خبرنگار ایکنا در این باره با حجتالاسلام والمسلمین حسین ملانوری؛ معاون سابق تبلیغ حوزه علمیه گفتوگو کرده است که در ادامه میخوانیم:
ایکنا ـ برگزاری این تجمع عظیم در سایه فقدان رهبری، چه پیامی در مورد «ثبات ساختاری» و «پایداری ایدئولوژیک» نظام اسلامی به جهان مخابره میکند؟
با توجه به ظرفیتهای راهپیمایی اربعین، میتوان پاسخ این سؤال را چنین دریافت کرد که این پیادهروی دارای ظرفیتهای مهمی است که باید نهایت بهره را از آنها برد:
نخست، گسترش و احیای ارزشهای اسلامی؛ زیارت اربعین خود یک «شعار» است و اهلبیت(ع) بر جنبه شعاری و نمادین آن تأکید کردهاند. امام حسن عسکری(ع) در این باره فرمودهاند: «علامات المؤمن خمس» (نشانه مؤمن پنج چیز است) که یکی از آنها زیارت اربعین است. ما با حضور در این زیارت، این ارزش الهی را احیا میکنیم. امام شهیدمان نیز فرمودند کسانی که این مسیر را طی کرده و این حرکت عاشقانه و مؤمنانه را انجام میدهند، «تعظیم شعائر» کردهاند. قرآن کریم در این مورد میفرماید: «ذَٰلِكَ وَمَنْ يُعَظِّمْ شَعَائِرَ اللَّهِ فَإِنَّهَا مِنْ تَقْوَى الْقُلُوبِ» (این است برنامههای حج و حدود و مقررات خدا؛ و هر کس شعایر خدا را بزرگ شمارد، بدون تردید این بزرگ شمردن ناشی از تقوای دلهاست). همچنین در جای دیگر فرموده است: «يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تُحِلُّوا شَعَائِرَ اللَّهِ».
این حرکت بدون تردید بخشی از شعائرالله است و باید حرمت شعائر الهی را پاس بداریم. رهبری شهید در ادامه فرمودند: «جا دارد امثال بنده که از این نوع حرکتها محروم هستیم عرض کنیم: یا لیتنا کنا معکم فافوز فوزا عظیما». این یک شعار است و با این پیادهروی، این شعار احیا خواهد شد.
ظرفیت دوم، اتحاد و تقویت وحدت بین مسلمین است؛ هنگامی که مسلمانان و حتی پیروان ادیان دیگر در این مسیر گرد هم میآیند، فریادهای مشترکی سر میدهند و در این زندگی چند روزه در کنار یکدیگر هستند، اهداف، روش و حتی دشمن مشترکشان، عاملی برای وحدت میگردد. در حال حاضر در پیادهروی اربعین، عمده حاضران دشمن مشترک خود را معرفی کرده و از آمریکا و صهیونیستها ابراز تنفر میکنند؛ این مسئله ظرفیت بزرگی را برای دولتمردان ایران و عراق فراهم میکند که باید بهرهبرداری بهینه از آن ببرند.
نکته سوم، ظرفیت تبلیغ معارف دین است؛ اگر نظام اسلامی در پی گسترش معارف ناب اهل بیت(ع) است، یکی از بهترین فرصتهای بینالمللی، همین ظرفیت اربعین است. در کنار ظرفیت حج که خداوند برای تقویت اسلام و مسلمین قرار داده (و متأسفانه امروز به دلایل روشنی از آن بهرهبرداری کامل نمیشود)، اربعین فرصت مناسبی برای تبلیغ اسلام ناب و اهل بیت(ع) است تا بتوانیم قرائت ناب اسلام را برای مسلمانان و حتی غیرمسلمانان بیان کنیم.
نکته دیگر، ظرفیت تقویت روحیه دفاع و جهاد است؛ برخی از شرکتکنندگان در این پیادهروی شاید در طول مسیر صرفاً ذکری بگویند یا جنبه زیارتی موضوع برایشان اولویت داشته باشد، اما افراد بسیاری در کنار این اهداف، با نوحهخوانی، شعارنوشتهها و پلاکاردها، آمادگی خود را برای دفاع از اسلام و جهاد اعلام میکنند. بسیاری از کسانی که در «دفاع از حرم» حضور یافتند و شهادت دادند، عمدتاً همین افرادی بودند که با چنین روحیهای در اربعین حضور داشتند. قطعاً این مناسک برای جمهوری اسلامی اهمیت زیادی دارد؛ زیرا یکی از مبانی مهم اسلام اهل بیت(ع)، ایستادگی در برابر زورگویان و ظالمان و لزوم جهاد و مبارزه با آنان است. با این مدل دفاع از اسلام و انقلاب است که میتوان نظام مقدس اسلامی را به پیش برد و به همین دلیل است که ما برای این پدیده اینقدر اهمیت قائل هستیم.
