
ابوالفضل محمدیان، روانشناس و مدرس دانشگاه، در گفتوگو با ایکنا از آذربایجانشرقی، با بیان اینکه تک فرزندی عامل بلوغ زودرس در کودکان است، اظهار کرد: این مقوله به دلیل تعامل بیشتر کودکان با والدین خود است. بعضی مواقع توقع والدین از فرزند خود بهعنوان تنها فرزند خانواده بالا میرود و موجب استرس، اضطراب و تنش آنها شده و روان آنها را به گونهای تنظیم میکند که ترشح هورمونها تسریع یابد.
وی با اشاره به اینکه بلوغ زودرس عواقب روانی و جسمی دارد، گفت: این عوارض معمولاً در دختران تأثیر روانی منفی بیشتری دارد و ممکن است روند رشد کودکان را مختل کند.
محمدیان با بیان اینکه بچههای تک فرزند ویژگی مثبت و منفی دارند، افزود: در جنبه مثبت تک فرزندی، اغلب بعضی کودکان باهوش و خلاق هستند که به دلیل تعامل زیاد با والدین این جنبه رخ میدهد و چون والدین توجه و امکانات مالی بیشتری برای این بچهها اختصاص میدهند این امر باعث میشود شخصیت پختهتری داشته باشند. همچنین این بچهها، فردی خود محور و خود شیفته بار میآیند و تحمل ناکامی در آنها کمتر است والدین باید برای حل این مشکل آنها را به تعامل با همسالان ترغیب کنند و در مسائل تربیتی آنها توجه ویژهای داشته باشند.
این روانشناس، با بیان اینکه بسیاری از مواقع والدین باید به فرزند خود در قبال خواسته آنها «نه» گفتن را بلد باشند، ادامه داد: خانوادهها سعی کنند همیشه برای درخواست آنها پاسخ مثبت ندهند و هر چیزی که میخواهند کامل در اختیارشان قرار ندهند، زمانی که برای والدین برآورده کردن خواسته آنها غیرممکن و سخت است «نه» گفتن را یاد بگیرند تا با فراهم کردن همه امکانات در اختیار آنها این کودکان در زندگی با ناکامی مواجه نمیشوند و در آینده تجربه کافی برای تحمل ناکامیها را ندارند.
وی یادآور شد: زندگی مدرن یکی از عواملی است که سبب شده والدین به فرزندآوری گرایش کمتری داشته باشند، چون زمانی که پدر و مادر شاغل هستند فرزندآوری، تربیت و نگهداری آنها بار مسئولیتی بیشتری طلب میکند که امروزه با زندگی مدرن سازگار نیست. در گذشته و در جوامع روستایی امروزه فرزندان کمک حالی برای والدین خود هستند به عبارتی داشتن فرزند بیشتر برای آنها نیروی کار محسوب میشود به همین دلیل پدیده تک فرزندی در جوامع روستایی نسبت به جوامع شهری بسیار پایین است.
محمدیان، با بیان اینکه در طول جنگ سیاستهای کلی کشور نسبت به فرزندآوری ترویج پیدا کرده بود و با یک افزایش جمعیت گستردهای روبهرو بودیم، گفت: بعد از جنگ سیاستی با عنوان فرزند کمتر، زندگی بهتر رواج پیدا کرد که با تبلیغات گسترده رسانهها تأثیری در روان افراد گذاشت و باعث شد پدیده تک فرزندی افزایش پیدا کند.
مدرس دانشگاه، با بیان اینکه با توجه به آمارها طی ۲۰ سال گذشته پدیده تک فرزندی در ایران دوبرابر شده است، تصریح کرد: پایین آمدن هزینههای خانواده با تک فرزندی، فراهم کردن امکانات بیشتر مالی و رفاهی برای یک کودک، توجه به پیشرفت شخصی دو طرف مقابل از عواملی است که ملکه ذهن افراد شده و آنها را از داشتن فرزند بیشتر منع میکند.
وی با اشاره به تأثیر تک فرزندی بر روی خانوادهها، گفت: کسانی که تک فرزند هستند در آینده بچههای آنها از داشتن عمو، دایی، خاله محروم میشوند و در دوران کهنسالی و میانسالی نیز به دلیل داشتن یک فرزند، با مسئله مراقبت و نگهداری مواجه خواهند شد و در برخی مواقع ممکن است سر از مراکز سالمندان در بیاورند.
محمدیان در پایان به تحمیلی یا انتخابی بودن مقوله تک فرزندی اشاره کرد و گفت: ناباروری، افزایش طلاق، بالا رفتن سن ازدواج، مشکلات جسمی، شرایط فرهنگی و اجتماعی عواملی است که این پدیده را به والدین تحمیل میکند تا به داشتن فرزند بیشتر فکر نکنند، در برخی منابع وضعیت اقتصادی و امکانات مالی جزء عوامل انتخابی ذکر شدهاند.
انتهای پیام