تحقیقات معناشناسی قرآن، رویکردهای جدیدی در تفسیر ایجاد میکند
گروه دانشگاه: به گفته نفر اول سیزدهمین جشنواره ملی پایاننامههای برتر قرآنی کشور، استفاده از علم معناشناسی در قرآن میتواند رویکردهای جدیدی در تفسیر ایجاد کند.
فریده امینی، نفراول سیزدهمین جشنواره ملی پایاننامههای برتر قرآنی کشور در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن (ایکنا) در خصوص علل نگارش پایاننامه خود با عنوان «معناشناسی امام در قرآن کریم» اظهار کرد: حوزه معناشناسی، حوزه جدیدی است که با یک رویکرد خود در قرآن به بررسی واژهها میپردازد.
وی ادامه داد: بیشتر اساتید معتقدند هستند که جریان تفسیر قرآن بعد از تفسیر المیزان که حاصل زحمات مرحوم علامه طباطبایی بود، پیشرفت خاصی نداشته است، ولی با رویکرد جدیدی که علم واژهشناسی در قرآن نسبت به کلمات دارد، میتواند کمک کند تا واژگان همنشین و جانشین یک کلمه در آیات قرآن خود را نشان دهد.
این دانشجوی دانشگاه الزهرا(س) عنوان کرد: به همین خاطر من سعی کردم تا با توجه به معناشناسی، یک کار جدید در این عرصه انجام شود و دلیل انتخاب واژه امام این بود که احساس کردم که امام حلقه وصل عالم فانی و عالم باقی است و توسط شناخت واژه امام میتوانیم جایگاه بسیاری از واژگان دیگر را نیز پیدا کنیم.
امینی درباره دستاوردهای تحقیق خود، عنوان کرد: رویکردی که تاکنون درباره امامت صورت میگرفت، یک نگاه فقهی و کلامی بود و شناخت قرآنی از واژه امام نداشتیم درصورتی که وقتی در قرآن واژه امام را بررسی کنیم، میتوانیم به همان برداشت فقهی و کلامی از این واژه دست یابیم که حضرات معصومین(ع) در احادیث به آن اشاره داشتند.
وی بیان کرد: کلماتی که همنشین و جانشین کلمه امام هستند، از این طریق قابل شناسایی هستند و به همین خاطر جذابیت این کار از این جهت است که در احادیث بارها از جانب حضرات معصومین(ع) تکرار شده بود که امامت از جانب خداوند است. رسالت علم معناشناسی این است که در تفسیر قرآن بتوانیم به بطن قرآن برسیم و دایره آن به قدری وسیع است که هرقدر جلوتر بریم، باز جا برای کار بیشتر وجود دارد.
دانشجوی دانشگاه الزهرا(س) اظهار کرد: معناشناسی محدوده وسیعی دارد و میتوانم بگویم وقتی که من از پایاننامهام دفاع کردم، دیدم که هنوز جای کار دارد، زیرا قرآن بطن در بطن است و با تحقیقات مختلف میتوان به عمق بیشتر آن واژه برسیم و رویکرد جدید تفسیری ارائه شود.
وی خاطرنشان کرد: تدوین این پایاننامه یک سال زمان برد و من کارهای مشابه در این عرصه را نیز دیدم. به نظر من میزان موفقیت پایاننامهها یا رسالهها از نظر نو بودن، کاربردی بودن و مسئلهمحور بودن، بستگی به دغدغه خود اساتید دارد و میتوانند آنها را به این سمت و سو سوق دهند. اساتید من خیلی علاقه داشتند که دانشجویان بر مسائلی کار کنند که موضوع جدیدی باشد.
نفراول سیزدهمین جشنواره ملی پایاننامههای برتر قرآنی کشور تصریح کرد: در خصوص یافتن منابع در این موضوع با دشواری مواجه بودم و در ارائه تحلیلی، باید به منابع ادبیات عرب رجوع میکردم و بخشی از منابع آن در سایتهای اینترنتی قابل دسترسی بود، ولی کتابخانه مجلس شورای اسلامی، کتابخانه ملی و ... از مواردی بود که به آن مراجعه کردم.
این دانشجوی علوم قرآن و حدیث ادامه داد: من از روشی که در پروژه مشابه در دانشگاه امام صادق(ع) در حال تدوین است، استفاده کردم و این روش خیلی به من کمک کرد و اگر پایاننامه من موفقیتی کسب کرده، مدیون همین پروژه است.
وی در پایان اظهار کرد: برای مقطع دکتری قصد دارم که با تمرکز بر بحث معناشناسی، پژوهشهای تحقیقاتی خود را جلو ببرم.
