
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از فارس، در ادبیات دینی اسلام زمانهایی وجود دارند که در آن پرتوی الطاف خداوندی بیش از هر زمان دیگر بر بندگان میتابد تا انسانها در پرتوی این انوار الهی، غبار و زنگار گناه را از جان و دل خود برکنند و به روحی تازه دست یابند.
یکی از این روزهای خاص و به یاد ماندنی، روز عرفه است که برای انسان رهروی طریق، یکی از مهمترین ایام زندگی اوست تا بتواند از این فرصت پیشرو نهایت استفاده را برد.
روز استجابت دعا
عرفه را روز استجابت دعا و بخشش گناهان نامیدهاند که هر ناامیدی، امیدوار بر در خانه الهی دستهایش را به دعا بالا میبرد، از سوی دیگر ذات اقدس الهی، درهای آسمان را برای پذیرش تضرعهای عاشقانه بندگان میگشاید و باز هم آن فاعل بالعشق خواهان بازگشت اشرف مخلوقاتش به بارگاه امنش است.
در این روز حق تعالی بندگان خویش را به عبادت و اطاعت خود دعوت کرده و از آن سو، سفره جود خود را برای آنها گسترانیده است، روزی که زائران کوی دوست، با تضرع به درگاه خداوند متعال، خواهان بخشش گناهان و تولدی دوباره میشوند.
حجتالاسلام عبدالرضا خوشنویس، مدیر اجرایی ستاد زکات فارس درباره این روز به خبرنگار ایکنا گفت: در ادبیات دینی ما، یک زمان و یک مکان، تقریباً یک نوع نام دارند یکی صحرای عرفات و دیگری روز عرفه است و نام هر دوی اینها از ریشه عرفان گرفته شده است.
وی با بیان اینکه عرفان یک شناخت ویژه، عمیق، ریشهای، استدلالی و تفصیلی است، افزود: سئوالی که در اینجا مطرح میشود این است که چرا این دو پدیده زمانی و مکانی را تکریم کردهاند؟
علل تکریم روز عرفه و صحرای عرفات
حجتالاسلام خوشنویس با یادآوری اینکه علتهای زیادی در پاسخ به این سؤال آمده است، گفت: یکی از آنها این است که وقتی حضرت آدم(ع) و حوا هبوط کردند، در چنین مکان و زمانی فراق آنها به وصال تبدیل شد و آنها همدیگر را شناختند البته منظور شناخت تفصیلی واقعی یعنی حضرت آدم(ع) به ماهیت حوا پی برد و همچنین حضرت حوا یک مرد با ماهیت دینی را در چنین روزی شناخت.
معاون مرکز رسیدگی به امور مساجد فارس اظهار کرد: شناخت تفصیلی مرد و زن که هر کدام چه توانایی دینی دارد در این مکان و زمان صورت گرفت، یعنی بنیانگذار بشریت هدایت شده و همدیگر را در این روز شناختند و این یک وجه تسمیه مهمی است و گویای این است که زن و مرد باید تفصیلاً همدیگر را بشناسند تا زندگی را آغاز کنند.
وی ادامه داد: این مسئله همان است که در روانشناسی بیان شده است که باید شناخت شخصیتی از همسر خود داشته باشیم و وقتی این شناخت را باز کنیم متوجه میشویم که منظور شناخت اسمی و شناسنامهای نیست بلکه عرفان است.
حجتالاسلام خوشنویس با تأکید بر اینکه عرفان زن و مرد مهم است نه فقط معرفت آنها، گفت: یعنی اینکه باید آنها را عمیقاً بشناسیم.
عرفه؛ نمادی از آیه «وَذَکِّرْهُمْ بِأَیَّامِ اللّهِ»
مدیر اجرایی ستاد زکات فارس به دلیل دوم این نامگذاری روز و صحرای عرفات که زمان و مکان الهی هستند، اشاره کرد و گفت: روز عرفه جزو ایامالله است و خداوند در قرآن فرمود: «... وَذَکِّرْهُمْ بِأَیَّامِ اللّهِ...؛ ... و روزهاى خدا را به آنان یادآورى کن...» (آیه 5 سوره ابراهیم) و عرفات هم از مکانهایی است که متعلق به خداست مثل مکه و چون این زمان و مکان تعلق ویژهای به خدا دارند، شرف پیدا کردهاند؛ بنابراین این زمان و مکان اعمال، روشها و آدابی مرتبط با هم دارند و زمان و مکان الهی دست به دست هم دادهاند تا انسان را عارف بپرورانند نه فقط با معرفت.
وی بیان کرد: برای اینکه به اهمیت این روز پی ببریم در کتب ادعیه، دعاها و اعمالی برای روز عرفه نقل شده است که مهمترین آن، دعای عرفاتی است که در روز عرفه امام حسین(ع) خواندهاند.
حجتالاسلام خوشنویس اضافه کرد: این دعا هر چند طولانی است ولی اگر کسی به عمق این دعا پی ببرد متوجه میشود دعای عرفه فهرستی از نعمتهای خداوند است، زمانی که در این دعا میخوانیم که امام حسین(ع) حتی برای پمپاز قلب نیز خدا را ستایش میکند و در واقع این امام همام، در این دعا اعضا و جوارح رئیسه که خداوند عنایت کرده به انسان را بر میشمارد و خدا را بر این نعمتها سپاس میگوید.
معاون مرکز رسیدگی به امور مساجد فارس اظهار کرد: مراحل بعدی، عظمت خدا را در این دعاها بر میشمارد اینکه بنده در برابر عظمت خدا عظمتی ندارند یعنی عظمت الهی و کوچک بودن بندگان در این دعا تجلی پیدا میکند.
دعای عرفه، یکی از پنجرههای عرفان واقعی است
وی با بیان اینکه یکی از پنجرههای عرفان واقعی دعای عرفه است، گفت: ما میتوانیم بهوسیله قرائت دعای عرفه بهویژه اینکه در صحرای عرفات باشیم، به یک عرفان پاک و اهل بیتی دست پیدا کنیم.
حجتالاسلام خوشنویس عرفان را یک واژه چند معنایی دانست و افزود: اخیراً حتی میگویند عرفانهای نوظهور و شیطانپرستی، اینها واژه دزدی است ولی در حقیقت، عرفان همان آموزههایی است که آل محمد(ص) به مردم منتقل کردهاند.
وی اضافه کرد: منظور از عرفانهای واقعی آن عرفان است و سایر عرفانها تقلبی است و آن عرفان است که مفهوم قرآن را کاملاً به بندگان انتقال میدهد و عرفانهای دیگر به غیر از عرفان اهل بیت(ع) کاذب و دروغین است.