سادهسازی سیره معصومان(ع) برای ارائه الگو به کودکان و نوجوانان
گروه هنر: کارشناس کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان خراسان رضوی با بیان اینکه باید سیره معصومان(ع) سادهسازی شود تا بتوان آنها را معرفی کرد، گفت: الگوسازی باید طوری باشد که فرد بتواند از آن تبعیت کند؛ اما گاهی این الگوها دستنایافتنی ارائه میشوند.
نُزهت شیخزاده، کارشناس فرهنگی کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان خراسان رضوی در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، اظهار کرد: برگزاری جشنواره قصهگویی رضوی اثرات تربیتی بسیاری را برای کودکان و نوجوانان به همراه داشته است.
کمبود منابع؛ یکی از مشکلات قصهگویی دینی
شیخزاده، کمبود منابع را یکی از مشکلات جشنواره قصهگویی رضوی عنوان کرد و ادامه داد: به همین دلیل مربیان به سراغ قصههای شفاهی و یا قصههایی که مربوط به معجزات بود و سندیت کمتری داشت، رفتند، به همین دلیل این نوع آثار در جشنواره رضوی رتبه خوبی کسب نمیکنند؛ بنابراین باید در زمینه قصهگویی دینی، کتابهای بیشتری تولید شود، کتابهایی همانند عیون اخبارالرضا(ع) هم بازنویسی و بازآفرینی شوند.
وی، سطح کتابهای انتشارات «بهنشر» در حوزه کودک و نوجوان را بسیار پایین دانست و ابراز کرد: یکی از رسالتهای کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان تربیت کودکان است، در این زمینه هم شاعر و نویسنده بسیاری دارد که با روحیات کودکان و نوجوانان آشنایی کامل دارند، بنابراین اگر انتشارات «بهنشر» از نویسندگان و شاعران کانون در بخش محتوایی کمک بگیرد، میتواند تولیدات بهتری را برای کودکان و نوجوانان ارائه دهد.
اشاره غیر مستقیم به ارزشهای دینی در قصهگویی
کارشناس فرهنگی کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان خراسان رضوی در ادامه با اشاره به پنج سال سابقه کارشناسی فرهنگی و مسئولیت بخش فعالیتهای دینی خود در کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، بیان کرد: برای امسال شیوهنامهای به نام «بر مدار خورشید» نوشتم، اما گفتم باید بیشتر به ارزشهای دینی نگاه شود نه اینکه در این مورد نگاه مستقیم داشته باشیم.
وی ابراز کرد: اگر بخواهیم مفاهیم دینی را در ذهن بچهها گسترش دهیم باید به ارزشهای اخلاقی توجه شود؛ بنابراین کار را ساده کردیم و گفتیم برای آموزش محبت خداوند میتوانید قصهای مناسب انتخاب یا بازآفرینی کنید، شعر مناسب یا حتی بازی انتخاب کنید که در ذات آن محبت خداوند آموزش داده شود؛ همچنین گفتیم سعی شود که در این موارد ارزش برجسته شود نه نوع فعالیت.
وی ابراز کرد: اگر بخواهیم مفاهیم دینی را در ذهن بچهها گسترش دهیم باید به ارزشهای اخلاقی توجه شود؛ بنابراین کار را ساده کردیم و گفتیم برای آموزش محبت خداوند میتوانید قصهای مناسب انتخاب یا بازآفرینی کنید، شعر مناسب یا حتی بازی انتخاب کنید که در ذات آن محبت خداوند آموزش داده شود؛ همچنین گفتیم سعی شود که در این موارد ارزش برجسته شود نه نوع فعالیت.
وی در همین راستا با بیان اینکه انتخاب موضوعی با محوریت معصومین(ع) باعث محدودیت در نگارش قصه مناسب است، افزود: وقتی قصهگو موضوع معصومین(ع) را انتخاب میکند، میگویند قصه باید سند داشته باشد و از بازنویسی هم فراتر نرود؛ به همین دلیل نمیشود قصه را بازآفرینی کرد چرا که ممکن است قصه زیر سؤال برود.
وی با اشاره به وجود نویسندگان خوب از جمله نویسندگان کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان بر لزوم سرمایهگذاری در تولید آثار دینی تأکید کرد و افزود: من فکر میکنم بهترین کاری که آستان قدس در این راستا میتواند، انجام دهد این است که از همه نویسندگان خوب کشور دعوت کند و دستشان را باز بگذارد تا بازآفرینی کنند؛ چراکه وقتی داستانی بازآفرینی شود، میتوان آن را بدون اینکه به اصل داستان خللی وارد شود و همچنین با توجه به مراحل رشد تربیتی به صورتی جذابتر ارائه داد.
شیخزاده عنوان کرد: وقتی قصهگو به سندهای خاص و تنها به بازآفرینی محدود میشود، نمیتواند خلاقیت خود را به کار بگیرد و کار را با شیوهای جذاب ارائه دهد، در نتیجه کار تاثیرگذار نخواهد بود؛ کار اگر تاثیرگذار باشد اثرش در بچهها قابل مشاهده است به طور مثال در جشنواره امسال که موضوع آن «متانت و سخاوت امام رضا(ع)» بود، پنج کار مشترک به دست داوران رسید، از میان این آثار تنها یک داستان در رابطه با موضوع مورد نظر بود متاسفانه آن داستان هم نتوانسته بود، جذاب باشد چراکه نویسنده اثر همانند دیگر نویسندگان میترسید، چیزی بنویسد که به ساحت مقدس امام رضا(ع) بیاحترامی شود.
لزوم سادهسازی سیره معصومان(ع) برای ارائه الگو به کودکان و نوجوانان
کارشناس فرهنگی کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان با بیان اینکه باید در سیره معصومان(ع) سادهسازی شود تا بتوان آنها را به عنوان الگو به کودکان و نوجوانان معرفی کرد، ادامه داد: الگوسازی باید طوری باشد که فرد ببیند میتواند از این الگوها تبعیت کند و مشابه این الگو عمل کند اما این الگوها گاهی آنقدر دستنایافتنی ارائه میشوند که فرد در خودش نمیبیند که بتواند با این الگو هماهنگ شود.
وی مشکل کمبود بودجه کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان را یکی از خلاها در تولید آثار دینی دانست و افزود: آستان قدس رضوی بودجه خوبی دارد؛ چه اشکالی دارد کار ماندگاری تولید کند که همه نسلها در آینده از آن استفاده کنند.
تبلیغی بودن برنامهها در حوزه کودک و نوجوان
شیخزاده همچنین از تبلیغی و عمیقنبودن برنامهها و وعدههای مسئولان در خصوص تولید اثر برای کودکان انتقاد کرد و ادامه داد: وعدهها و برنامهها تنها به هفته کودک محدود شده، عدهای از مسئولان میآیند تولیدات و کارهای ما را میبینند و میروند، تنها چیزی که میماند وعدههایی بیتحقق است.
این فعال حوزه کودک و نوجوان در پایان با اشاره به اینکه به رویکرد فرهنگی جشنوارههایی مانند جشنواره قصهگویی رضوی که توسعه و تعمیق فعالیتهای دینی است توجه بیشتری شود، تصریح کرد: اگر در این جشنواره رویکرد رقابتی کمتر مورد توجه باشد، میتواند تاثیر بسیاری در جامعه بگذارد.
وی با بیان اینکه یکی از ویژگیهای مربیان کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان این است که حرف بچهها را با حوصله میشنوند، ادامه داد: یکی از اصلیترین علتی که کانون توانسته جایگاه خود را حفظ کند، همین گوش دادن به حرف کودکان و توجه به آنها است.
