بررسی ظرفیتها و فرصتهای اربعین در تربیت نسل مقاوم
در همایش ظرفیت و فرصتهای اربعین در تربیت نسل مقاوم، جمعی از بانوان اندیشمند ایرانی و عراقی ضمن بیان دیدگاههای خود تصریح کردند: امروز نیازمند افقهای نو، راهبردهای جدید برای حفظ کیان نهاد خانواده هستیم.
به گزارش ایکنا به نقل از ستاد خبری کمیته فرهنگی اربعین، همایش ظرفیت و فرصتهای اربعین در تربیت نسل مقاوم، به همت کمیته بانوان ستاد اربعین حسینی و با حضور جمعی از اندیشمندان و فعالان حوزه بانوان ایران و عراق، در کربلای معلی برگزار شد.
فریبا علاسوند، استاد دانشگاه یکی از سخنرانان این همایش بود؛ وی با بیان اینکه غرب برای تخریب مفاهیمی همچون پاکدامنی، دست به نگاه کالایی، تحقیر و ایجاد ازخودبیگانگی فرهنگی میزند، گفت: در برابر ضدیت با زن مسلمان، قرائت درست از زن شرقی و حمله به ارکان زندگی او نظیر پاکدامنی، شاهد یک تمدن بههمپیوسته تاریخی از سوی غرب هستیم؛ این در حالی است که ظرفیت تمدنی جبهه مقابل، هنوز کار اصلی خود را در این حوزه ایفا نکرده و به همین دلیل طرف مقابل توانسته در مواردی موفق عمل کند.
وی با اشاره به اینکه رهبر شهید انقلاب طی ۳۷ سال، پیرامون موضوعات مختلف مفاهیم ساختاری تولید و قدرت فرهنگی ایجاد کردهاند، تصریح کرد: لازمه پایداری این مفاهیم اصیل این است که همانند آونگ ساعت، آنها را به تاریخ متصل کنیم تا همیشه در گوش تاریخ زنگ بزنند.
این استاد حوزه و دانشگاه با تاکید بر اینکه رهبر شهید انقلاب در طول دهه گذشته روی واژه ستم خانگی به عنوان مهمترین مسئله در حوزه آسیبشناسی زنان تاکید کردهاند اظهار داشت: متأسفانه جبهه انقلاب دچار نوعی حقهراسی در موضوع زنان شده؛ در حالی که نادیده گرفتن این مسئله باعث میشود جریان غربی بر موضوع سوار شده و مسائل اصلی زن را به اشتغال، ثروت و قدرت تقلیل دهد. اگر بخواهیم دکترین ایشان در حوزه زنان را احیا کنیم، باید دقیقاً در همین نقطه بایستیم.
علاسوند با اشاره به تعابیر رهبر شهید انقلاب در ترسیم الگوی حیاتی حضرت زهرا(س) و حضرت زینب(س) ادامه داد: ایشان برخلاف ادبیات تاریخی که واژه ضعیفه را به زنان الصاق میکرد، حضرت زینب(س) را زن تاریخ نامیدند که در برابر قدرت زمانه خود یعنی یزید ایستاد و او را تحقیر کرد. همچنین ایشان مهمترین خصلت حضرت فاطمه زهرا(س) را در عینیت اجتماعی، قیادت، مسئولیتپذیری و رهبری اجتماعی دانستند که تمامی زنان باید برای آن آماده شوند.
وی الگوی فکری رهبر انقلاب در خصوص زنان را استوار بر سه ستون زن، مادر و رهبر دانست و افزود: در این الگو، زنانگی نباید از تربیت دختران حذف شود، دختران باید به مادری افتخار کنند و مفروض است که هر مادری سرنوشت منحصربهفردی در تربیت فرزند خود دارد و بهترین مادر اجتماعی همان مادر بیولوژیک است. با این حال، حضرت صدیقه طاهره(س) با وجود نقشآفرینی کامل در خانه، رهبری اجتماعی جامعه را نیز بر عهده داشتند.
علاسوند اظهار کرد: در شرایطی که جریانات آکادمیک غربی با تولید دهها پایاننامه، مقاله و دانشنامه مصاحبهمحور علیه جنبشهای پاکدامنی سعی دارند مفاهیم اخلاقی را عقبمانده، زنستیز و ناشی از سلطه مردسالاری معرفی و به دختران حس شرم تزریق کنند، در راهپیمایی اربعین شاهد حضور میلیونی زنانی هستیم که در سنت پاکدامنی معجزه میآفرینند.
