رعایت عدالت و رضایت طرفین، شرط صحت معاملات اقتصادی در اسلام

آیت‌الله احمد عابدینی، استاد حوزه علمیه اصفهان در گفت‌وگو با ایکنا از اصفهان، درباره جایگاه گران‌فروشی و کم‌فروشی در اسلام اظهار کرد: در آیه اول تا سوم سوره مطففین آمده است:«وَيْلٌ لِلْمُطَفِّفينَ، الَّذينَ إِذَا اکْتالُوا عَلَي النَّاسِ يَسْتَوْفُونَ، وَ إِذا کالُوهُمْ أَوْ وَزَنُوهُمْ يُخْسِرُونَ؛ واى بر کسانى که از پیمانه و ترازو مى‌کاهند، همانان که چون به پیمانه از مردم چیزى مى‌گیرند، تمام مى‌ستانند، چون به پیمانه یا ترازو به آنان چیزى مى‌دهند، کم مى‌دهند و زیان مى‌رسانند». 
وی ادامه داد: حضرت شعیب(ع) نیز طبق آیه 84 سوره هود به قوم خود فرمود:«... وَ لا تَنْقُصُوا الْمِکْيالَ وَ الْميزانَ إِنِّي أَراکُمْ بِخَيْرٍ...؛ از پیمانه و ترازو نکاهید. به راستى من شما را در نعمت فراوان مى‌بینم، چه نیازى به اموالِ حرام دارید؟».
استاد حوزه علمیه اصفهان با بیان اینکه در دین اسلام بر مسئله عدالت بسیار تأکید شده است، خاطرنشان کرد: خرید و فروش باید کاملا عادلانه باشد، زمانی که کم‌فروشی در جامعه رواج پیدا کند، مردم نسبت به یکدیگر بدبین شده و تصور می‌کنند پایمال کردن حقوق دیگران می‌تواند زرنگی آنها را نشان دهد و با این کار اعتماد مردم از یکدیگر سلب می‌شود.
آیت‌الله عابدینی افزود: اگر مردم اعتمادشان از یکدیگر سلب شود، نمی‌توانند کنار هم زندگی کنند، از هم می‌ترسند و دیگران را به چشم گرگ می‌بینند؛ در حالی که انسان‌ها به طور طبیعی نیازمند زندگی همراه با آرامش در کنار یکدیگر هستند.
وی با اشاره به چارچوب‌های اسلام برای معاملات اقتصادی، تصریح کرد: شرط بزرگ اسلام در این خصوص، رعایت عدالت و دادن حق به صاحب آن است. در واقع هر کس به چیزی که برای آن زحمت کشیده باید برسد و کسی که زحمتی نکشیده، بی‌بهره بماند.
وی با بیان اینکه اسلام قمار را نیز به همین دلیل حرام کرده، گفت: با این عمل به طور ناگهانی فرد صاحب مالی می‌شود که برای آن زحمتی نکشیده است. در آیه 188 سوره بقره آمده:«وَ لا تَأْکُلُوا أَمْوالَکُمْ بَيْنَکُمْ بِالْباطِلِ...؛ و اموالی را که به همه شما مردم تعلق دارد و باید طبق مقرّرات الهى میان شما تقسیم شود، از راه‌هاى ناروا به دست نیاورید و مصرف نکنید». 
این استاد حوزه علمیه اضافه کرد: تجارت باید به گونه‌ای انجام شود که هر دو طرف از انجام آن راضی باشند و زمانی این شرایط کاملا به وجود می‌آید که شخص ببیند پاداشی مطابق زحمتش به او داده می‌شود.
انتهای پیام