حدیث سلسلةالذهب؛ معجزه کلامی و قولی امام رضا(ع)/ بالاترین درجه اعتبار برای این حدیث

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، هنگامه عزیمت کاروان خورشید از نیشابور، بزرگان شهر، او را چون نگینی در بر گرفتند و از خورشید، نوری طلب کردند تا روشنی‌بخش اندیشه آنها باشد.

پس، حضرت خورشید، گوهری زرین به آن‌ها عطا کرد که نه تنها روشنی‌بخش اندیشه آنها بلکه روشنی چراغ راه آیندگان نیز باشد. «کلمة لا إلهَ إلَّا اللّهُ حِصنی، فَمَن دَخَلَ حِصنی أمِنَ مِن عَذابی... بِشُروطِها، و أنَا مِن شُروطِها؛ لا اله الا اللّه حصار من است و هرکس وارد حصار من شود از عذابم در امان است ... اما این شرط‌هایی دارد و من از شرط‌های آن هستم.»

سلسلسةالذهب، حدیث گرانمایه‌ای است که امام رضا(ع) در هنگام خروج از نیشابور، نه تنها برای مردم نیشابور، بلکه برای مردمان هر عصری، به یادگار گذاشتند. در گفت‌و‌گوی پیش رو، حجت‌الاسلام جواهری، به ابعادی از این حدیث قدسی خواهد پرداخت.

دعوت به توحید، نبوت و امامت در حدیث سلسلة الذهب

حجت‌الاسلام محمدرضا جواهری، عضو هیئت علمی دانشگاه فردوسی در گفت‌و‌گو با ایکنا، عنوان کرد: حدیث سلسلة الذهب، دعوت به توحید، نبوت و امامت است که ارکان هدایت بشر در راه سعادت و کمال به شمار می‌روند.

وی با بیان اینکه حدیث سلسلة الذهب، حدیثی بسیار جامع و پاسخگوی همه نیازهای بشر است، ابراز کرد: این حدیث، راهگشای زندگی انسان‌ها در مسیر تکامل و تقرب به سوی خداوند متعال است به گونه‌ای که در این حدیث، توحید و مبدأ‌شناسی قرار دارد، همچنین پیامبرشناسی و نبوت در آن نهفته است.

حجت الاسلام جواهری با اشاره به اینکه امامت اهل بیت(ع) به عنوان ادامه نبوت در این حدیث شریف بیان شده است، گفت: با توجه به اینکه نیشابور آن زمان، پایگاه اهل سنت بود، توحید و نبوت، جریان داشت اما بحث ولایت و امامت در سطح مطلوبی نبود لذا هنگامی که علمای نیشابور در بدرقه امام رضا(ع) از ایشان درخواست حدیث و راهنمایی کردند، امام رضا(ع) این حدیث را برای علمای نیشابور اعم از شیعه و سنی بیان کردند.

وی افزود: امام رضا(ع) در بیان خود، سلسله حدیث را تا خدای متعال بیان فرمودند و شرط ولایت و امامت را که از شرایط ورود به دژ محکم الهی است، در گفتار خود به علمای نیشابور آموزش دادند.

توحید و ایمان به خدای متعال برای نجات، سعادت و هدایت بشر کافی نیست

عضو هیئت علمی دانشگاه فردوسی با بیان اینکه توحید و ایمان به خدای متعال برای نجات، سعادت و هدایت بشر کافی نیست، اظهار کرد: همراه ایمان به خدا، عمل صالح نیز لازم است زیرا انبیاء، عمل صالح را آموزش دادند و ادامه راه آن‌ها به خصوص آخرین پیامبر خدا از سوی ائمه معصومین(ع) دنبال شد.

وی با اشاره به اینکه ایمان و عمل صالح از یکدیگر تفکیک ناپذیرند، ابراز کرد: بشریت، تنها در پرتوی نبوت و امامت است که می‌تواند تا روز قیامت در مسیر عمل صالح گام بردارد چراکه راهنمای عمل صالح، پیامبر(ص) و 14 معصوم(ع) هستند که می‌توانند بشریت را به سوی عمل صالح هدایت کنند.

حجت‌الاسلام جواهری، حدیث سلسلة الذهب را معجزه کلامی و قولی امام رضا(ع) دانست و گفت: در مسیر سفر از مدینه به مرو امام رضا(ع)، زمانی که به نیشابور رسیدند، معجزاتی از ایشان صادر شد که در تاریخ ثبت شده است؛ یکی از معجزات کلامی امام رضا(ع) حدیث سلسلة الذهب است که ایشان برای علمای نیشابور بیان فرمودند.

راویان حدیث شریف سلسلة الذهب

وی افزود: این حدیث بسیار ارزشمند است و دلیل آنکه به این نام شهرت یافته، این است که راویان این حدیث شریف از امام رضا(ع) تا خداوند متعال، معصومین(ع) هستند از همین رو امام فرموده‌اند: شنیدم از پدرم موسی بن جعفر(ع) از پدرشان امام باقر(ع)، از پدرشان امام سجاد(ع)، از پدرشان امام حسین(ع)، از پدرشان امام علی(ع) از پیامبر(ص) که فرمودند: شنیدم از جبرئیل که گفت شنیدم از خدای عزوجل که چنین فرمود: «کلمة لا إلهَ إلَّا اللّهُ حِصنی، فَمَن دَخَلَ حِصنی أمِنَ مِن عَذابی.»

عضو هیئت علمی دانشگاه فردوسی با بیان اینکه حدیث سلسلة الذهب در بالاترین درجه اعتبار قرار دارد، ابراز کرد: این حدیث، قدسی است و متن حدیث، سخن خداوند است. همچنین سلسله سند آن تا خداوند می‌رسد و راویان این حدیث از پروردگار، معصومین(ع) هستند، لذا سلسله طلا نامیده شدند.

حجت‌الاسلام جواهری با اشاره به اینکه حدیث سلسلةالذهب، به لحاظ سندی دارای اعتبار برجسته‌ای در کتب شیعی است، اظهار کرد: شیخ صدوق در کتب «توحید»، «امالی»، «عیون اخبارالرضا» و «ثواب‌الاعمال»، این حدیث را ذکر کرده است. همچنین، علی بن عیسی اربلی در کتاب «کشف الغمه فی معرفة الائمه» و مجلسی در «بحارالأنوار»، راویان این حدیث شریف هستند.