وی با بیان اینکه وظیفه ما این است که ظرفیت عظیم و تجربیات زیسته زنان در اربعین را به پژوهشها و تولیدات علمی-آکادمیک تبدیل کنیم، گفت: طبق آیه شریف «یُؤْمِنْ بِاللَّهِ وَیَکْفُرْ بِالطَّاغُوتِ»، جامعه ایمانی موظف است در برابر هویت کفر، هویت ایمانی خود را حفظ و تبیین کند.
زینب الملا سلطانی، رئیس دانشگاه الزهراء(س) کربلا نیز از دیگر سخنرانان این مراسم بود که طی سخنانی عنوان کرد: پروژه و حرکت حسینی یک برنامه بزرگ، جاودان و انساندوستانه در درجه اول است که تنها به گروه، طایفه یا دین خاصی اختصاص ندارد، بلکه متعلق به تمام جهان و همه مذاهب است.
وی با بیان اینکه حضرت زینب(س) بهعنوان اولین رهبر این مسیر، الگویی والا و بصیرتبخش برای تمام بانوان جهان است، افزود: ایشان با شجاعت و حکمت خود در برابر طغیان ایستاد و الگویی بینظیر از ایستادگی را به یادگار گذاشت.
رئیس دانشگاه الزهرا(س) کربلا با اشاره به نقش بانوان دانشگاهی و آکادمیک در خدماترسانی اربعین اظهار کرد: خدمات حسینی در این ایام تنها به اطعام و پذیرایی محدود نمیشود، بلکه ابعاد علمی، فرهنگی و تربیتی عظیمی دارد. در همین راستا، دانشگاه الزهراء(س) با راهاندازی موکبها و موضعهای تخصصی از جمله موضع پزشکی و درمانی، موضع فناوری و هوش مصنوعی برای آموزش کودکان و نوجوانان، و همچنین خیمههای ارشاد النفس و مشاوره تربیتی، در جهت تبیین اهداف عاشورا و خدمت به زائران گام برمیدارد.
وی با اشاره به وظیفه سنگین جامعه علمی و آموزشی در تربیت نسلهای آینده و مواجهه با چالشها، گفت: تمامی این تلاشها پاسخی به ندای یاریخواهی حضرت امام حسین(ع) است و امیدواریم بتوانیم با تمسک به این راه، رسالت عظیم حسینی را به نسلهای بعدی منتقل کنیم.
در ادامه شریعتنژاد، فعال حوزه زنان و خانواده، به تبیین جایگاه راهبردی زن در گفتمان مقاومت پرداخت و با تأکید بر نقش پیشران زنان در تحولات تاریخی اظهار داشت: زن مسلمان مقاوم نه صرفاً یک کنشگر ساده اجتماعی، بلکه مهندس نرم تمدن نوین اسلامی است؛ چراکه تمدن پیش از آنکه در ساختارها و نهادها شکل بگیرد، در انسان، معنا، هویت و ایمان متولد میشود.
وی با تأکید بر اینکه مقاومت، بستر تاریخی ظهور ظرفیتهای تمدنی و میدان تداوم و تثبیت آنهاست، گفت: زن مؤمن و مقاوم بر اساس الگوی سوم، نه در حاشیه تاریخ، بلکه در متن و کانون تحولات تمدنی حضور دارد.
این فعال حوزه زنان و خانواده در پایان خاطرنشان کرد: زن با فعلیت بخشیدن به سرمایههای وجودی خود و در پرتو ولایت اجتماعی، پیشران تاریخسازی و معمار لایههای معنایی آینده امت اسلامی در پرتو گفتمان مقاومت است.
در پایان این نشست نیز شورای بانوان کمیته فرهنگی آموزشی ستاد مرکزی اربعین بیانیهای به شرح زیر منتشر کرد:
«جریان مقاومت پرافتخارترین جریان سیاسی ـ فرهنگی در دهه اخیر است که منشا شکلگیری معنای جدیدی از امت اسلامی و مضامین انسانی وحدت بخش در جهان شده است. تحقق این جریان بر پایه روح سلحشوری، آرمانگرایی، ایثار، نگرش الهی به آینده جهان و شجاعت است. بدیهی است این ویژگیها نتیجه تربیت بر مبنای الهیات دینی و خانواده متعهد است، خانواده ای که میتوان آن را خانواده مقاوم نامید. رکن اصلی این مضمون، والدین آگاه به ویژه مادران معتقدی است که مسئولیت اجتماعی را با نقشهای خانوادگی خود درآمیختند.
