
منوره شایستهخوی، مدیر مدرسه علمیه نرجس(س) مشهد در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، رسالت سنگین معرفی افراد پیشکسوتی چون مجتهده شهربانو صفری، مؤسس مدارس علمیه عصمتیه خواهران کشور را بر عهده شاگردان و پرورشیافتگان این اساتید دانست و ابراز کرد: چگونگی باور و تمایل اجتماع به مراکز و حوزههای علمیه بهویژه حوزه خواهران و میزان تأثیر آنها در اجتماع که به فرموده رهبر معظم انقلاب، مادر نظام هستند، عامل مهمی است که سبب شناخت یا عدم شناخت مناسب جامعه نسبت به این افراد و تأثیر عملکرد آنها میشود.
این استاد حوزه با بیان اینکه با تلاش حوزویان باید باور اجتماع به این سمت حرکت کند که حوزههای علمیه مؤثرترین و مهمترین پایگاه اثرگذاری در اجتماع هستند، گفت: با این نگاه تصمیمگیریها، سیاستگذاریها و بینشسازی حوزویان محل رجوع و انتخاب نخست مردم قرار میگیرد و اجتماع، خود با اعلام نیاز نسبت به حوزهها، علما و تأثیر این مراکز در سرنوشتشان به این باور اجتماعی مهم دست مییابند.
انقلاب اسلامی؛ ثمره اعتماد مردم به حوزههای علمیه
مدیر مدرسه علمیه نرجس(س) مشهد پیروزی انقلاب اسلامی را ثمره این نوع تفکر و اعتماد مردم نسبت به حوزههای علمیه دانست و ابراز کرد: مردم با مراجعه و اعلام نیاز به حوزههای علمیه و علما، به این مراکز اعتماد و تکیه کردند؛ لذا حوزههای علمیه را نصبالعین رفتارهای خود قرار دادند و انقلابی عظیم شکل گرفت، در واقع این باور اجتماعی مهم عامل موفقیت شد.
وی با اشاره به اینکه در حال حاضر این اعتماد به مراکز حوزوی کمرنگ شده است، اضافه کرد: بخشی از این موضوع به خود حوزههای علمیه باز میگردد که نتوانستند این باور را در اجتماع تبیین کنند و بخش دیگر هم به اجتماع باز میگردد که نتوانسته به این باور برسد، یعنی نیاز به حوزه را به عنوان مرجعی که متصل به وحی، قرآن و سیره ائمه(ع) است را در خود احساس نکرده و به جای دیگری متصل شده است.
شایستهخوی عدم توجه به قابلیتها و توانمندیهای حوزههای علمیه در جهت رفع نیازها و خلأهای اجتماعی را یکی از آسیبهای امروز در نظام اسلامی دانست و عنوان کرد: اجتماع در آیندهای نه چندان دور به جهت وجود خلأهای معنوی که در خود احساس میکند به باور نیازمندی به مراکز علمیه و بهرمندی از رهنمودهای آنها خواهد رسید.
این استاد حوزه علل کم توجهی به این گونه افراد تأثیرگذار در حوزه دین را از دو منظر قابل بررسی دانست و عنوان کرد: کسانی که در خدمت دین هستند تمایلی به مطرح شدن ندارند و این خدمت را وظیفه میدانند از همین رو اعتقادی به علنی و رسانهای شده فعالیتهای خود نمیبینند.
مدیر مدرسه علمیه نرجس(س) مشهد ادامه داد: علما، فضلا و اندیشمندان دینی بدان جهت که تمام زحمات خود را برای خدا میدانند نیازی به تبلیغ در این عرصه مشاهده نمیکنند و این امر به عنوان یک قاعده کلی در طول تاریخ وجود داشته است، به طوری که بسیاری از زنان برجسته تاریخ بعد از فوت مطرح و شناخته میشوند و زحمت و فعالیت آنها مورد توجه و لایهبرداری قرار میگیرد که این مسئله به جهت تقوای بالای این شخصیتها است.
شایستهخوی با بیان اینکه به عنوان نمونه هرگاه به بانو طاهایی در مورد تلاشهایشان در عرصه دین اشاره میکردیم، ایشان عنوان میکردند که من کاری انجام ندادم و هر چه که هست، خواست پروردگار است، ابراز کرد: حتی ائمه(ع) که در قله فضیلتها هستند، در زمان حیات خود توسط مردم شناخته نشده و جایگاه واقعی ارزشمندی و عظمت آنها مورد توجه قرار نگرفته است.
نقش شاگردان در ارج نهادن به پیشکسوتان عرصه دین
وی با اشاره به مسئله دیگری که باید در ارج نهادن به پیشکسوتان و زحمتکشان عرصه فعالیتهای دینی مورد توجه قرار گیرد، بیان کرد: این موضوع فراتر از شخصیت خود این افراد است و به شاگردانی که تربیت کردهاند و میتوانند در جامعه به عنوان یک فعال مهم دینی حضور یابند باز میگردد، همان موضوعی که در مورد بانو طاهایی مطرح بود و شناختی که از ایشان در زمان حیاتشان وجود داشت، به جهت فعالیتهای شاگردانشان بهویژه در خارج کشور به عنوان خروجی تربیت این بانوی فاضله بود.
