وداع گفت.
درگذشت «سلطان القراء» مصر
شیخ السید سعید، ملقب به «سلطان القراء» در مصر پس از یک دوره مبارزه با بیماری جان به جان آفرین تسلیم کرد.
شیخ السید سعید از قاریان بنام مصری که به تلاوت ویژه و ممتاز خود برای سوره مبارکه یوسف شهرت یافت و موجب شگفتی میلیونها نفر از عاشقان قرآن کریم در مصر و جهان اسلام شد، شنبه، سوم خرداد 1407 درگذشت.
او به خاطر فروتنی فوقالعادهاش شناخته میشد، زیرا برای تلاوت خود مزدی نمیخواست. مرحوم شیخ برای تلاوت قرآن به بسیاری از کشورهای جهان از جمله امارات، لبنان، آفریقای جنوبی، ایران و سوئیس سفر کرد و هر جا که صدای دلنشینش میرسید، تأثیری فراموشنشدنی از خود به جا میگذاشت.
حجتالاسلام والمسلمین سیدمحمدعلی بحرالعلوم
وی شامگاه شنبه، اول شهریور 1404 در کویت دار فانی را وداع گفت. سیدمحمدعلی بحرالعلوم از شخصیتهای برجسته دینی، فکری و اجتماعی عراق بهشمار میرفت و به خاندان علمی و شناختهشدهی آل بحرالعلوم در نجف اشرف تعلق داشت؛ خاندانی که در طول قرون گذشته، مراجع و علمای بزرگی را تقدیم کرده است.
او به سبب مشارکتهای گسترده در عرصههای دینی، اجتماعی و فکری شناخته میشد و حضوری پررنگ در محافل فرهنگی و سیاسی داشت؛ علاوه بر آن، جایگاه والایی در حوزه علمیه و در میان جامعه عراق دارا بود.
وی معتقد بود جهان اسلام نیازمند همزیستی صلحآمیز پیروان مذاهب است و گفته بود: آنچه امروز به آن نیاز داریم ایجاد همزیستی صلحآمیز بین مذاهب اسلامی است و ناآگاهی مذاهب از اصول عقاید یکدیگر باعث سوء تفاهم و تفرقه میشود.
درگذشت شیخالقراء مسجدالنبی در سن ۹۰ سالگی
شیخ بشیر در هند متولد شد و در جوانی به مدینه نقل مکان کرد و در آنجا خود را وقف آموزش قرآن کریم و تلاوت آن در مسجدالنبی کرد.
گروهی از قاریان برجسته قرآن، از جمله شیخ محمد ایوب و شیخ علی جابر که به ترتیب به عنوان امام در مسجدالنبی و مسجدالحرام در مکه خدمت میکردند، تحت تعلیم او فارغالتحصیل شدند.
شیخ بشیر به خاطر تدریس دقیق روایات و پایبندی دقیق به صحت اسناد و مدارک، شناخته میشد و همین امر او را به مرجعی مورد اعتماد در علم قرائت قرآن تبدیل کرد.
وی 10 مهر 1404 دعوت حق را لبیک گفت.
«احمد عمر هاشم»، قاری و عالم برجسته الازهر
پروفسور دکتر احمد عمر هاشم، عضو هیئت علمای ارشد و رئیس سابق دانشگاه الازهر، صبح سهشنبه، 15مهر 1404 پس از یک دوره طولانی بیماری درگذشت.
دکتر احمد عمر هاشم در ۶ فوریه ۱۹۴۱ متولد شد. او در سال ۱۹۶۱ از دانشکده اصولالدین دانشگاه الازهر فارغالتحصیل شد و در سال ۱۹۶۷ اجازهنامه خود را دریافت کرد. سپس به عنوان دستیار آموزشی در گروه حدیث دانشکده اصولالدین منصوب شد. او در سال ۱۹۶۹ مدرک کارشناسی ارشد علوم حدیث و پس از آن مدرک دکترا در همان رشته تخصصی را دریافت کرد. او در سال ۱۹۸۳ استاد علوم حدیث شد و در سال ۱۹۸۷ به عنوان رئیس دانشکده اصولالدین در زقازیق منصوب شد. در سال ۱۹۹۵، سمت رئیس دانشگاه الازهر را بر عهده گرفت.