الگوی سوم که ایده محوری رهبر شهید درباره زن مسلمان است، بر سه معنای رکنی مبتنی است که عبارتند از زن ـ مادر ـ مسئول. زنانی اینچنین مولد سبکی از زندگی در خانواده هستند که دارای امتداد اجتماعی است. روزی که زنان در کشورهای اسلامی از این الگو رویگردان بشوند، لذتجویی، رفاهزدگی، ترس و بیهدفی بر نسل فردا حاکم خواهد شد.
بر این اساس پیشنهاد میشود انجمنهای ملی و بین المللی از میان اندیشهورزان مسلمان تاسیس شده و با کار تشکیلاتی منسجم و مستمر، ایده خانواده مقاوم و زن مادر و مسئول را فراگیر نمایند.
براساس میراث فکری رهبر شهید، نقطه مزیت جوامع مسلمان، هویت مسلمانی بر پایه یومن بالله و یکفر بالطاغوت است. هویت در همه ابعاد نقطه ثقل قدرت نرم است. به همین جهت هویت مسلمانی و ملی همواره از سوی استعمار مورد تهدید و آسیب قرار داشته است.
این بیانیه درخواست میکند همه محققان، هویت را در همه ابعادش یک پرونده باز برای کنشگری و اثرگذاری برای حفظ و بازیابی نسل جدید دانسته و در هر دو حوزه آموزش رسمی و غیر رسمی در زمینه آن فعالیت کنند.
«مثلی لا یبایع مثل یزید» تنها یک جمله تاریخی و متعلق به واقعه عاشورا نیست؛ بلکه اصلی جاودانه در منظومه معرفتی اسلام است که مرز میان حق و باطل، کرامت و ذلت، عدالت و استکبار را در همه اعصار ترسیم میکند. این کلام، اعلام آن است که انسان مؤمن هرگز به نظام سلطه، تحریف حقیقت و سلب کرامت انسانی مشروعیت نمیبخشد.
امروز، در پرتو حرکت عظیم اربعین حسینی که بزرگترین اجتماع داوطلبانه و مردمی جهان و نماد همبستگی امت اسلامی است، زنان مسلمان با الهام از مکتب حضرت زینب کبری(س)، خود را نه صرفاً همراهان این حرکت، بلکه از ارکان اصلی استمرار، تعمیق و تمدنسازی آن میدانند.
ما، بانوان حاضر در همایش بانوان ستاد اربعین، بر این باوریم که مقاومت، صرفاً ایستادگی در برابر ظلم نیست؛ بلکه فرآیندی تمدنی برای ساختن جامعهای مبتنی بر توحید، عدالت، کرامت انسانی و مسئولیت اجتماعی است. از این منظر، زن مسلمان نه تنها حافظ خانواده، بلکه حافظ حافظه تاریخی امت، راوی حقیقت، تربیتکننده نسل آینده و تولیدکننده سرمایههای اخلاقی، فرهنگی و اجتماعی تمدن اسلامی است.
در جهانی که جنگ روایتها، تحریف حقیقت، استعمار نوین، سلطه رسانهای و عادیسازی ظلم، وجدان بشریت را هدف قرار داده است، رسالت زنان اربعینی بیش از هر زمان دیگری، جهاد تبیین، روایت صادقانه حقیقت، دفاع از کرامت انسان و پاسداری از هویت اسلامی است.
ما بر این باوریم که اربعین، الگویی زنده از حکمرانی مردمی، همبستگی فراملی، خدمت بیمنت، مسئولیتپذیری اجتماعی و مشارکت داوطلبانه ملتهاست؛ الگویی که زنان در شکلگیری و پایداری آن نقشی بنیادین ایفا میکنند و میتوانند آن را به سرمایهای برای تحقق تمدن نوین اسلامی تبدیل نمایند.
بر همین اساس، ما متعهد میشویم:
«مثلی لا یبایع مثل یزید» را به عنوان منشور دائمی کرامت، آزادی و مسئولیتپذیری اجتماعی در زندگی فردی و اجتماعی خود پاس بداریم.
از هرگونه ظلم، اشغالگری، تحقیر ملتها و ستم بر زنان و کودکان، بهویژه در فلسطین و دیگر سرزمینهای اسلامی، اعلام برائت کنیم.
در جهاد تبیین و مقابله با تحریف عاشورا، تحریف هویت زن مسلمان و جنگ شناختی، حضوری فعال و مسئولانه داشته باشیم.
