حوزه در پاسخگویی به مسائل فقهی کرونا سرعت بیشتری بگیرد

عضو مجلس خبرگان رهبری با بیان اینکه ویروس کرونا فرصت‌ها و چالش‌هایی را فراروی فقه گشوده است، گفت: شناخت و فعال کردن ظرفیت‌های فقهی، می‌تواند تهدیدات را  تضعیف و یا امحاء، و فرصت‌ها را به حرکتی در جهت تعالی  اجتماعی از حیث دینی و افزایش عمق تجربه فقهی، تبدیل کند لذا حوزه باید فعالانه‌تر عمل کن.

به گزارش ایکنا، آیت‌الله احمد مبلغی، شامگاه یکشنبه، 24 فروردین ماه در هم‌اندیشی  مجازی در مورد کرونا و علوم انسانی طی سخنانی گفت: انتقال ذهنیت و تجربه فقهی به فضاها و مسائل کلان جهانی و انسانی و امکان‌یابی فقه برای پرداختن آزادانه‌تر، دقیق‌تر  و مناط محور تر به جنبه‌های آیینی دینی از فرصت‌های ناشی از ویروس کرونا است که فراروی فقه گشوده شده است.

رئیس مرکز تحقیقات اسلامی مجلس گفت: فراهم آمدن زمینه انتقال فقیهان از وضعیت‌هاى اجتماعی خُرد یا قومی به وضعیت‌هاى اجتماعی کلان، گسترده، جهانی و انسانی، یک فرصت مهم برای دانش فقه است.

مبلغی در تبیین فرصت بودن چنین نگاهی گفت: تصویری که دین - و به ویژه مذهب شیعه-  از مهدویت ارائه می دهد، آمیخته و مملو از دیدگاه‌های جهانی و انسانی است و با شعار عدالت برای همه زمين شکل می‌گیرد و این بدون توجه به آن است که آیا استفاده‌کنندگان عدالت، مسلمان هستند یا نه؟.

مبلغی تصریح کرد: دسترسی محققان فقه به این امکان که  دقیق‌تر  و مناط محور تر، به جوانب آئین‌های مذهبی بپردازند، فرصتی دیگر است که در اثر مسائل ناشی از کرونا ایجاد شده است.

رئیس مرکز تحقیقات اسلامی مجلس همچنین برآمدن و آشکار شدن نیاز جامعه به  پاسخ‌های دينی، به صورتی پکیجی و فراتر از  پاسخ‌های صرفاً فقهی ضرورتی است که عدم توجه به آن چالش‌انگیز است.

آیت‌الله مبلغی گفت: وقتی ویروسی مثل کرونا اینچنین با فوریت عمل می‌کند و دامنه شيوع و چتر تاثیرگذاری خود بر بخش‌های مختلف زندگی را با فوریت می‌گسترد، حوزه‌ها باید در پرداختن به آن و احکام مسائل مربوط به آن، و تبیین مواضع جامع الاطراف دینی در قبال آن با سرعت بیشتری عمل کنند، و گرنه این به صورت چالش فراروی دانش فقه ظهور پیدا می‌کند.

وی بیان کرد: جامعه مواجه با کرونا برای اینکه به صورت فوری شرایط روحی و فکری دینی خود را مدیریت و کنترل، و نیاز خود را اقناع و ارضا نماید، باید پاسخ‌های دینی جامع الاطراف دریافت کند.

مبلغی یادآورشد: آنچه روشن است پاسخ‌های فقهی به رغم ضرورت، کافی نیست؛ بلکه پاسخ کلامی، تهذیب نفسی و دعامحور نیز لازم است، و نیز رعایت یک نظم هماهنگ بین اجزاء پاسخ هایی که می دهیم ضروری است.

وی با اشاره به ضرورت هوشمندی و ظرافت در فتوا، گفت: ما باید از طریق فتواهای دقيق، دین را به صحنه بیاوریم. هم چنین باید توجه کنیم که نسخه‌های ما نباید به گونه‌ای باشد که ناگهان جامعه را به سمت موقعیتی ببرد که فقط یک گروهی بتوانند آن را اجرا بکنند.

وی با اشاره به اینکه ما می‌توانیم از یک زاویه، امور دین را به سه بخش: بينشى (ایمان به خدا)، آئینى (اجتماعات دينى) و توقعى (شفاانتظارى از دين و مقدسات آن)، تقسیم کنیم، گفت: در شرائط کرونا آنچه می‌تواند اتفاق بیافتد، تقویت بینشی دین و بی پیرایه‌تر شدن، جدی تر شدن، معنادار تر شدن و عمیق تر شدن توجه به خداوند است.

وی ادامه داد: به موازات بزرگتر شدن بخش بینشی، زمینه‌های پر قدرت برای کشف لایه‌های غرور انسان در پیشگاه خداوند و تعریف ابعاد و چگونگی تخلق به اخلاق خداوند در زندگی اجتماعی، از یک طرف، و توجه به مناط‌های فقهی برای تنظیم شعائر دینی از طرف دیگر، فراهم می‌آید، و این دقیقاً راهی است که دین در آن حضور و بروز دقیق تر و واقعی تر پیدا می‌کند.

وی با اشاره به این که اصل نگاه توقعی به دین،  همچون شفاخواهی دینی از حاق بینش خدامحور برمی‌خیزد، و دین نیز آن را تقویت، و بر آن -به ویژه در قالب توسل به امامان (ع) - تاکید کرده است، گفت: در عین حال گاهی حجم استفاده‌های توقعی از دین، برپایه منطقی خود ساخته و کمتر بهره گرفته از دین، از سوی عوام شکل می‌گیرد، در این صورت آسیب جدی این است که این حجم، آنچنان گسترش پیدا می‌کند و بر دور خود را لایه و تار می‌تند که  در نگاه عمومی آنان به شیرین ترین و اصیل‌ترین بخش دین،  بدل می‌شود به همه ارزیابی‌ها ارزش داوری‌های آنها نسبت به دین از این خاستگاه شکل می‌گیرد.

انتهای پیام