Fəaliyyətlərdə tövhid: Möhkəm döyüşçülərə ilahi mükafat
Allah göylərin və yerin orduları Ona tabe olduğu halda, öz-özlüyündə məhdud bir varlıq olan insandan yardım istəyir. Halbuki O, izzətli və hikmət sahibidir:
“Qələbə yalnız Allahın – izzətli və hikmətli olanın yanındandır” (Ali-İmran, 126).
Allahın insandan yardım istəməsi, insanı motivasiya etmək və imtahan etmək üçündür. İnsan bu imtahandan uğurla çıxarsa, mükafat alır. Məsələn, döyüşə qoşulmaq barədə buyurur:
“Onlarla vuruşun ki, Allah onları sizin əllərinizlə əzab etsin” (Tövbə, 14).
Yəni düşmənlə mübarizə aparın; Allah sizin yardımçınızdır və kafirləri sizin əlləriniz vasitəsilə cəzalandırır.
Lakin döyüşçülər meydana daxil olub ilahi möcüzəni gördükdə, onların mərifəti daha yüksək səviyyəyə yüksəlir. Buna görə Qurandakı ifadə daha dərinləşir və buyurur:
“Onları siz öldürmədiniz, onları Allah öldürdü” (Ənfal, 17).
Yəni siz kafirləri öldürmədiniz; Allah cəbhəni idarə etdi və onları məhv etdi.
Beləliklə, yolun əvvəlində mücahidlərin təşviqi üçün buyurulur:
“Vuruşun ki, Allah sizə yardım etsin”.
Amma onlar Allahın dəvətini qəbul etdikdən sonra, bu saleh əmələ verilən mükafat tövhidi əfali mərifətinə çatmaq olur. Tövhidi əfali – yəni bütün təsirlərin həqiqi sahibinin Allah olduğunu dərk etmək – möhkəm və səbirli döyüşçüyə verilən ən uca ilahi mükafatdır.
Bu mərifət o deməkdir ki, Allah onların vəlisi və bütün işlərinin idarəedicisidir; hətta yaydan çıxan ox belə mücahidin ixtiyarında deyil, onu hədəfə yetirən Allah-Təaladır:
“Sən atmadın, atdığın zaman; əslində Allah atdı” (Ənfal, 17).
