امر به معروف و نهی از منکر؛ دو واجب نظامساز برای پایداری جامعه اسلامی
معاون اجتماعی و فرهنگی ستاد امر به معروف و نهی از منکر کشور با تأکید بر اینکه امر به معروف و نهی از منکر دو واجب نظامساز الهی هستند، گفت: علت شکلگیری انقلاب اسلامی، حضور مردم بود؛ اگر مردم در کنار امام خمینی(ره) قرار نمیگرفتند، انقلاب اسلامی به پیروزی نمیرسید.
به گزارش خبرنگار ایکنا از همدان، حجتالاسلام والمسلمین امید کولیوند معاون اجتماعی و فرهنگی ستاد امر به معروف و نهی از منکر کشور، امروز، ۳۱ تیرماه در ویژهبرنامه «مفلحون» (آیین تجلیل از فعالان مدنی عرصه جنگ تحمیلی سوم» که در مجتمع فرهنگی، هنری ولیعصر(عج) همدان برگزار شد، با اشاره به جایگاه فریضه امر به معروف و نهی از منکر در نظام اسلامی اظهار کرد: خداوند متعال در آیه ۴۱ سوره مبارکه «حج» میفرماید: «الَّذِينَ إِنْ مَكَّنَّاهُمْ فِي الْأَرْضِ أَقَامُوا الصَّلَاةَ وَآتَوُا الزَّكَاةَ وَأَمَرُوا بِالْمَعْرُوفِ وَنَهَوْا عَنِ الْمُنْكَرِ ۗ وَلِلَّهِ عَاقِبَةُ الْأُمُورِ؛ همانان که اگر آنان را در زمین قدرت و تمکن دهیم، نماز را برپا میدارند، و زکات میپردازند، و مردم را به کارهای پسندیده وامیدارند و از کارهای زشت بازمیدارند؛ و عاقبت همه کارها فقط در اختیار خداست.»
وی افزود: براساس این آیه، جایگاه امر به معروف و نهی از منکر در نظام اسلامی، جایگاهی نظامساز و محور حکمرانی دینی است. آنچه اسلام را از سایر مکاتب متمایز میکند، همین روحیه مسئولیتپذیری اجتماعی است؛ اینکه جامعه نسبت به سرنوشت خود و دیگران بیتفاوت نباشد و در برابر مسائل اجتماعی احساس مسئولیت کند.
کولیوند با تأکید بر اینکه امر به معروف و نهی از منکر دو واجب نظامساز الهی هستند، گفت: علت شکلگیری انقلاب اسلامی، حضور مردم بود. اگر مردم در کنار امام خمینی(ره) قرار نمیگرفتند، انقلاب اسلامی به پیروزی نمیرسید. همچنین استمرار و پایداری نظام اسلامی نیز وابسته به حضور مردم است.
وی ادامه داد: در جنگ تحمیلی اخیر نیز شاهد بودیم که مردم ماهها با حضور در صحنه از انقلاب و نظام اسلامی حمایت کردند. اما این حضور و پاسداری از آرمانهای انقلاب، تنها با فریضه امر به معروف و نهی از منکر استمرار مییابد. مردمی که برای حاکمیت احکام الهی قیام کردند، باید با نظارت، مطالبهگری و عمل به این فریضه، از اصول و آرمانهای انقلاب نیز پاسداری کنند.
معاون اجتماعی و فرهنگی ستاد امر به معروف و نهی از منکر با اشاره به اصل هشتم قانون اساسی تصریح کرد: در این اصل، نظارت متقابل مردم بر یکدیگر، مردم بر مسئولان و مسئولان بر مردم مورد تأکید قرار گرفته است. این همان مفهوم آیه شریفه از قرآن کریم «وَالْمُؤْمِنُونَ وَالْمُؤْمِنَاتُ بَعْضُهُمْ أَوْلِيَاءُ بَعْضٍ يَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَيَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَر؛ مردان و زنان باایمان دوست و یار یکدیگرند؛ همواره به کارهای نیک و شایسته فرمان میدهند و از کارهای زشت و ناپسند بازمیدارند،» (سوره توبه/ آیه 71) است؛ ولایتی دوسویه و متقابل که مردم را نسبت به یکدیگر و نسبت به حاکمیت مسئول میداند.
وی بیان کرد: نهی از منکری که امام حسین(ع) به خاطر آن قیام کردند، ناظر به همین آیه و مسئولیت نسبت به حاکمان و مردم بود و این نشان میدهد که امر به معروف و نهی از منکر، ضامن اصلاح جامعه و صیانت از ارزشهای دینی و انقلابی است.