احمد عمر هاشم از طریق تألیفات، تحقیقات و مشارکت فعال در کنفرانسهای بینالمللی اسلامی و علمی و همچنین تحقیقات منتشر شده در مجلات دانشگاهی معتبر، میراث علمی قابل توجهی در حوزه سنت نبوی و علوم حدیث از خود به جای گذاشته است.
او در اولین تشکل شورای علمای ارشد الازهر مصر پس از احیای آن در سال ۱۴۳۳ هجری قمری / ۲۰۱۲ میلادی، به عنوان عضو این نهاد انتخاب شد. او تا پایان عمر نمادی از علم و اعتدال باقی ماند و از ماهیت میانه روی اسلام دفاع و زندگی خود را وقف خدمت به علم و تبلیغ دین مبین اسلام کرد.
درگذشت پدر نظریه اعجاز علمی قرآن در اردن
زغلول راغب النجار، دانشمند و واعظ مشهور مصری و از چهرههای برجسته در زمینه اعجاز علمی قرآن کریم در سن ۹۲ سالگی درگذشت.
زغلول راغب النجار، دانشمند و واعظ مشهور مصری و از چهرههای برجسته در زمینه اعجاز علمی قرآن کریم، یکشنبه، ۹ نوامبر (۱۸ آبان 1404)، در سن ۹۲ سالگی در پایتخت اردن درگذشت.
زغلول النجار در سال ۱۹۳۳ در روستای مشعل در استان غربیه مصر، در دلتای نیل متولد شد. او در خانوادهای بزرگ شد که به علم و قرآن کریم علاقه داشتند و در سنین جوانی کتاب خدا را حفظ کرد. سپس در دانشکده علوم دانشگاه قاهره ثبت نام کرد و در سال ۱۹۵۵ با رتبه ممتاز در رشته زمینشناسی فارغالتحصیل شد.
النجار دکترای خود را در سال ۱۹۶۳ از دانشگاه ولز دریافت کرد و در سال ۱۹۷۲ به مقام استادی رسید. او همچنین در تأسیس دانشکدههای زمینشناسی در دانشگاههای ریاض، کویت و دانشگاه نفت و معادن ملک فهد نقش داشت.
عبدالعزیز ساشادینا، استاد برجسته مطالعات اسلامی و شیعهپژوهی
عبدالعزیر ساشادینا اسلامشناس برجسته و استاد پیشین دانشگاه ویرجینیا ( متولد ۱۹۴۲) 12 آذرماه 1404 در سن ۸۳ سالگی درگذشت.
وی از برجستهترین پژوهشگران مسلمان در حوزهٔ مطالعات اسلامی تطبیقی، الهیات شیعه، اخلاق زیستی و حقوق بشر است. او در خانوادهای شیعی با ریشههای هندی در تانزانیا در شرق آفریقا به دنیا آمد و تحصیلات اولیهٔ خود را در همان منطقه گذراند. این زمینهٔ چندفرهنگی از همان آغاز، ذهن او را به روی پرسشهای هویتی، دیگرپذیری و گفتوگوی دینی گشود؛ دغدغهای که در تمام زندگی علمی او استمرار یافت.
درگذشت قاری و مؤذن مسجدالاقصی
شیخ «یاسر قلیبو»، قاری و مؤذن مسجدالاقصی پس از عمری عبادت در اولین قبله مسلمانان 21 آذرماه 1404 دار فانی را وداع گفت.
شیخ یاسر قلیبو که صوتی شاخص در اذان و تلاوت قرآن داشت و مدافع مسجدالاقصی در برابر اشغالگران صهیونیست بود، روز جمعه(۲۱ آذر) دار فانی را وداع گفت.
او در طول زندگی خود حضوری فعال در مسجدالاقصی داشت و در حلقههای قرائت قرآن این مسجد شرکت میکرد و یکی از شاخصترین ساکنان قدس و فلسطین بود که در الازهر تحصیل کرد.
شیخ یاسر تنها یک مؤذن و قاری معمولی نبود، بلکه یکی از چهرههای دینی شاخص به شمار میآمد که با نام مسجدالاقصی، مردم و بازدیدکنندگان آن پیوند خورده بود.