اربعین را بستری برای گسترش فرهنگ خدمت، همبستگی امت اسلامی، گفتوگوی میان ملتها و تقویت سرمایه اجتماعی بدانیم.
خانواده را نخستین سنگر مقاومت و زنان را معماران تربیت نسل مؤمن، آزاده، مسئول و آیندهساز معرفی کنیم.
با بهرهگیری از ظرفیتهای علمی، فرهنگی، رسانهای و اجتماعی بانوان، در مسیر تحقق تمدن نوین اسلامی و تقویت مرجعیت فرهنگی اربعین گام برداریم.
ما باور داریم که راه امام حسین(ع) تنها در «نه گفتن» به یزید خلاصه نمیشود، بلکه در ساختن جامعهای مبتنی بر عدالت، حقیقت، عزت و کرامت استمرار مییابد؛ و حضرت زینب(س) نشان داد که بقای نهضت، در گرو روایت آگاهانه، مسئولیت اجتماعی و حضور اثرگذار زنان در صحنه تاریخ است.
از اینرو، ما بانوان اربعین، با تأسی به مکتب عاشورا، بر این عهد پایدار میمانیم که هرگز به ظلم مشروعیت نبخشیم، حقیقت را از تحریف مصون بداریم، کرامت انسان را پاسداری کنیم و با مشارکت آگاهانه در عرصههای فرهنگی، اجتماعی و تمدنی، اربعین را به سکوی گسترش فرهنگ مقاومت، عدالت و همبستگی جهانی تبدیل نماییم.
در دنیای امروز، روح عقلانیت جامعه جهانی در تیررس ابر رسانهها قرار گرفته، از نهاد خانواده قداست زدایی شده، شان و کرامت انسانی زن به نام آزادی و با شعار تساوی حقوق زن و مرد به یغما رفته است و به دلیل آسیبهای وارده بر زنان در حوزه فردی و اجتماعی، نهاد خانواده دچار تزلزل و اضمحلال گشته است. چرا که اساس خانواده بر مدار حضور عفیفانه، عاقلانه و مدبرانه زن شکل میگیرد.
امروز نیازمند افقهای نو، راهبردهای جدید برای حفظ کیان نهاد خانواده هستیم؛ و این امر محقق نخواهد شد مگر به خواست قاطبه زنان و حرکت آگاهانه آنها در قالب جنبش جهانی تعهد به خانواده.
بیشک زنان فعال در بزرگترین رویداد مردمی انسانهای آزادمنش در راهپیمایی اربعین میتوانند طلایهدار این جنبش باشند.
در زمانی که حقطلبان جهان خسته و آزرده از افول خانواده و قداست آن هستند، اربعین احیاگر زیست عفیفانهای است که تعریف جدیدی از هویت خانواده را ارائه میدهد.
حضور میلیونی خانوادهها در کنار هم در مسیر پیاده روی اربعین نشان از معیت و همراهی آنان برای استحکام بنیان خانواده در رشد و تعالی معنوی و اخلاقی آن است.
اربعین جلوهگاه حضور با صلابت و عزتمند زنانی است که پیام آزادگی سید الشهداء و شعار عزت و انسانیت زن مسلمان را به گوش جهانیان میرساند.
زنِ مقاوم، زن رهبر و مسئول است. سه گانه این چارچوب زنانگی، مادری و رهبری اجتماعی است. چنین زنی به اعضای خانواده هویت، معنای زندگی و درک درست از مرگ بخشیده و سلحشوران و مدافعان از عقیده و وطن تربیت میکند. این الگو به طور دقیق و واضح در تقابل با الگوی غربی است که زنان را تنها آبژه جنسی میداند؛ چنان که در تقابل با الگوی متحجرانه از زن است که توانمندی زنانه را از شکوفایی جامعه اسلامی حذف کرده است.
کربلای ایران، غزه، فلسطین و لبنان با صبر و مقاومت، حقانیت مظلومان را در فضای خفقان رسانههای دشمن فریاد میزنند و به گوش آزادگان جهان میرسانند.
ما زنان اندیشمند مسلمان از جهانیان دعوت میکنیم برای حل مسئله خانواده با فرهنگ اربعین آشنا شده و با تجربه زیست اربعینی از این پدیده فرهنگی ماندگار برای احیاء ارزشهای انسانی و حرمت و صیانت از خانواده بهره گیرند.
انتهای پیام
