گمشده‌ای از تاریخ دفاع مقدس در «تنگه ابو قریب»

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، فیلم «تنگه ابوقریب» روایتی از آخرین روزهای جنگ تحمیلی است، روزهایی که چند روز  بعد از آن، قطعنامه 598 امضا شد اما در این سال‌ها کمتر به آن و اتفاقات تنگه پرداخته شده است.

سلاح شیمیایی، صدای انفجار، دود و خون، چیزهایی بود که در آخرین روزهای جنگ در این تنگه، نصیب مردم منطقه فکه شد، نه آب و غذایی برای رزمندگان بود و نه دارویی برای مجروحان، اما آن چیزی که بیش از همه در این منطقه ماندگار شد، جانفشانی‌های مردم بود تا جایی که تا آخرین قطره خون ایستادند و نگذاشتند به رغم نبود امکانات وجبی از خاک میهن به دست بعثی‌ها بیفتد.

فیلم «تنگه ابوقریب» این روزها در سی و ششمین جشنواره فیلم فجر در حال اکران است و مشهد نیز در پانزدهمین دوره خود، میزبان این فیلم و علاقه‌مندان هنر سینما است، در حاشیه اکران این فیلم، گفت‌وگویی را با چند نفر از تماشاگران، در سینما آفریقای مشهد داشتیم که در ادامه می‌خوانید:

حسین سابق، فیلم «تنگه ابوقریب» را جزو بهترین فیلم‌های حماسی دانست و اظهار کرد: به صورت اتفاقی به دیدن این فیلم آمدم و از دیدن آن لذت بردم.

وی با اشاره به اینکه بیشتر به فیلم‌های درام و اجتماعی علاقه‌مند است، ابراز کرد: با دیدن فیلم «تنگه ابوقریب»، مشتاق ژانر حماسی شدم.

سابق با تأکید بر اینکه در سینمای حماسی ما گزافه‌گویی‌های بسیاری دیده می‌شود، ادامه داد: فیلم‌هایی همچون «تنگه ابو قریب» می‌تواند، مقدمه‌ای برای پرداختن ساده و قابل درک رشادت‌های دلاور مردان هشت سال دفاع مقدس برای جوانان امروزی باشد.

 قهرمان‌سازی افراطی یکی از ضعف‌های سینمای دفاع مقدس

 وی با بیان اینکه نسل امروز با قهرمان‌سازی‌های افراطی که در سینمای حماسی دیده می‌شود از فضای جبهه و جنگ دور شده‌ است، اظهار کرد: باید فضای جنگ و جبهه را طوری برای مخاطبان امروزی بیان کنیم که قابل درک و فهم باشد.

سابق که فارغ‌التحصیل رشته روانشناسی است و در این حوزه نیز کار می‌کند، با بیان اینکه نیاز است علم روان‌شناسی در تمام سیاست‌های سینمایی ایران وارد شود، ادامه داد: باید از نظر روان‌شناسان و صاحب نظران برای انتقال هر چه بهتر مفاهیم حماسی استفاده کنیم.

وی با تأکید بر اینکه نقطه ضعف سینمای دفاع مقدس آرمان‌گرایی و قهرمان‌سازی است، عنوان کرد: نقطه قوت به خصوصی در سینمای دفاع مقدس نمی‌بینم.

سابق با اشاره به اینکه امسال سایت‌های خرید بلیط جشنواره خیلی دیر باز می‌شوند، افزود: زمانی که به سایت جشنواره برای خرید بلیط مراجعه می‌کنیم، بسیاری از صندلی‌های سینما رزو شده‌اند، ولی هنگامی که به سینما مراجعه می‌کنیم، با سالن خالی رو به‌ رو می‌شویم، این سیاست غلطی است که مدیران سینمایی دچارش شده‌اند.

وی گفت: هر ساله برای تماشای فیلم‌های جشنواره فجر وقت می‌گذارم و دیدن فیلم «تنگه ابو قریب» شروع خوبی برای جشنواره امسال بود.

در ادامه علیرضا سعیدی در خصوص فیلم «تنگه ابو قریب»، اظهار کرد: فیلم از نظر جلوه‌های ویژه، صدا و طراحی صحنه بسیار خوب بود، ولی از نظر محتوا، داستانی روتین داشت که خیلی روی آن کار نشده بود.

سینمای دفاع مقدس به نیازهای روز توجه داشته باشد

وی با بیان اینکه فیلم‌های حوزه دفاع مقدس باید بر اساس نیازهای روز تعریف شوند، ادامه داد: اینکه این نوع فیلم‌ها ما را به حال و هوای آن دوران می‌برد، شکی نیست، ولی باید این فیلم‌ها را به‌روزتر کنیم و در ساخت آن حرفی جدید برای گفتن داشته باشیم.

