رعایت اصول اخلاقی در رسانهها مستلزم آموزش اخلاق است
گروه فرهنگی - یک روزنامه نگار با تاکید بر لزوم آموزش اخلاق به خبرنگاران تاکید کرد: رعایت اصول اخلاقی در رسانهها مستلزم آموزش اخلاق است که باید به عنوان میثاق نامه اخلاق حرفهای وجود داشته باشد. کسی که وارد عرصه خبر میشود، همانگونه که اصول خبرنویسی را آموزش میبیند، همزمان باید اخلاق رسانه را فرا گیرد.
رضا سلیمان نوری، روزنامه نگار و پژوهشگر خراسانی، در گفتوگو با خبرنگار ایکنا از خراسان رضوی، با بیان اینکه با این کار میتوان رسانه اخلاق مدارانهای داشت، اظهار کرد: این مقوله در نسل جوان ضعیف میشود لذا باید همانگونه که اصول خبرنویسی به افراد آموزش داده میشود، آموزشهای لازم در این زمینه نیز به علاقه مندان ارایه گردد.
وی ادامه داد: مشکل بزرگی که در این راستا وجود دارد، این است که اکثر افراد رسانهای، به ویژه نسل جدید، از چارچوب اخلاق رسانه بی اطلاع هستند. برای رفع این بی اطلاعی مهم ترین امر ارائه اطلاعات است و باید آموزش چارچوب اخلاق رسانه برای این افراد در نظر گرفته شود. با این کار میتوان توقع داشت که آنها نیز این اصول را رعایت و پیرو آن شوند.
سلیمان نوری تاکید کرد: کم تر از 50 درصد رسانههایی که امروزه در حال فعالیت هستند، به سمت اخلاق گرایی پیش رفتهاند. واقعا در حوزه اخلاق، رسانههای ما ضعیف هستند چراکه بسیاری از رسانههای فعلی به نوعی بنگاه اقتصادی هستند نه رسانه؛ این در حالی است که پس از دهه 70 هرچه به سمت جلو پیش رفتهایم، اخلاق رسانهای بسیار ضعیف شده و دلیل آن هم تزریق یک نیروی کار جوان بدون آموزش در زمینه های اخلاقی است.
این روزنامه نگار اضافه کرد: در واقع با افزایش یافتن رسانههای مختلف، وجود برخی ناهماهنگیها و تزریق شدن نسل جدید به رسانهها اخلاق رسانهای کم رنگ تر شد و آموزشهای آکادمیک رسانهای عقب تر از درخواست کاری رسانه بوده است. همچنین طی این سالها نسل جوانی که وارد رسانه شده، آموزشهای لازم برای حضور در رسانه را ندیدند و این امر بعدها منجر به این شد که از رسانههای بیگانه تاثیر بگیرند که این تاثیرات منجر به دور شدن اخلاق از فضای رسانهای در دورههای بعد شد.
وی گفت: من به عنوان فردی که از اواخر دهه 60 وارد این عرصه شدهام، میتوانم به جرات بگویم که آن سالها بهترین سالهای رسانهای به لحاظ اخلاق حرفه ای بود و این روند تا اوایل دهه 80 ادامه داشت.
سلیمان نوری تاکید کرد: تا زمانی که رانتهای خانوادگی در رسانهها و نگاه بنگاه اقتصادی مدارانه به رسانه از بین نرود و تا زمانی که به این باور نرسیدیم که رسانهها بنگاه فرهنگی هستند، آن وقت میتوان در خصوص اخلاق رسانه ای سخن گفت.
رسانههای داخلی نوعی عدم اطمینان ایجاد میکنند
وی خاطرنشان کرد: در حال حاضر مشکل بزرگ ما در رسانههای داخلی این است که عواملی باعث شدهاند که به نوعی یک احساس عدم اطمینان ایجاد شود. در واقع رسانههای داخلی به گونهای عمل میکنند که خبر دیرتر از خبرهای تهاجمی طرف مقابل برسد و معمولا در ایران بدین گونه است که خبر اول خبر برنده بشمار می رود.
سلیمان نوری عنوان کرد: در واقع هر رسانهای سیاستهایی برای امر رسانهای خود دارد که این سیاستها در برخی موارد حالت تهاجمی و تدافعی به خود می گیرد. سیاست رسانهها در ایران حالت تدافعی داشته اما رسانههای طرف مقابل تهاجمی هستند؛ بنابراین در سیاست تهاجمی سعی میشود اطلاعات به صورت بسته در اختیار مخاطب قرار داده شود.
این روزنامه نگار اظهار کرد: در سیاست تدافعی سعی میشود اطلاعاتی در اختیار مخاطب قرار داده شود که بیشتر از آنکه واقعیت باشد، طرف مقابل را به نوعی تحریک کند. همانطور که در ایران سعی بر این است که اخبار را از صافی رد کنند و آنچه را که گمان میکنند به نفع مردم است را نشر دهند.
سلیمان نوری تصریح کرد: هنگامی که اینگونه عوامل وجود دارد، مخاطب پس از مدتی اعتمادی را که در گذشته داشته را دیگر ندارد و این امر خود به خود عدم اعتماد ایجاد میکند. به نظر من برای رفع این مشکل تنها راهی که وجود دارد، تسریع در اطلاع رسانیهای رسمی است.
وی خبر را تابع شرایط حاکم بر جامعه دانست و ادامه داد: شرایط رابطه بین رسانه، مردم و حاکمیت امر مهمی بشمار میرود چرا که رسانه حلقه ارتباط بین این دو طرف است و باید تعادل بین آن رعایت شود؛ به گونهای که هم حرف مردم و هم حرف حاکمیت منتشر شود. در این میان موضوعی که هردو طرف به آن نیاز دارند، آرامش است.
سلیمان نوری خاطرنشان کرد: فضای رسانههای اجتماعی، اخلاقی نیست چراکه هیچ تعهدی در خصوص سلامت اخبار آنها وجود ندارد و هنگامی که راجع به سلامت خبر هیچ تعهدی نباشد، نمیتوان گفت که این رسانه، رسانهای کامل و اخلاق گراست.
انتهای پیام