کولیوند با تشریح راهبردهای ستاد امر به معروف و نهی از منکر برای احیای این دو فریضه الهی اظهار کرد: سه راهبرد اصلی برای تحقق این هدف در نظر گرفته شده است که شامل فرهنگسازی، الگوپردازی و رفتارسازی میشود.
وی با بیان اینکه نخستین راهبرد، فرهنگسازی است، افزود: ستاد تلاش میکند فرهنگ امر به معروف و نهی از منکر را در جامعه احیا کند، اما متأسفانه امروز در برخی موارد جای معروف و منکر جابهجا شده و حتی شاهد امر به منکر هستیم؛ موضوعی که با مبانی نظام اسلامی و قوانین الهی سازگار نیست.
کولیوند با اشاره به اینکه دومین راهبرد ستاد «الگوپردازی» است، تصریح کرد: در سراسر کشور نمونههای موفق و ارزشمندی در حوزه امر به معروف و نهی از منکر وجود دارد که یا دیده نشدهاند یا بهدرستی معرفی نشدهاند. یکی از اهداف این آیین نیز شناسایی، معرفی و برجستهسازی همین الگوهای موفق است تا زمینهای برای گسترش این فرهنگ در جامعه فراهم شود.
وی سومین راهبرد ستاد را «رفتارسازی» دانست و افزود: همه برنامههای فرهنگی و آموزشی زمانی موفق خواهند بود که به تربیت افراد عامل به معروف و ناهی از منکر منجر شوند. از اینرو، باید برنامهها بهگونهای طراحی شوند که ضمن رعایت ضوابط و موازین شرعی، رفتار اجتماعی مطلوب را در جامعه نهادینه کنند.
معاون اجتماعی و فرهنگی ستاد امر به معروف و نهی از منکر کشور ادامه داد: این سه راهبرد باید در سه لایه مردم، مسئولان و نخبگان محقق شود. در حوزه مسئولان نیز از طریق آموزشهای تخصصی، برگزاری نشستهای علمی و انعقاد تفاهمنامههای همکاری، زمینه ترویج فرهنگ امر به معروف و نهی از منکر دنبال خواهد شد.
کولیوند با اشاره به راهکارهای اجرایی این راهبردها بیان کرد: سه محور گفتمانسازی، عملیات و شبکهسازی بهعنوان راهکارهای اصلی تعریف شدهاند. در حوزه گفتمانسازی، تلاش ما این است که فرهنگ امر به معروف و نهی از منکر در میان مردم، مسئولان و نخبگان به یک گفتمان فراگیر تبدیل شود.
وی رسانه را مهمترین ابزار گفتمانسازی دانست و گفت: امروز بیشترین ارتباط مردم با رسانههاست و از همین ظرفیت باید برای تبیین صحیح این فریضه استفاده کرد. تولید محتوای کوتاه، جذاب و اثرگذار میتواند بسیاری از مفاهیم دینی و احکام را به شیوهای ساده و قابل فهم به جامعه منتقل کند.
کولیوند با تأکید بر ضرورت همافزایی میان دستگاهها اظهار کرد: در حوزه مسئولان باید با برگزاری نشستهای تخصصی، دورههای آموزشی و انعقاد تفاهمنامههای همکاری، به یک ادبیات و گفتمان مشترک درباره امر به معروف و نهی از منکر دست یابیم تا این فرهنگ بهصورت منسجم در جامعه ترویج شود.
وی در ادامه با اشاره به اهمیت شبکهسازی گفت: قرآن کریم برای تحقق امر به معروف و نهی از منکر بر تشکیل «امت» تأکید دارد؛ زیرا این فریضه زمانی بیشترین اثرگذاری را خواهد داشت که در قالب یک حرکت جمعی و شبکهای دنبال شود. از اینرو، بهرهگیری از ظرفیت مردم، نهادها، دستگاههای اجرایی و فعالان فرهنگی و جهادی، یکی از اولویتهای ستاد در مسیر احیای این فریضه الهی است.
کولیوند در پایان با قدردانی از فعالان عرصه جهاد و دفاع مقدس تصریح کرد: شناسایی و معرفی افرادی که فراتر از مسئولیتهای اداری خود، با روحیه جهادی در خدمت جامعه بودهاند، اقدامی ارزشمند است و میتواند به ترویج فرهنگ مسئولیتپذیری و احیای امر به معروف و نهی از منکر در جامعه کمک کند.
انتهای پیام
