
به گزارش ایكنا از فارس، آیتالله علی شیخ موحد، مدیر حوزههای علمیه خواهران استان فارس امروز، 2 خردادماه در نشست تفسیر موضوعی قرآن کریم در جمع کارکنان این مركز گفت: معیار فقهی که روزه مبدل به طعام میشود کلمه مهمی در قرآن برای آن به كار برده میشود.
وی با اشاره به آیه 184 سوره بقره «... لَّذِینَ یطِیقُونَهُ...؛... بر كسانى كه [روزه] طاقت فرساست...» گفت: یعنی كسانی كه طاقت عادی را نداشته باشند، تبدیل وجوب روزه به طعام صورت میگیرد و به همین ترتیب، حرمت روزه هم به این شكل است.
آیتالله شیخ موحد همچنین به آیه 185 سوره بقره « شَهْرُ رَمَضَانَ الَّذِی أُنْزِلَ فِیهِ الْقُرْآنُ...؛ ماه رمضان [همان ماه] است كه در آن قرآن فرو فرستاده شده است...» اشاره كرد و افزود: سئوال ابتدایی این است كه منظور از رمضان كدام رمضان است و سئوال دوم این است كه تفاوت میان هدی و بینات چیست.
نزول قرآن به دو صورت دفعی و تدریجی
مدیر حوزههای علمیه خواهران فارس به تبیین پاسخ به این سئوالات پرداخت و گفت: مسئله شهر رمضان، یعنی قرآن بهصورت یک جا به پیامبر(ص) نازل شد و قبل از بعثت هم بوده و قرآن یکجا نازل شده و برای آن قرینهای هم نداریم لذا قرآن در جایی میگوید قرآن را نزول دفعی و در جای دیگر میگوید به صورت تدریجی نازل كردیم.
وی اظهار كرد: حتی قرآن عربی نبوده لباس عربیت بر تنش بوده برای اینکه مردم بفهمند ما آن عربی قرار دادیم تا مردم متوجه شوند وگرنه حقیقت قرآن بنا بوده نازل شود.
آیتالله شیخ موحد با بیان اینكه خداوند قرآن را یک دستورالعمل برای جمع بین ماده و معنا قرار داده است كه این مطلب را خود قرآن هم بیان میكند، گفت: در برخی از آیات قرآن مشخص میشود كه قرآن طی 23 سال بر پیامبر نازل شده است اما نکته مهم اسراء علی مکث معلوم میشود كه در شب قدر قرآن بهصورت یكجا نازل شده است، همانطور كه خداوند در سوره قدر نیز چنین فرموده است.
رمضان حقیقتی است كه در تمام امتها بوده است
مدیر حوزه علمیه خواهران فارس در ادامه سخنان خود با طرح این سئوال كه رمضان چیست، گفت: رمضان حقیقتی است كه در تمام امتها بوده است؛ در آیات قرآن در اصطلاح یك ماه معین قمری است یعنی ماهی كه خداوند برای هدایت انسان به واسطه روزهداری و شب قدر تعیین كرده است.
وی با بیان اینكه میان شیعه و سنی بر سر شب قدر مقداری اختلاف هست، گفت: ابوحنیفه میگوید شب قدر تنها در این ماه است ولی بقیه میگویند در دهه سوم است.
آیتالله شیخ موحد با اشاره به بقیه آیه مذكور «... هُدًى لِلنَّاسِ وَبَینَاتٍ...؛... دلایل آشكار هدایت و [میزان] تشخیص حق از باطل است...» گفت: در اینجا منظور هم عامه مردم است و بینات هم یعنی دانشمندان است لذا قرآن هم برای هدایت عموم مردم است و هم كسانی كه اهل استدلال هستند.
قرآن هم برای هدایت عامه مردم و هم خواص است
وی با تصریح اینكه گاهی قرآن صرفاً هدایت است اما گاهی اوقات میخواهد علت این هدایت را هم بیان كند، گفت: در اینجا تفاوت میان هدی و بینات نیز در تفاوت شنونده است كه آیا عمومی است یا خصوصی.
مدیر حوزههای علمیه خواهران فارس همچنین به مابقی این آیه «... یرِیدُ اللَّهُ بِكُمُ الْیسْرَ وَلَا یرِیدُ بِكُمُ الْعُسْرَ....؛... خدا براى شما آسانى مى خواهد و براى شما دشوارى نمىخواهد...» اشاره كرد و افزود: یك جمله این آیه یسر و دیگر عسر حد وسط است نه شدت.
انجام عبادات نباید حالت تحمیلی باشد
آیتالله شیخ موحد ادامه داد: عسر به معنای آن نیست كه انسان تا دم مرگ همین باشد، در حالی كه انسان در همه جا در یسر و عسر است و حد وسط را در نظر میگیرند یعنی برای انسان سخت نباشد لذا عبادات در باب انسان باید ایجاد رغبت كند و اگر قلب آماده است میرود نافله میخواند و اگر نیست همان واجب برای او كافی است یعنی نباید حالت تحمیلی داشته باشد.
وی با اشاره به مابقی آیه مذكور «... لِتُكْمِلُوا الْعِدَّةَ....؛... شماره [مقرر] را تكمیل كنید...» گفت: این به معنای آن است كه روزه این سی روز ماه رمضان اختیاری نیست و خداوند در این آیه تأكید میكند كه اگر میخواهید حكم خدا را اطاعت كنید، عدد آن را هم اطاعت كنید و این عدد وحی است و اختیاری نیست.
مدیر حوزههای علمیه خواهران فارس همچنین با اشاره به «... لِتُكَبِّرُوا اللَّهَ عَلَى مَا هَدَاكُمْ...؛.... خدا را به پاس آنكه رهنمونیتان كرده است...» كه ادامه آیه مذكور است، گفت: این یعنی وقتی انسان حقیقت روزه را فهمید آن را اجابت میكند و در مقابل آثار روزه میگوید الله اكبر.
آیتالله شیخ موحد همچنین به آخرین كلمات آیه مذكور «... لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ؛... باشد كه شكرگزارى كنید» اشاره كرد و گفت: منظور از شكر در اینجا چیست؟ آیا شكر عمل و فعل است یا یك حالت قلبی است.
شكر یك حالت قلبی است كه بعد از آن انسان وارد عمل میشود
وی با بیان اینكه بهترین چیزی كه از این آیات میفهمیم این است كه تمام روزه و دستورات آن در این آیه بیان شده است، گفت: شكر یك حالت قلبی است و اگر عمل هم باشد عمل همراه با قلب است؛ پس شکر عمل نیست مسئله قلب است و وقتی انسان بفهمد خدا چیست در وادی عمل هم میآید.
انتهای پیام