نشست بررسی سیاست‌های فرهنگی دوره رضاشاه در مشهد برگزار شد

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن (ایکنا) از خراسان رضوی، نشست بررسی سیاست‌های فرهنگی دوره رضاشاه صبح امروز، 16 شهریورماه با حضور هادی وکیلی، استادیار گروه تاریخ دانشگاه فردوسی در سالن شورای شهرداری مشهد برگزار شد.

هادی وکیلی، استادیار گروه تاریخ دانشگاه فردوسی مشهد در این نشست با بیان اینکه در دوره بعد از قاجار حاکمیت در دست یک چهره نظامی قرار می‌گیرد، عنوان کرد: رضاخان فردی بود که از سیاست فرهنگی و اقتصادی چیزی نمی‌دانست و حتی سواد معمولی نیز نداشت.

وی ادامه داد: فضای فرهنگی در کشور به دست خبرنگاران روزنامه‌نگاران، نویسندگان و روشنفکران ایجاد شد از همین رو ادبیاتی توسط بخش فرهنگی کشور در روزنامه‌ها منتشر شد که ایران برای نجات نیاز به یک راه حل و آن هم ورود یک قهرمان نظامی به صحنه دارد.

استادیار گروه تاریخ دانشگاه فردوسی یادآور شد: کسانی که در داخل و خارج رضاخان را به رضاشاه تبدیل کردند، سیاست‌های اقتصادی، فرهنگی، سیاسی داخلی و خارجی را  برای حکومت وی طراحی کردند به گونه ای که تمام پروژه‌های اصلاحات اقتصادی که در این دوره انجام گرفت از ذهن خود رضاشاه نبود.

اعمال سیاست‌های فرهنگی مغایر فرهنگ ملی در دوران رضاخان

وی اظهار کرد: در حوزه فرهنگ سیاست‌هایی اعمال شد که این سیاست‌ها متأسفانه نه به لحاظ ملی با فرهنگ ما تطبیق داشت و نه به لحاظ مذهبی زیرا رضاشاه در یک مثلث فرهنگی که شامل ملی، دینی و غربی است نمی‌تواند اوضاع ایران را به لحاظ فرهنگ مذهبی سرو سامان دهد.

وکیلی تأکید کرد: رضاشاه فرهنگ 2500 ساله زن و مرد ایرانی را تخریب می‌کند و ملیت آنها را از بین می‌برد، در واقع او ملی‌گرایی ایران را به خاک سیاه کشید از همین رو این را باید دانست که کلاه فرانسوی برای مردان و ممنوع کردن چادر ملی‌گرایی محسوب نمی‌شود.

وی یادآور شد: آنچه در حکومت رضاشاه رخ می‌دهد تمدن و پیشرفت نیست بلکه تقلید از غربی‌هاست چراکه در این حوزه ما تنها لباس پوشیدن و خانه‌سازی را از آنها فرا گرفتیم لذا در این حوزه نیز متأسفانه ایران دچار یک چالش فرهنگی دیگری شد.

تغییر سیاست استعمار از قرن 20

استادیار گروه تاریخ دانشگاه فردوسی با بیان این که سیاست استعمار در قرن 20 با قرن‌های 17 تا 19 میلادی متفاوت است، عنوان کرد: سیاست استعمار ابتدا نظامی، سیاسی و سپس فرهنگی بود در همین راستا آنها سیاست خود را در قرن 20 تغییر دادند و کمتر از ادبیات خشن و تهدیدهای نظامی استفاده ‌کردند و چیزی در ایران درست می‌کنند که قبل از مشروطه وجود نداشت.

وی یادآور شد: در حوزه ورود غرب به ایران می‌توان گفت که علما دیر با غرب آشنا شدند اما موضع‌گیری درستی در برابر غربی‌ها داشتند در حالی که روشنفکران از این حیث زودتر آشنا شدند.

وکیلی تأکید کرد: هم اکنون مشاهده می‌کنیم ژاپن از مدل تکنولوژی غربی‌ها استفاده کرده اما تقلید نکرده است در حالی که در پیش از انقلاب و در دوره رضاخان می بینیم برخی روشنفکران ما برای تحصیل به خارج از کشور رفته و تمام علم آنها را در داخل به صورت تقلید بیان می‌کنند.

پیشرفت ایران در صورت اجرای کامل انقلاب مشروطه

وی با اشاره به انقلاب مشروطه عنوان کرد: اگر انقلاب مشروطه به صورت کامل اجرا می‌شد، گام مؤثر و بسیار بزرگی برای پیشرفت ایران محسوب می شد، امام خمینی(ره) نیز تا سال 41 علیه شخص شاه و نظام و براندازی نظام سخن نگفتند و تنها خواستار اجرای قوانین این انقلاب بودند.

استادیار گروه تاریخ دانشگاه فردوسی مشهد با اشاره به این مطلب که در دوره قبل از انقلاب معمولا نویسندگان غربی بودند، عنوان کرد: ما استعدادهای خوبی در کشور خودمان داریم اما باید جامعه نخبه و جوان ما افتخار کنند که علوم انسانی را بیاموزند زیرا اگر این امر محقق شود قطعا فرهنگ ما درست شده و ما در حوزه فرهنگی هیچ مشکلی نخواهیم داشت.