گزیدهگویی در سیره امام علی(ع)/ آرامش انسان در سایه کمگویی و گزیدهگویی است
گروه اندیشه: انسان با کمگویی و گزیدهگویی موجبات آرامش و سعادت خود و دیگران را فراهم میکند زیرا افراد زیادهگو گرفتار انواع گناهان زبان میشوند و روشن است که گناهانی که بهوسیله زبان صورت میگیرد بسیار زیاد و متنوع است.
کبری خسروی، از کارشناسان فرهنگی استان لرستان در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از لرستان، گفت: «کمگویی» و «گزیدهگویی» مهمترین آداب گفتاری ایجابی است که امام علی(ع) بیش از تمام اداب گفتاری موجود، به آن توجه داشته و به آن تأکید نموده است.
وی ادامه داد: انسان با کمگویی و گزیدهگویی موجبات آرامش و سعادت خود و دیگران را فراهم میکند زیرا افراد زیادهگو گرفتار انواع گناهان زبان خواهند شد و روشن است که گناهانی که بهوسیله زبان صورت میگیرد بسیار زیاد و متنوع است.
خسروی خاطرنشان کرد: امام علی(ع) در بیان اهمیت تأثیر کمگویی در سعادت یا شقاوت اخروی میفرماید: «هر که بداند که گفتارش از کردار اوست(و بازخواست خواهد شد) کم گوید مگر در آنچه بهکارش آید»، ابنمیثم در شرح این حکمت مینویسد: «کسیکه بر این سخن آگاه باشد، چنین قیاسی میکند که گفتار خود عملی است و هر عملی مورد مؤاخذه قرار میگیرد که چرا بیهوده بوده است پس نتیجه میگیرد که گفتار اگر بیهدف باشد مورد مؤاخذه است و این باعث میشود که بر سخن لازم بسنده کند».
این کارشناس فرهنگی بیان کرد: اگر زبان انسان حفظ نشود، آدمی از جنبههای گوناگون در معرض لغزش قرار میگیرد. کسانیکه با توجه به زمان، مکان و مخاطب خود سخن میگویند، بر ارج خود نزد دیگران میافزایند؛ به راستی سلامت جسمی، روحی عقلی در دنیا و آخرت در گرو حفظ زبان است؛ زبانت باید مهار شود تا سعادت انسانی تأمین شود.
کبری خسروی اظهار کرد: امام علی(ع) هنگام توصیف سبک زندگی مؤمنان به ادب گزیدهگویی اشاره کرد و فرمود: «مؤمن هرگاه بخواهد سخن بگوید، نخست در خود اندیشه میکند، پس اگر نیک بود اظهار میدارد و اگر بد باشد پنهانش میکند» و در مذمت پرگویی نیز میفرماید: «هر که پُر گوید هزیان گوید».
وی ادامه داد: زبان سادهترین عضوی است که در اختیار انسان است و آنرا به گردش درمیآورد ولی گاه هوای نفس و وسوسههای شیطانی چنان بر انسان غلبه میکند که مهار زبان را از دست او میگیرد لذا بهترین وسیله برای محفوظ ماندن از این خطر آن است که انسان کمتر سخن بگوید منظور از نگهداری زبان نیز همین است نه اینکه اصلاً سخن نگوید.
خسروی بیان کرد: زبان مهمترین وسیله تعلیم و تربیت و انتقال علوم و تجربهها و ذکر خداوند است، بنابر آنچه که از روایات فوق برمیآید تمسک به کمگویی و گزیدهگویی کلیدیترین راه برای آراستگی به ادب و پیادهسازی اخلاق اسلامی در جامعه و اصلاح سبک زندگی در حوزه آداب گفتاری و برخی دیگر از حوزههای آن است.
