
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، نشست خبری محمدهادی زاهدی، رئیس سازمان کتابخانهها، موزهها و اسناد مرکز آستان قدس رضوی با اصحاب رسانه به مناسبت هفته کتاب و کتابخوانی، ساعت 9 صبح امروز، یکشنبه 24 آبان ماه در محل کتابخانه مرکزی آستان قدس رضوی برگزار شد.
وی در خصوص اهمیت موضوع کتاب و کتابخوانی، اظهار کرد: اگر بپذیریم انسان جز اندیشه چیزی نیست، تبلور اندیشه بیش از همه چیز در کتاب نمود پیدا میکند و کتاب به عنوان میراث اندیشه بشر، همواره در رشد تعالی انسان نقش بیبدیلی داشته و همیشه کتاب نقش مهم و بایستهای در توسعه انسان و جوامع انسانی ایفا کرده است.
معجزه دین ما کتاب است
زاهدی با بیان اینکه کتاب، معجزه اصلی دین ما به شمار می رود، تصریح کرد: بنابراین کتاب جایگاه ویژهای در تمدن ما دارد و دین مبین اسلام نیز زمینه آموختن را برای همه انسانها فراهم و لزوم آن را بر همگان لازم دانستهاند و بدیهی است که ما مسلمانان باید بیش از سایر ادیان به موضوع مطالعه اهمیت بدهیم.
وی با اشاره به این که آمارهای متناقضی از وضعیت مطالعه در کشور وجود دارد ولی ما آنها را قبول نداریم و باید آمار و اطلاعات مربوط به کتاب و مطالعه از طریق پیمایش و تحقیق به دست آید و من در این خصوص بیاطلاع هستم، ابراز کرد: ولی روشن است سرانه کتابخوانی در کشورمان بسیار پائین است و برای اقبال مردم به کتاب که از موضوعات مدنظر رهبری بوده و ایشان در جلسات متعدد بر اهمیت و لزوم آن تأکید دارند، باید تلاش و توجه ویژهای نشان دهیم.
رئیس سازمان کتابخانهها، موزهها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی همچنین به احداث 50 باب کتابخانه اشاره کرد و گفت: آستان قدس رضوی با ایجاد غنیترین کتابخانه جهان اسلام، در ترویج فرهنگ مطالعه نقش مؤثری داشته است و با وجود این که کتابخانههای ما سرشار از پژوهشگران و مطالعهکنندگان است ولی تا رسیدن به ایدهآل مطالعه راه بسیاری باقی مانده است.
چهار میلیون مراجعه حضوری از ابتدای سال به کتابخانهها
وی با ارائه آمار هفتماه نخست امسال، ادامه داد: تعداد کسانی که حضوراً در هفتماهه ابتدایی سال جاری از خدمات کتابخانهای ما استفاده کردند، نزدیک به چهار میلیون نفر میرسد و نزدیک به همین رقم نیز کتابهایی است که توسط کتابخوانان و پژوهشگران مورد استفاده قرار گرفته است.
زاهدی تعداد اعضای این کتابخانه را 589 هزار نفر اعلام کرد و گفت و افزود: این تعداد مرتباً از منابع استفاده میکنند؛ همچنین منابع موجود کتابخانهها بالغ بر سه میلیون و 595 منبع است و عمده آن در کتابخانه مرکزی و سایر کتابخانههای وابسته به این سازمان وجود دارد.
وی عنوان کرد: تعداد کتابهای خطی ما تا امروز بالغ بر 98 هزار و 525 نسخه کتاب است و 57 هزار کتاب چاپ سنگی در مجموعه کتابخانههای آستان قدس رضوی موجود است که با توجه به اینکه کتابهای چاپ سنگی در حکم کتابهای چاپی محسوب میشود؛ همچنین جمعاً 150 هزار و 868 نسخه کتاب خطی و سنگی در اختیار داریم.
با خدمت تحویل مدرک، در همه جای دنیا حضور داریم
رئیس سازمان کتابخانهها، موزهها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی با بیان این که منابع کتابخانهای امروز از قالب چاپی به قالب دیجیتالی در حال تغییر وضعیت است، اظهار کرد: هرچند هیچ چیز جای کتاب چاپی را نمیگیرد، اما EBOOKها و کتابهای الکترونیکی به صورت تزایدی در حال رشد هستند و البته این اتفاق مبارکی است که متأسفانه در کشور ما با وجود معضلات حوزه مالکیت معنوی، دچار مشکل است و امیدواریم ناشران به سمت افزایش فضای مؤثر در حوزه کتابهای الکترونیکی بروند.
