«أَشِدَّاء عَلَى الْكُفَّارِ رُحَمَاء بَیْنَهُمْ»؛ جوهره سنت پيامبر اكرم(ص)

گروه انديشه: پژوهشگر علوم قرآنی ‌گفت: مؤمن در فراز سوم دعای روز بيست و پنجم از ماه مبارك رمضان، با بيان اين جمله؛ «مُسْتَنّاً بِسُنّةِ خاتَمِ انْبيائِكَ»، از خداوند سبحان می‌خواهد كه او را تابع سنت‌های پيامبر خاتم(ص) قرار دهد و جوهره روش پيامبر اكرم(ص) نيز چيزی جز «أَشِدَّاء عَلَى الْكُفَّارِ رُحَمَاء بَیْنَهُمْ» نيست.

محمد اجلی، پژوهشگر علوم قرآنی در گفت‌و‌گو با خبرگزاری بين‌المللی قرآن(ايكنا) شعبه زنجان، با اشاره به اين‌كه روز بيست و پنجم ماه مبارك رمضان با توجه به مضمون دعای اين روز، متناسب با عصمت قلب انسان و ولايت است، گفت: در فراز نخست اين دعا آمده است؛ «اللهمّ اجْعَلْنی فيهِ محبّاً لأوْليائِكَ» و در آن مؤمن از خداوند متعال طلب می‌كند كه او را جزو محبان اوليا‌ خود قرار دهد.

وی با تأكيد بر اين‌كه ميزان تأثير محبت بر سرنوشت انسان، امری قابل تأمل است، ابراز كرد: در روايتی از ائمه معصومين(ع) آمده است كه فردی از ايشان سؤال كرد: «هل الحب من الدين‌» به اين معنا كه آيا محبت جزیی از دين است و ايشان در پاسخ فرمودند؛ «هَلِ الدِّينُ إِلَّا الْحُبُّ»، به اين معنا كه آيا دين غير از محبت است.

اين پژوهشگر علوم قرآنی ادامه داد: همچنين در روايتی ديگر آمده است؛ «المرء يحشر مع من احب‏»، يعنی انسان با آن‌چه دوست دارد، محشور می‌شود؛ از اين‌رو جوهره دين و اساس تعيين سرنوشت انسان در قيامت، محبت است.

اجلی‌ با اشاره به اين‌كه محبت انسان بر دو گروه محبت به نيكی و خوبی‌ها و محبت به بدی‌ها شكل می‌گيرد، اظهار كرد: برآيند گرايش و جاذبه‌های افراد، تعيين‌كننده سرنوشت آنها بوده و اين امر كه «حب» و دوست داشتن، حقيقتی است كه انسان بر اساس آن تحت ولايت كسی قرار گرفته و حشر او در قيامت با پیشوای خود خواهد بود، انكارناپذير است.

وی تصريح كرد: هر انسانی در طول زندگی خود تحت تأثير جريان‌های مختلف فكری، حزبی و انديشه‌های مختلف قرار می‌گيرد و حتی انسانی كه به تنهايی در محلی زندگی می‌كند نيز تحت تأثير جريانی است كه تنهايی را می‌پسندد؛ از اين‌رو انسان بدون امام نداريم.

اين مدرس حوزه و دانشگاه‌های زنجان با اشاره به فراز دوم دعای روز بيست و پنجم ماه مبارك رمضان كه در آن آمده است؛ « مُعادياً لأعْدائِكَ»، عنوان كرد: از آن‌جايی كه انسان مؤمن در اين روز، آثاری از ولايت حقه را در وجود خود حس می‌كند، از خداوند متعال درخواست می‌كند كه ولايت خود را كه خوبی محض است، در وجود او ايجاد كند.

اين پژوهشگر علوم قرآنی خاطرنشان كرد: نتيجه گرايش به‌سوی خير و نيكی، در طول زندگی افراد، اهل نجات بودن فرد را در پی داشته و اگر در طول زندگی اين افراد، برای مدتی كوتاه نيز گرايش به بدی وجود داشته باشد، به‌دليل برآيند ولايت نيكی‌ها، او اهل نجات خواهد بود و بالعكس.

اجلی تأكيد كرد: مؤمن در فراز سوم دعای روز بيست و پنجم از ماه مبارك رمضان، با بيان اين جمله كه؛ «مُسْتَنّاً بِسُنّةِ خاتَمِ انْبيائِكَ»، از خداوند سبحان می‌خواهد كه او را تابع سنت‌های پيامبر خاتم(ص) قرار دهد و جوهره روش پيامبر اكرم(ص) نيز چيزی جز «أَشِدَّاء عَلَى الْكُفَّارِ رُحَمَاء بَیْنَهُمْ» نيست.

وی در پايان، با اشاره به اين‌كه گاهی گناهان انسان سبب دوری آنان از سنت پيامبر اكرم(ص) می‌شود، يادآور شد: نزديكی به مقام ولايت در روز بيست و پنجم ماه مبارك رمضان سبب شده است تا مؤمن در پايان دعا، به صفتی از خداوند متعال او را قسم دهد كه قلب پيامبران را از خطا و انحراف حفظ می‌كرد؛ «يا عاصِمَ قُلوبِ النّبيیّن».