عزاداری‌های محرم ضامن ماندگاری نهضت امام حسین(ع) است

حجت‌الاسلام والمسلمین سعید علیزاده، عضو هیئت علمی دانشگاه تبریز، در گفت‌وگو با خبرنگار ایکنا از آذربایجان‌شرقی با اشاره به فلسفه عزاداری‌های ماه محرم اظهار کرد: آیین‌های سوگواری برای امام حسین(ع) تنها یک مراسم مذهبی نیست، بلکه نقشی مهم در حیات معنوی و سعادت دنیوی و اخروی انسان‌ها دارد. جایگاه ویژه این عزاداری‌ها به نقش بی‌بدیل امام حسین(ع) در هدایت جامعه اسلامی بازمی‌گردد و همین مسئله سبب شده است که یاد و نام آن حضرت در طول تاریخ زنده و ماندگار بماند.

وی با بیان اینکه سنت عزاداری برای سیدالشهدا(ع) در طول زمان متناسب با شرایط اجتماعی و فرهنگی دستخوش تغییراتی شده است، گفت: در گذشته، مراسم سوگواری برای مدت طولانی‌تری برگزار می‌شد، اما امروزه بیشتر در قالب دهه محرم و آیین‌های مرتبط با آن دنبال می‌شود. با این حال، فرهنگ عزاداری به روز عاشورا محدود نیست و در بسیاری از مناطق تا اربعین حسینی و حتی پس از آن نیز با شیوه‌های مختلف همچون برگزاری هیئت‌ها، قرائت زیارت عاشورا و مجالس توسل استمرار دارد.

علیزاده با تأکید بر نقش عزاداری در حفظ پیام نهضت عاشورا تصریح کرد: اگر فرهنگ یادآوری و بزرگداشت قیام امام حسین(ع) تداوم نمی‌یافت، امکان به فراموشی سپرده شدن بسیاری از حقایق تاریخی وجود داشت. عزاداری‌های حسینی علاوه بر زنده نگه داشتن ارزش‌هایی همچون عزت، آزادگی و مقابله با ظلم، زمینه‌ساز تقویت هویت دینی در جامعه است و همچنان می‌تواند نسل‌های مختلف، به‌ویژه جوانان، را با آرمان‌ها و اهداف نهضت عاشورا پیوند دهد.

عضو هیئت علمی دانشگاه تبریز با طرح این پرسش که راز ماندگاری نهضت عاشورا چیست، افزود: بیش از ۱۳ قرن از واقعه کربلا می‌گذرد اما نام، یاد و راه امام حسین(ع) همچنان زنده و اثرگذار است. نخستین دلیل این ماندگاری، اراده و خواست خداوند متعال است؛ چرا که عزت و سربلندی تنها به دست خداوند است و محبت اهل‌بیت(ع)  نیز موهبتی الهی محسوب می‌شود.

وی ادامه داد: در روایات آمده است هر کس مورد لطف و خیرخواهی خداوند قرار گیرد، محبت امام حسین(ع) در دل او قرار می‌گیرد. حضور نوجوانان و جوانان در مجالس حسینی نیز نشانه‌ای از همین عنایت الهی است که باید قدر آن را دانست.

علیزاده دومین عامل ماندگاری نهضت عاشورا را جنبه تربیتی و الگوساز واقعه کربلا عنوان کرد و گفت: کربلا یک دانشگاه بزرگ انسان‌سازی است که در آن برای همه اقشار و سنین الگو وجود دارد. از حبیب بن مظاهر به‌عنوان الگوی سالمندان گرفته تا جوانانی همچون حضرت علی‌اکبر(ع) و نوجوانانی مانند حضرت قاسم بن الحسن(ع)، همگی نمونه‌هایی ماندگار برای تربیت نسل‌های مختلف هستند.

این استاد حوزه و دانشگاه با اشاره به جایگاه نوجوانان در نهضت عاشورا افزود: حضرت قاسم(ع)، عمربن جناده و فرزندان حضرت زینب(س) از جمله نوجوانانی هستند که با ایثار و فداکاری خود به الگویی برای نوجوانان مسلمان تبدیل شدند و امروز نیز بسیاری از جوانان و نوجوانان شهید در جبهه مقاومت، مسیر خود را با الهام از همین الگوهای عاشورایی انتخاب کرده‌اند.