مدیر مدرسه علمیه نرجس(س) مشهد ابراز کرد: از همین رو مردم در برخورد و مواجهه با فعالیت شاگردان این شخصیتها در چهره آنها تصویر اساتیدشان را میبینند؛ لذا از این طریق شناخته شده و مورد اعتماد قرار میگیرند و سهم فرد پیشکسوت در مناسبتها و مشارکتهای اجتماعی به عنوان جزئی از مهرههای اجتماعی از این طریق محقق میشود.
وفات عالمان دین؛ ثلمهای جبران ناپذیر
وی با اشاره به روایتی از امام صادق(ع) که میفرمایند: «هر گاه عالمی از دنیا میرود شکافی در جامعه ایجاد میشود که هیچ چیز جای آن را پر نمیکند»، بیان کرد: تا زمانی که آن عالم حضور دارد، این شکاف و خلأ احساس نشده و پر است، اما همین که از دنیا میرود این ثلمه و شکاف کاملا محسوس و ملموس میشود به طوری که جامعه احساس میکند که چه جزء ارزندهای را از دست داده و همه توجهات به این سمت جلب میشود.
مدیر مدرسه علمیه نرجس(س) مشهد ادامه داد: این امر بدان جهت است که آن عالم در زمان حضور آنقدر فعالیتهای متعدد به شکل آشکار و پنهان انجام داده که خلأهای جامعه را پر میکند و بعد از وفاتش نقش شاگردان و تربیتشدگان برای جبران نبودن او مشخص میشود، چون عالمانی که در طول زمان ساخته و مهذب شدهاند و با نگاه توحیدی پرورش یافتهاند، مانند وزنهای هستند که امکان جایگزینی آنها در همان زمان وجود ندارد.
شایستهخوی با اشاره به ضرورت معرفی چهره و فعالیت خدمتگزاران و عالمان دینی، افزود: حوزه علمیه نرجس(س) فعالیتهایی را در زمینه معرفی و ارج نهادن به بانوان فاضل و فعال دینی به نسل جوان آغاز کرده و گامهای اولیه را در این عرصه برداشته است که شناسایی و معرفی بانو مجتهده امین از این جمله است.
ارائه طرح برای معرفی بانوان دینی مشهد و کشور
مدیر مدرسه علمیه نرجس(س) مشهد ادامه داد: البته در مورد ایشان یک کنگره بینالمللی بهمنماه سال گذشته در تهران برگزار شد که پیشنشست آن نیز در مشهد بود و در این زمینه چند طرح دیگر را در مورد بانوان فعال در سطح مشهد، استان خراسان و بعد کشور در دست تهیه داریم.
وی بانو نوغانی، فرزند آیتالله مهدی نوغانی را یکی از پیشکسوتان عرصه فعالیتهای دینی در مشهد دانست و ابراز کرد: ایشان از اساتید برجسته مشهد در بحث کلام و نهجالبلاغه و از پیشکسوتان تدریس در مکتب نرجس(س) هستند که در حال بررسی زندگی و آثار این بانوی پیشکسوت هستیم، البته کلاسهای تدریس نهجالبلاغه ایشان هنوز دایر است اما خودشان به جهت کهولت سن فعالیتی ندارند.
مدیر مدرسه علمیه نرجس(س) مشهد یکی از ویژگیهای مؤمن را رفتار صحیح و برخورد مناسب با دیگران دانست و افزود: بانو صفری نیز از این ویژگی اخلاقی برخوردار بودند و همین امر عامل مهمی در جذب دیگران به ویژه جوانان به شخصیت ایشان بود.
وی با بیان اینکه هر قدمی که برای معرفی پرچمداران دین برداشته شود در واقع کمک به دین است، گفت: آنچه که امروز در بسیاری از کشورهای غربی و غیرمسلمان مشاهده میشود، معرفی شخصیتهای حماسی است که حتی فعالیت خیلی کوچکی را انجام دادهاند اما برای آنها فیلم و نماد میسازند و کنفرانس برگزار میکنند، زیرا میخواهند دین خود را به این شخصیتها ادا کنند که البته تمام این فعالیتها هم مادی است.
شایستهخوی ادامه داد: اما در حق کسانی که در حد وسع و توان خود در عرصه دین و سعادت دنیوی و اخروی انسانها تأثیرگذار بودند و رسالت خود را انجام دادند، اجحاف صورت گرفته است؛ لذا باید با دید منصفانه به فعالیت این گونه اشخاص پیشکسوت دینی توجه و زمینه معرفی خدمات متعدد آنها را فراهم کرد.