نکته بعدی، ظرفیت اربعین برای نمایش برتری اسلام بر کفر است؛ در این مراسم، جریان اسلام سیاسی و انقلابی بر اسلام محافظهکار، مرتجعانه و «اسلام آمریکایی-انگلیسی» غلبه دارد. این پیادهروی، نمایش قدرت مسلمین در برابر کفر است. در کل دنیا چنین حرکت اجتماعی پرقدرتی دیده نمیشود و شیعیان و مسلمین در این پیادهروی قدرت خود را به نمایش میگذارند که این خود فرصت مناسبی برای مردم انقلابی ایران است.
ایکنا ـ تلاقی این دو رویداد (اربعین و شهادت رهبری)، چگونه «مفهوم ولایت» را از یک چارچوب اداری ـ سیاسی به یک «تجربه زیسته و مردمی» در مسیر پیادهروی تبدیل میکند؟
پیادهروی اربعین، در حقیقت نمایش قدرت پیروان ولایت است؛ کسانی که به این حرکت میپیوندند، پیروان و محبان اهلبیت(ع) هستند و حضور در این صحنه از عزاداری و تجمعات شیعی، خود حرکتی در مسیر ولایت است. پیادهروی امسال ویژگی خاصی دارد که منجر به تقویت ولایتمداری خواهد شد؛ زیرا هنوز فاصله زمانی زیادی از تشییع باشکوه و بینظیر رهبر شهیدمان در ایران و عراق نگذشته است؛ رهبری شهید که به عنوان اولین زائر اربعین در کربلا و نجف، به شکلی باشکوه تشییع شدند.
هنگامی که پیکر پاک و مطهر رهبری، همانند زائران اربعین و با شور و هیجانی توصیفناپذیر به عراق رفت و تشییع شد و ملت ایران نیز با همان عظمت بر پیکر ایشان نماز خواندند، نقطه مشترک تمامی این اتفاقات، یک مرجع تقلید، نایبالامام و رهبری بود که زندگی شرافتمندانه و عزتمندانه و پربرکتی داشتند و تمام جهان اسلام از آن بهرهمند شد. بنابراین، طبیعتاً امسال مسئله «ولایت» در پیادهروی اربعین برجستهتر خواهد بود؛ اربعین امسال باید «اربعین تقویت ولایت» باشد تا آثار و برکات ولایت فقیه بیش از پیش مورد توجه قرار گیرد.
ایکنا ـ چگونه میتوان از ظرفیت اربعین امسال برای تبدیل «سوگ» به «قدرت» در راستای تحقق اهداف استراتژیک محور مقاومت استفاده کرد؟
برخی دچار این شک و شبهه شدهاند که از یک سو، تجمعات مردمی در ایران واجب و لازم است و رهبری گرانقدر نیز بر آن تأکید فرمودهاند؛ چرا که اگر این تجمعات شبانه نبود، هم نیروهای مسلح و هم دولتمردان احساس حمایت را در وجود خود حس نمیکردند و خطر اغتشاش و شورش داخلی و سوءاستفاده منافقان از این فرصت، وجود داشت.
این تجمعات شبانه برکات فراوانی به همراه داشته است؛ از جمله تأمین امنیت داخلی، تقویت قلب رزمندگان، ایجاد قوت قلب برای مذاکرهکنندگان و مأیوس کردن منافقان داخلی. این حضور فعال در صحنه، قطعاً در اتاق فکر دشمنان نیز اثرگذار است و آنان نمیتوانند در تصمیمگیریهای خود، این موضوع را نادیده بگیرند. دشمنان با مشاهده اینکه مردم پشت سر رهبر و کشورشان ایستادهاند، جرئت انجام اقدامات خطرناک را نخواهند داشت. فراتر از اینها، شادی روح امام(ره)، رهبر شهید و تمامی شهدا که دعای آنان مایه برکت برای کشور است، از جمله برکات این تجمعات میباشد.
اکنون این سؤال مطرح میشود که آیا باید تجمعات را حفظ کنیم یا به زیارت اربعین امام حسین(ع) برویم؟ پاسخ این است که هر دو مورد جزء شعائر الهی هستند و ما باید هم تجمعات را حفظ کنیم و هم به اربعین برویم. در واقع، باید در پیادهروی اربعین امسال، همان کاری را انجام دهیم که در میادین و خیابانهای ایران میکنیم؛ یعنی این تجمعات شبانه را توسعه داده و آن را به سطح بینالمللی ارتقا دهیم. شایان ذکر است که خبرهایی مبنی بر برگزاری تجمعات مشابه توسط مردم عراق در برخی از شهرها نیز وجود دارد. در نهایت، باید پرچم خونخواهی را همراه داشته باشیم و هم در تجمعات ایران و هم در پیادهروی اربعین حضور یابیم و به هر دو امر بها دهیم.
انتهای پیام