افزایش نشاط معنوی با سبک زندگی دینمحور
سبک زندگی دینمحور و انجام اعمال عبادی همچون مشارکت در کارهای خیر، روزه گرفتن، گرهگشایی از مشکل یک فرد، خیرات و احسان در حق اموات به احساس رضایت و نشاط معنوی در جامعه کمک زیادی میکند.
روانشناسان و کارشناسان مذهبی عبودیت و بندگی را زمینهساز نشاط معنوی افراد در جامعه میدانند و در این میان اجرای برنامههای مذهبی و اقامه نماز و توجه به ابعاد سلامت روانی موضوعی است که به اعتقاد آنها ارتباط تنگاتنگی با یکدیگر دارند. آنها معتقدند افرادی که عبودیت و بندگی را مقصد حیات خود میدانند نسبت به روش و سبک زندگی دینی و اجتماعی خود بیتفاوت نبوده و سعی میکنند در رفتار فردی و اجتماعی خود با دستورالعملهای دینی برای خود و دیگران مفید و مؤثر باشند.
سبک زندگی دینی به نشاط معنوی میانجامد
فهیمه بابایی، روانشناس خانواده در گفتوگو با ایکنا از آذربایجانشرقی، بیان کرد: در سبک زندگی دینمحور انجام اعمال عبادی همچون مشارکت کردن در انجام کارهای خیر و برطرف کردن نیاز مادی یا معنوی خانوادهها، شرکت در نمازهای جماعت در مساجد، روزه گرفتن، گرهگشایی از مشکل یک فرد، خیرات و احسان در حق اموات به احساس رضایت فرد میانجامد و احساس خوشحالی خاصی در وجود انسان به وجود میآورد.
وی افزود: این رفتارها پسندیده و خوب هستند ولی یکسری از اقدامات نیز وجود دارند که متولی آنها در جوامع مختلف، دولت است از جمله اینکه شهرداریها در شهرهای مختلف دنیا برنامههای عمومی شاد و نشاط انگیز معنوی اجرا میکنند که متأسفانه جای خالی چنین برنامههایی در شهرهای ما خالی است.
بابایی ادامه داد: همه ما میدانیم سلامت روان افراد و نشاط معنوی افراد در صورتی محقق میشود که انسان خود را یک انسان رشد یافته و به اصطلاح به رستگاری و فلاح رسیده تلقی کند و طبق مطالعات و پژوهشهای صورت گرفته نیز بسیاری از این انسانها رشد یافتگی و رستگاری خود را در انجام کارهای خیر و نزدیکی به خداوند متعال عنوان کردهاند که انجام این کارها انسانها را به آرامش میرساند و به اعتقاد بسیاری از کارشناسان نشاط معنوی مسئلهای مهم در جهان امروز است. شادی صرف، نشاط معنوی و خوشحالی قلبی و بهجت درونی نمیآورد، آنهایی که نشاط معنوی دارند سلامت روانیشان نیز تضمین میشود.
وی تصریح کرد: قطعاً یک انسان که دارای نشاط معنوی است این نشاط را با نیایش با خالق هستی کسب میکند و در شادیها و لذتهای غیر واقعی نمیتوان آرامش واقعی را پیدا کرد.
گسترش فرهنگ شکرگزاری به جای تفاخر
این روانشناس خانواده تصریح کرد: برگزاری همایشها و کارگاههای آموزشی با عنوان و موضوعات سلامت روان از موضوعاتی است که میتوان با پرداختن به آنها و گسترش فرهنگ شکرگزاری و عبادت در جامعه به جای تفاخر، مصرفگرایی، تجملگرایی، لوکسگرایی و چشم و هم چشمی تا حدی نسبت به آرامش در جامعه و زندگی شخصی افراد کوشید.
وی با مقایسه افرادی که دارای آرامش معنوی هستند با دیگران، گفت: همه ما در زندگی با افرادی مواجه شدهایم که دارای چهرهای آرام توأم با رضایت از زندگی هستند. وقتی رمز این آرامش را از آنها جویا میشویم قطعاً به انجام فرائض دینی اشاره میکنند. این افراد معمولاً دارای چهره گشاده و متبسم هستند. آسیبهای اجتماعی کمتری دارند و در برخی موارد هم اصلاً آسیب اجتماعی ندارند. وقتی به این افراد و رفتارهای آنان نگاه روانشناسی داشته باشیم متوجه میشویم اعمال عبادی همچون نماز، قرائت قرآن، مشکلگشایی از دیگران و یاد خدا و معاد به آنها آرامش میبخشد حتی وضو گرفتن نیز خمودگی، ناراحتی و خشم را از چهره فرد برطرف میکند.