سعیدی گفت: فیلم‌های دفاع مقدس در جامعه امروز، در یک سطح مانده و وارد فضاهای دیگری نمی‌شود.

وی با اشاره به اینکه در تهیه بلیط جشنواره با مشکل رو به رو شده است، عنوان کرد: هر روز باید این استرس را داشته باشیم که آیا اینکه بلیط فیلم به ما می‌رسد یا نه، نیاز است مدیران اجرایی ما چاره‌ای برای این مشکل بیندیشند.

در ادامه، حسین قربانی یکی دیگر از تماشاگران فیلم «تنگه ابوقریب»، اظهار کرد: کاملا اتفاقی به دیدن این فیلم آمدم و از اینکه  ساعتی را برای آن وقت گذاشتم، پشیمان نیستمٰ فیلم «تنگه ابوقریب»، فیلم خوبی بود، ولی سینما تماشاگر زیادی نداشت، کاش افراد بیشتری برای تماشای آن می‌آمدند.

وی با اشاره به اینکه اوایل فیلم از زمانی که مجید، حسن، عزیز و حاج خلیل، در کنار کارون آبمیوه می‌خورند تا زمانی که فیلم به اعزام رزمنده‌ها به سه راهی می‌رسد، روندی کند را طی می‌کرد، ابراز کرد: بعد از اعزام رزمنده‌ها به سه‌راهی، هیجان فیلم بالا رفت، صدای گلوله و انفجار آنقدر زیاد بود که مخاطب با صداها درگیر شده و آرامش ذهنی برای تحلیل آنچه اتفاق می‌افتد را نداشت.

وی با بیان اینکه در این فیلم چگونگی رفتار همرزمان، در شهادت بهترین دوستشان خیلی خوب نشان داده شد، گفت: آنجایی که مجید، حسن و حاج خلیل بهترین دوستشان «عزیز» را از دست می دهند، خیلی با آرامش خاطراتی که با او داشتند را تعریف می‌کردند و اینجا علی، پسر نوجوانی که برای عکاسی به جبهه رفته بود و گوش‌هایش بر اثر موج انفجار گرفته بود به آنان اعتراض داشت که چرا اینقدر آرام‌اند، این آرامش همه آن چیزی بود که فیلم می‌خواست به مخاطب بگوید، آرامشی این چنین در لحظه لحظه نبردی سنگین.

قربانی با تأکید بر اینکه فیلم «تنگه ابوقریب»، رشادت‌ها و از جان گذشتگی رزمنده‌ها را به خوبی به تصویر کشیده بود، ادامه داد: تصور اینکه آنان در آن شرایط سخت بدون آب و غذا فقط برای اسلام و دفاع از کشور می‌جنگیدند، برای همه قابل درک نیست و نیاز به معرفت دارد.

انتقال خوب مفاهیم دفاع مقدس در«تنگه ابو قریب» 

وی ادامه داد: این از خودگذشتگی نمود ویژه‌ای در این فیلم داشت و توانسته بود به خوبی این حس را به مخاطب منتقل کند، تماشاگران بسیاری را دیدم که در آخر فیلم در صندلی‌های خود میخکوب شده بودند، این حس و حال تماشاگران نشان‌دهنده تأثیر فیلم‌ بر روی آنان بود.

قربانی بیان کرد: هنوز به خیلی از اتفاقاتی که در هشت سال دفاع مقدس افتاده است، اشاره نشده و نیاز است که به آنان پرداخته شود.

وی با بیان اینکه تولید فیلم‌ در ژانرهای حماسی سختی‌های خاص خود را دارد، گفت: با توجه به شرایط امروزی هر چه از نسل‌های دفاع مقدس دور می‌شویم، مفاهیم بسیاری نیز به فراموشی سپرده می‌شود، باید مفاهیمی که در تنگه‌هایی همچون «ابوقریب» اتفاق افتاده است را به نسل امروزی منتقل کنیم.

یادآور می‌شود، فیلم «تنگه ابو قریب» به کارگردانی بهرام توکلی، در اولین سانس از نهمین روز برگزاری پانزدهمین جشنواره فیلم فجر مشهد روی پرده سینما آفریقا رفت، این در حالی بود که از ظرفیت بیش از ۸۵۰ نفری سالن این سینما، تنها صندلی‌های چند ردیف انت‌های سالن خریداری شده و از حضور علاقه‌مندان سینما خبری نبود، سال گذشته حتی بالکن سالن آفریقا هم رزرو شده بود، البته نحوه فروش بلیت‌ و تمرکز برنامه‌های این دوره در مجتمع اطلس، در روند فروش دیگر سینماهای مشهد از جمله آفریقا و هویزه بی‌تأثیر نیست.

تکتم اصیل