مسجد جامع کبیر نیریز ؛ آمیزهای از هنر و مذهب اسلامی
گروه اجتماعی:مسجد جامع كبیر نیریز، یكی از مهمترین و كهنترین مساجد ایران است كه دارای خصوصیات منحصر به فردی در معماری اسلامی است و به باور برخی این مسجد از آتشكدههای زرتشتیان بوده كه در دوره اسلامی تبدیل به مسجد شده است.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایكنا) از فارس، مسجد جامع کبیر نیریز یکی از مهمترین مسجدهای ایران در این شهرستان است. این مسجد به باور برخی از آتشکدههای زرتشتیان بوده که در دوره اسلامی به مسجد تبدیل شده است.
این مسجد، نه تنها جزو كهنترین مساجد ایران محسوب میشود، بلكه در بسیاری از موارد دارای خصوصیات منحصر به فردی از معماری اسلامی است كه تنها در این مسجد شاهد آن هستیم.
ایوانهای بهجا مانده از این مسجد به شیوه معماری دوره ساسانیان ساخته شده و برابر نوشته مقدسی، تاریخ نگار سده چهارم هجری ایوان اصلی این مسجد در سال 340 هجری قمری ساخته شده است.
در بازسازیهایی که در سالهای 363، 46، و 560 هجری قمری انجام شد، ساختمان و محوطه مسجد گسترش یافت و ایوان کوچکتری روبهروی ایوان اصلی بنا شد.
یکی از اصلیترین قسمتهای این مسجد تک ایوان اصلی آن است که میتوان آن را از اولین مسجد تک ایوانی دانست که در سبک خراسانی بنا شده است، البته این ایوان در قدیم قسمت اصلی مسجد بوده و بعدها به آن ایوان دیگری اضافه شده است که این ایوان به صورت ناودان ممتدی است رو به قبله که انتهای جنوبی آن کاملا بسته شده و محراب در آن جای گرفته است.
ساخت ایوان مربوط به قبل از عصر سلجوقیان است و به گفته ای با معماری ساسانی ساخته شده است. در ایوان اصلی بنا محرابی زیبا و هنرمندانه به سبک محراب الجایتو ساخته شده که به صورت گچبری برجسته از اشکال هندسی و گل و گیاه و آیاتی از قرآن مجید و همچنین کتیبهای از نام معصومین در اطراف محراب وجود دارد که این محراب از شاهکارهای هنر گچبری در مساجد است.
یادآور میشود، شهرستان نیریز یکی از کهنترین شهرستانهای استان فارس است که در فاصله حدود 230 کیلومتری شرق شیراز واقع شده است.