وی یکی از کارهایی که در کتابخانه آستان قدس رضوی انجام شده، احداث کتابخانه دیجیتال برشمرد و اظهار کرد: همکاران و متخصصان ما در این سازمان برای دیجیتالی کردن منابع کتابخانهای تلاش بسیاری انجام دادهاند و تمام منابع سنگی و خطی ما در حال حاضر دیجیتال شده و قسمت عمده آن در دسترس همگان قرار دارد؛ همچنین ارایه خدمات تحویل مدرک از جمله خدماتی است که استفادهکنندگان از همه جای دنیا به منابع ما دسترسی مییابند و اکنون چیزی حدود هفت میلیون شیء دیجیتال در اختیار این سازمان وجود دارد که باید افزایش یابد.
نفیسترین مجموع اسنادی کشور در این سازمان
زاهدی در رابطه با بخش اسناد و مطبوعات سازمان کتابخانهها، ابراز کرد: در مدیریت اسناد و مطبوعات آستان قدس رضوی، 13 میلیون و 700 هزار برگ سند موجود است که نفیس ترین مجموع اسنادی کشور با ثبت جهانی در این مرکز وجود دارد و نیز یک میلیون و 700 هزار روزنامه و نشریه در مجموعه ما وجود دارد که به لحاظ تعداد عناوین نیز در کشور مقام نخست را داریم.
وی به دو روش تهیه کتاب اشاره کرد و گفت: روش اول خرید منابع است که امسال بالغ بر 80 هزار نسخه کتاب خریداری شده و در روش دوم از طریق وقف و اهدا و از مسیر اهالی و اصحاب فرهنگ منابع را تأمین می کنیم؛ در این راستا تولیت آستان قدس رضوی نیز کمک مؤثری در رشد منابع کتابخانهای داشتهاند، در حالی که تعداد منابع آستان قدس رضوی طی پنج سال گذشته به میزان دو برابر رشد داشته است و این مقدار جهش قابل تأملی در این زمینه به شمار میرود.
رئیس سازمان کتابخانهها موزهها و اسناد آستان قدس رضوی با اشاره به اهمیت موضوع کتاب از منظر رهبر معظم انقلاب، اضافه کرد: ایشان با اهدای 14 هزار و 740 کتاب خطی، عکسی و سنگی بزرگترین واقف کتاب در آستان قدس رضوی محسوب میشوند و سایر علما و اندیشمندان نیز کتابها و یا کتابخانههای خودشان را به این کتابخانه اهدا کردهاند.
کتابخانهای با 11 قرن قدمت
وی به برخی از برنامههای هفته کتاب و کتابخوانی پرداخت و ادامه داد: در این هفته از اعضای نمونه نوجوان در مدارس تقدیر میشود؛ همچنین از اعضای جوان و بالاتر در تالارهای کتابخانه و از پژوهشگران و کتابداران نمونه نیز تجلیل به عمل خواهیم آورد.
زاهدی با بیان سابقه مختصری از قدمت کتابخانه آستان قدس رضوی، یادآور شد: این کتابخانه 11 قرن قدمت دارد و قبل از انقلاب اسلامی تعداد کتابهای ما تنها 80 هزار جلد بود، در حالی که اکنون این میزان به سه میلیون و 300 هزار جلد رسیده است که هم در میزان و هم فضای فیزیکی رشد قابل ملاحظهای نشان میدهد.
وی به نگهداری 25 میلیون منبع در این کتابخانه اشاره کرد و گفت: این کتابخانه جزء بزرگترین کتابخانههای جهان اسلام محسوب میشود و یکی از 20 کتابخانهای است که طبق تحقیقات جهانی، جهان را تغییر داد؛ در حال حاضر دیگر مخازن ما جای نگهداری کتاب ندارد و در آینده نزدیک 9 هزار مترمربع به فضای مخازنمان افزوده خواهد شد و در این جهت در تلاش برای رفع این نقیصه هستیم.