به گزارش
خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، حجتالاسلام عبدالحمید واسطی، مدرس حوزه و عضو هیئت رئیسه موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلامی، سوم اردیبهشتماه در دومین روز نشست پیشرفت اسلامی ـ ایرانی؛ نقشه راه تمدن نوین اسلامی، که در جوار بارگاه ملکوتی امام رضا(ع) برگزار شد، عنوان کرد: در نگرش اسلام، کلیه آحاد مردم در فرآیند تصمیمسازی دخالت دارند و هرکدام به اندازه تشخیص تخصص خود، در سطح برتری از این هرم قرار میگیرند؛ اما تصمیم گیری نهایی پس از تصمیمسازی، به عهده فقیه جامع الشرایط یا نمایندگان دارای اختیار او است.
وی ادامه داد: پایه سیستم تصمیمگیری و اجرایی کشور بر مجامع علمی، اصناف و نهادهای رسمی که هرکدام متکفل یکی از نیازهای جامعه هستند و افراد دارای اطلاع و علم مربوطه و تجربه کاری درباره آن موضوع را گردهم آوردند، قرار داده شود.
حجتالاسلام واسطی تصریح کرد: حاکمیت موظف است از طریق انجمنهای علمی مرتبط با موضوع آموزش، دستورالعمل و مقررات لازم برای شیوه آموزش خلاق و مهارتمحور را تدوین و اجرایی کند، همچنین باید ظرف مدت برنامه، به تدریج کتب آموزشی مقاطع مختلف تحصیلی را بر اساس نیازها، مشکلات و مسائل موجود و پیشبینی شده در زندگی شبکهای متصل به ابدیت که از طریق انجمنهای علمی مربوطه تعیین میشود، بر اساس قالب حل مسئله و تفکر خلاق بازسازی کنند.
عضو هیئت رئیسه موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلامی در ادامه با اشاره به هویت الگوی پیشرفت، ابراز کرد: این هویت، کلان نظریهای بوده که اسناد بالادستی را تولید میکند.
حجتالاسلام واسطی با بیان اینکه تعریف پیشرفت یعنی فرآیند پاسخ بهینه و پایدار به کلیه سطوح نیازهای انسان، گفت: این سند جهتدهنده به الزامات تمدنسازیِ بر اساس دین است.
عضو هیئت رئیسه موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلامی با اشاره به بسته مفاهیم بنیادین الگو اسلامی ـ ایرانی پیشرفت، اظهار کرد: این بسته شامل حق، عدل، ارزش، کمال، سعادت، توحید، هدایت، ولایت، عبودیت، قرب، رشد، ایمان، معنویت و حیات طیبه میشود.
وی همچنین به روابط موجود در سیستم اجتهادی اشاره کرد و گفت: رابطه فرآیند استنباط شامل مسئلهشناسی و موضوعشناسی در موضوعات عرفی، تخصصی، فردی، جمعی، حکمشناسی در امر تکلیفی الزامی، تکلیفی استحبابی، وضعی، ارشادی، مقیاس کلان شامل خانواده، سازمان، محله، شهر، کشور، بینالملل، تمدنی، الزامات قطعی موضوعات و احکام همچون دلالتهای تضمنی و التزامی و مقدمات و شرایط لازم برای تحقق آنها، شبکه گزارههای دین شامل عرضه بر قرآن و روایات محکمات برای نسبتسنجی و ایجاد انسجام درونی، تنظیم بر اساس منطق سیستمسازی و شرایط فعال کردن و پیادهسازی حکم برای تعیین حکم اولی یا حکم ثانوی است.
حجتالاسلام واسطی به بیان مراحل اجرایی اجتهاد سیستمی که منجر به مدلسازی میشود، پرداخت و ابراز کرد: از جمله این مراحل میتوان به مواردی همچون انجام عملیات جستجوی گزارهای در تمام منابع احتمالا مرتبط، تولید جدول کلیدواژههای حداکثری با اولویتبندی برای جستجو در منابع دین، موضوعشناسی و تولید شبکه مسائل حداکثری، دریافت موضوع یا مسئله، سندیابی و احراز حجیت دلیل، مقولهبندی گزارههای بهدست آمده بر اساس موضوع، محمول، جهت و قرائن، کشف معنای عام و فرآیندی موجود در گزارهها، تنظیم متغیرها بر اساس اصل طبیعی عقلی عرفی و اهداف دین و کشف الگوهای معنادار میان موضوعها و میان محمولها اشاره کرد.
وی با اشاره به فهرست علوم انسانی و فرآیندهای آن، گفت: انسانشناسی(فرآیند تربیت انسان سالم)، معرفتشناسی(فرآیند ارتباط ذهن با واقعیت، فرآیند کشف صحیح واقعیت)، روانشناسی(فرآیند تولید رفتار سالم)، زبان و ادبیات(فرآیند تولید الگوهای گفتاری)، جامعهشناسی(فرآیند تعادل ، انسجام و پایداری اجتماعی)، علوم تربیتی(فرآیندهای رشد و تکامل)، اخلاقحرفهای(فرآیند تولید رفتارهای اجتماعی و سازمانی بهینه)، حقوق(فرآیند تولید قانون و ضمانت اجرای آن) و اقتصاد(فرآیند ایجاد توازن بین عرضه، تقاضا و تولید ثروت) از جمله فهرست علوم انسانی و فرآیندهای آن به شمار میرود.
حجتالاسلام واسطی ادامه داد: همچنین مدیریت(فرآیند بهینهسازی در نیروی انسانی و سازمان)، سیاست(فرآیند تولید قدرت و تعادل در آن)، تاریخ و باستان شناسی(فرآیند کشف، تحلیل و ارزیابی روندها)، آیندهپژوهی(فرآیند روندسازی، تغییر و مدیریت آینده)، روابط بینالملل(فرآیند تولید انسجام بین کشورها)، فرهنگ و تمدن(فرآیند تولید و ارتقاء فرهنگ و سبک زندگی)، توسعه(فرآیند تولید ساختارها و سیستمهای تمدنی بر اساس مدل نیازها)، هنر(فرآیند تولید و انتقال زیبایی در قالب نمادها)، الهیات(فرآیند تنظیم ارتباطات انسان با عالم هستی بر اساس دین و تولید معنای زندگی)، عرفان(فرآیند قدم به قدم شهود قلبی) و فلسفه(فرآیند گسترش افق دید نسبت به هستی) از دیگر فهرست علوم انسانی و فرآیندهای آن محسوب میشود.
عضو هیئت رئیسه موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلام با اشاره به جایگاه علوم انسانی و تمدنسازی، تاکید کرد: علوم انسانی با فرآیندهای لازم برای پاسخگویی به شبکه نیازها، تمدن را شکل میبخشد.