این قاری و مؤذن به خاطر تعهد مداومش به مسجدالاقصی شناخته شده بود و این مسئله او را به بخش جداییناپذیری از زندگی دینی روزانه نمازگزاران این مسجد، با وجود شرایط دشوار و چالشهای امنیتی در منطقه، تبدیل کرده بود.
مترجم قرآن و مبلغ برجسته شرق آفریقا
شیخ علی جمعه مایونگا در شامگاه ۱۱ رجب المرجب ۱۴۴۷(دی ماه ۱۴۰۴) بعد از تحمل دوره طولانی از رنج بیماری، در دارالسلام، به دیدار معبودش شتافت.
شیخ علی جمعه مایونگا عالم و نویسنده شناختهشده اسلامی و مدافع برجسته مذهب اهل بیت(ع) در شرق آفریقا متولد سال ۱۹۴۷ در منطقه تابورا، ناحیه ایگونگا بود، وی از دوران جوانی، علاقه زیادی به آموزش دینی، تأمل در مسائل اسلامی و تحقیق در مورد تاریخ اسلام نشان داد.
آن مرحوم خود را وقف مطالعه عمیق منابع اسلامی کرد و همین امر او را به یکی از محققان متخصص در مسائل عقیده، تفسیر، تاریخ و فقه اسلامی تبدیل کرد.
در سفر پژوهشی و علمی خود به مومباسا (کنیا) در سال ۱۹۸۶ طی مناظرات مبسوط خود با علمای آن دیار به ویژه با محقق شهیر شیخ عبدالله نصیر، با پیام اهل بی (ع) آشنا شد و با درک پیام تشیع، پیروی از مکتب اهل بیت(ع) را اختیار کرد.
پژوهشهای عمیق او در مورد تاریخ اسلام، رهبری پس از پیامبر(ص) و جایگاه اهل بیت(ع) در دین اسلام که با شجاعت، خرد، استواری و استدلالهای علمی خاص همراه بود، نقش مهمی در معرفی مکتب اهل بیت(ع) به سواحیلیزبانان شرق آفریقا داشت.
بسیاری از استدلالهای او که نه با نزاع و احساسات، بلکه مبتنی بر قرآن کریم، احادیث معتبر و منابع تاریخی اسلام بود، برای مسلمانان این دیار تازگی داشت.
او مدرس، معلم و سرپرست بسیاری از طلاب علوم دینی بود که تا به امروز همچنان پرچم پرافتخار مکتب تشیع در شرق آفریقا را بر دوش میکشند.
نوشتههای علمی زیادی از او به یادگار مانده که در یادها خواهد ماند. از جمله ترجمه و تفسیر قرآن (قرآنی توکوفو)، طرح جامعه اسلامی محصول سقیفه و تفسیر دعای کمیل. این کتابها به مرجع مهمی برای دانشجویان علوم دینی، مدرسان و محققان امور اسلامی در داخل و خارج از تانزانیا تبدیل شدهاند.
شیخ سید نوفل، کاتب قرآن مصری
شیخ سید نوفل، کاتب ۶ قرآن دستنویس از اهالی روستای «شندلات» از توابع شهر «سنطه» استان غربیه مصر در ۷۵ سالگی درگذشت و ۱۲ بهمن مراسم تشییع وی با حضور گسترده مردم مصر در مسجد بزرگ روستای شندلات برگزار شد.
این کاتب قرآن در مقبره خانوادگی به خاک سپرده شد و شرکتکنندگان در مراسم تشییع برای شادی روح وی، طلب رحمت و مغفرت کردند.
این شهروند مصری الگوی مهربانی و حسن خلق و پیشگام در انجام کارهای خیر و خدمت به مردم روستای خود بود.
شیخ سید نوفل پس از آنکه توانست ۶ بار کل قرآن کریم را با دست و با استفاده از ابزارهای ساده و امکانات اندک و پس از سالها صبر و کوشش بنویسد، به خاطر دستاوردی منحصر به فرد مشهور شد.
نام و یادشان گرامی و راهشان پر رهرو باد
انتهای پیام
نام و یادشان گرامی باد 
