فقر و غنا؛ بیان کننده رابطه انسان با خدا/عبادت، لازمه رسیدن به کمال است

به گزارش خبرگزاری بین ‌لمللی قرآن(ایکنا) از لرستان، حجت‌الاسلام والمسلمین سیداحمد میرعمادی، نماینده ولی فقیه در استان و امام جمعه خرم آباد شامگاه پنج‌شنبه، یازدهم تیرماه در برنامه تفسیر قرآن در مسجد بعثت خرم‌آباد در تفسیر آیه پانزدهم سوره فاطر با این مضمون که «یَا أَیُّهَا النَّاسُ أَنتُمُ الْفُقَرَاء إِلَى اللَّهِ وَاللَّهُ هُوَ الْغَنِیُّ الْحَمِیدُ»، گفت:  موضوع این آیه این است که انسان فقیر مطلق و خداوند متعال غنی مطلق است.
وی با بیان این‌که یکی از موضوعاتی که در قرآن مورد بحث قرار گرفته فقر و غناست، افزود: فقر و غنا بیان کننده رابطه انسان با خداست و برخی عارفان و حکما معتقدند رابطه انسان با خدا رابطه فقر و غناست انسان وابسته به خداست هرچه دارد از خداوند متعال است.

رابطه فقر و غنا یک رابطه وجودی است

این مفسر قرآن‌کریم با بیان این‌که رابطه فقر و غنا یک رابطه وجودی است، اضافه کرد: این آیه نمی‌خواهد بگوید انسان فقیر است این آیه می‌خواهد این نکته را به ما گوشزد کند که اگر انسان فقیر است فقیر به چه چیز و فقیر به چه کسی است لذا چون انسان نیازمند به خداست باید به خدا توجه کند و این معنای توحید است.
وی در بیان نکات تفسیری این آیه گفت: فقر در این آیه به‌معنای حاجت، نیاز به چیزی و ناداری و غنی به‌معنی بی‌نیاز، دارنده و توانگر است.
نماینده ولی‌فقیه در لرستان با یادآوری این‌که در اصطلاح فلسفه و عرفان فقر به‌معنای موجود ممکن و محتاج در وجود است، ادامه داد: فقر و غنا اقسامی دارد بعضی از علما مثل راغب اصفهانی گفته‌اند که فقر چهار قسم شامل فقر وجودی، فقر مادی، فقر نفسانی و روحانی و فقر عمومی است.
وی افزود: راغب اصفهانی همچنین معتقد است غنا سه قسم شامل بی‌نیازی مطلق و محض، کم‌نیازی و بی‌نیازی در حد قدرت روزانه است.
وی در بیان رابطه فقر و غنا گفت: رابطه فقر و غنا رابطه وجود و عدم است یعنی این که انسان فقط منحصر در فقر و خداوند منحصر در غنا است و در یک کلام خدا چون واجب‌الوجود است غنی مطلق و انسان چون ممکن‌الوجود است لذا فقیر و محتاج است.
نماینده ولی‌فقیه در لرستان با اشاره به سخنی از آیت‌الله جوادی آملی با این مضمون که «وجود فقر مطلق نشانه هستی غنی مطلق است»، ادامه داد: همین وجود انسان دلیلی بر وجود خدای متعال است و در این آیه منظور از فقر و غنا فقر وجودی است.
وی افزود: یکی از پیام‌های این آیه این است که هیچ کس از خدا بی‌نیاز نیست همه انسان‌ها نیازمند به خدا هستند، انسان اگر عبادت می‌کند نماز می‌خواند و روزه می‌گیرد خدا به این عبادت نیازی ندارد انسان برای رسیدن به کمال نیازمند به عبادت است.
نماینده ولی‌فقیه در لرستان اضافه کرد: براساس برهان امکان فقری چون انسان در وجود وابسته به خداست پس برای غیر خدا نباید سجده و عبادت کند.
وی گفت: در این آیه خداوند متعال «غنی» را توصیف به «حمید» کرده است و می‌خواهد بگوید خداوند غنی است اگر ببخشد کسی نمی‌تواند جلوی او را بگیرد و اگر عطا نکند و نبخشد کسی نمی‌تواند او را ملامت کند چون مال خودش است پس در هر دو صورت حمد و ستایش مال خداست چه ببخشد و چه نبخشد.