زیارت؛ پیوند بیعت زائر با امام

به گزارش ایکنا از خراسان رضوی، حجت‌الاسلام والمسلمین محمد رضایی تهرانی، مدرس و پژوهشگر حوزه علمیه، شامگاه 25 اردیبهشت‌ماه، در جمع زائران حرم مطهر رضوی ضمن سخنرانی با موضوع «معارف تربیتی و ابعاد مختلف زیارت حضرت رضا(ع)» اظهار کرد: ابعاد مختلف سیره و گفتار حضرت رضا(ع) برای ما درس است و مهم‌ترین رهآورد زیارت کسب معرفت و تربیت است.

وی ادامه داد: امام کاظم(ع) در بیان خود دو عنصر را شرط اصلی بهره‌وری و شکل‌گیری زیارت عنوان می‌کنند. ایشان فرمودند: «هرکس همراه با معرفت و تسلیم به زیارت حضرت رضا(ع) برود، چنین شخصی در محضر خدا مثل شهدای بدر است»، ما در زیارت به دنبال یک شخص هستیم و هدف ما سیاحت نیست؛ گاهی افراد هیچ دریافتی از زیارت ندارند.

مفهوم معرفت و تسلیم در زیارت اهل‌بیت(ع)

رضایی تهرانی افزود: ما در زیارت از امام بهره می‌گیریم و به زیارت می‌آییم تا به برکت برسیم؛ معرفت در زیارت به معنای امام شناسی و تسلیم در زیارت به معنای تابع امر امام بودن است. ارتباط گرفتن با امام رضا(ع) در قالب زیارت‌نامه برای بالا بردن معرفت ماست و این معرفت باید خود را در عمل ما نشان دهد؛ گاهی فکر می‌کنیم، امام رضا(ع) در چارچوب ضریح و حرم محدود است و این باعث می‌شود در معرفت به امام سطحی عمل کنیم و در سطح نازلی از عمل به امر امام قرار بگیریم.

این پژوهشگر حوزه علمیه با اشاره به آیه 105 سوره «توبه» تصریح کرد: «وَ قُلِ اعمَلُوا فَسَيَرَى اللَّهُ عَمَلَكُم وَ رَسُولُهُ وَ المُؤمِنُونَ؛ بگو عمل كنيد، خداوند و فرستاده او و مؤمنان اعمال شما را می‏بينند» در برابر امامی که او را چشم بینای خدا می‌دانیم باید تسلیم امرش باشیم؛ مرحوم آیت‌الله بهجت در توصیه‌ای فرمودند: ادب زیارت فقط این است که بدانیم ما به زیارت کسی می‌رویم که زنده است و مرده نیست.

رضایی تهرانی با تأکید بر اهمیت توجه به اذن دخول در ورود به مرقد اهل‌بیت(ع) بیان کرد: متن اذن دخول را با معرفت مطالعه کنیم و صرفاً عبارات عربی را روخوانی نکنیم، ما در این اذن دخول جایگاه امام را اظهار می‌کنیم که ما را می‌بیند، صدای ما را می‌شنود و پاسخ ما را می‌دهد؛ زیارت پیوند بیعت با امام است، زائر باید در حوزه معرفت و تسلیم، عمل خود را به این بیعت مقدس بررسی کند، آیا زیارت او را بالا برده یا تغییری در او ایجاد نکرده است؟

طولانی‌ترین استغفار در زیارتنامه حضرت رضا(ع)

این سخنران حرم مطهر رضوی اظهار کرد: در زیارت نامه‌های حضرت رضا(ع) طولانی‌ترین استغفار وارد شده که صرفاً یک ادبیات گفتاری نیست و این برای ایجاد تحول و شستن جان انسان است؛ اگر با معرفت زیارت کنیم بهره خود را برده‌ایم اما باید تلاش کنیم و همواره رصد کنیم که به این رهاورد رسیده باشیم؛ در سفر زیارتی با همراهان خود این رهآورد را بررسی کنیم که آیا تغییری در ما ایجاد شده یا نه؛ باید اثر زیارت امام را در وجود خود ببینیم و رنگ و بوی زیارت در وجود ما اثر داشته باشد؛ اگر صرفاً در و دیوار حرم را مشاهده کردیم و برگشتیم این زیارت در ما اثر نداشته است.

رضایی تهرانی در پایان گفت: خدا به ما معیار داده تا خود را رصد کنیم، رسول خدا(ص) در رابطه با معیار قبولی زیارت و امور خیر فرمودند: «اگر پس از انجام آن کار به گناهی که قبل از زیارت داشتی، برگشتی به معنای عدم قبولی آن در پیشگاه خداست، اما اگر به گناه قبل از آن برنگشتی یعنی این کار قبول درگاه الهی شده است». ما باید از امام رضا(ع) بخواهیم اشاره و توجهی به قلب ما داشته باشند تا در نتیجه رنگ و بوی زندگی ما اثری از زیارت گرفته باشد و زیارت در یک کلام زندگی ما را رضوی کند.