بابایی، با اشاره به نتایج تحقیقاتی که در مورد زندگی دانشجویی و آرامش و احساس آرامش آنها بعد از اقامه نماز وجود داشت، ادامه داد: براساس نتایج کسب شده هر چه تحصیلات دانشجویان بالاتر رفته، تلاش بیشتری برای به جا آوردن نماز داشتهاند. آنهایی که نماز را اول وقت به جا آوردهاند، رضایت بیشتری از زندگی داشته و خوشبینی آنها به آینده بیشتر بوده است.
خانوادهها نشاط معنوی را جدی بگیرند
علی یاراحمدی، استاددانشگاه نیز در گفتوگو با ایکنا از آذربایجانشرقی، با اشاره به نقش خانوادهها در تربیت دینی و مذهبی فرزندان و سلامت و نشاط معنوی آنها، گفت: متأسفانه برخی خانوادهها اهمیتی به سلامت روانی و نشاط مذهبی فرزندان خود نمیدهند و همه شادی و تفریح را در مهمانیهای مشترک آقایان و بانوان با همدیگر میدانند.
وی ادامه داد: خانوادهها دو دستهاند برخی از پدر و مادرها درگیر و اسیر مشکلات اقتصادی هستند و از صبح تا شب برای تأمین اقتصاد خانواده میکوشند و دیگر فرصتی برای سلامت روان و نشاط معنوی ندارند. ولی بخش دوم خانوادههایی هستند که خوشحالی و نشاط خود را در برپایی مراسم و جشنهای بسیار سنگین و مختلط دانسته و به رقص و پایکوبی میپردازند و متأسفانه ریشه و پایه بسیاری از اختلافات و رواج فسادهای خانوادگی نیز از همین مهمانیها شروع میشود.
وی با اشاره به اینکه انجام کارها و رفتارهای مذهبی باید از پدر و مادرها شروع شود، اظهار کرد: تا زمانی که پدر و مادرها خودشان به دستورات دینی پایبند نباشند و از انجام فرائض دینی احساس رضایت و نشاط معنوی نداشته باشند نمیتوان از فرزندان انتظار داشت در انجام دستورات دینی مقید باشند. ما در سیره عملی حضرت رسول اکرم(ص) میبینیم که بعد از نزول آیه ۳۲ سوره طه «وَأْمُرْ أَهْلَکَ بِالصَّلَاهِ وَاصْطَبِرْ عَلَیْهَا لَا نَسْئَلُکَ رِزْقاً نَّحْنُ نَرْزُقُکَ وَالْعَاقِبَهُ لِلتَّقْوَى» و دعوت به نماز، تا مدتی، پیامبر اکرم(ص) به منزل حضرت فاطمه(س) و حضرت علی(ع) میآمدند و آیه تطهیر را میخواندند و سپس میفرمودند: «الصلوه». خداوند به پیامبر(ص) امر کرده بود که نخست باید اهل خود را به نماز دعوت کنی، در این مسئله هم باید پیگیر و شکیبا باشی.
یاراحمدی بیان کرد: یکی از مهمترین عواملی که میتواند نقش آسیبهای اجتماعی را کاهش دهد استفاده از ابزارها و شیوههای معنوی است.
رسانهها در خط مقدم ترویج سبک زندگی دینی
این استاد دانشگاه، در پایان با بیان اینکه رسانهها نقش بسیار خطیری در اشاعه سبک زندگی دینی و اسلامی دارند، تصریح کرد: رسانهها در نظام سرمایهداری بر ترویج خشونت، انباشت سرمایه، تجملگرایی و مصرفگرایی، سبک زندگی غربی، دوری از معنویت و فراموش کردن یاد خدا، پوچگرایی، افراط گرایی و دنیا طلبی و پرهیز از معنویت تأکید کرد: حالا وظیفه رسانههای ما جهت مخالفت با آنها، بسط و گسترش تبلیغ سبک زندگی دینی و اسلامی و پرهیز از تجملگرایی و افراط گرایی است.
انتهای پیام
