قرآن از درس جنبی در حوزه خارج شود
گروه حوزههای علميه: مدرس قرآن حوزه، برلزوم خروج قرآن از دروس جانبی در حوزه تاكيد كرد و گفت: بايد با برنامهريزی صحيح بتوانيم قرآن را به عنوان درسی اصلی در حوزه مطرح كنيم.
حجتالاسلام والمسلمين محمدحسن دهقان، مدرس قرآن حوزه علميه قم، در گفتوگو با خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا) گفت: قرآن كريم به عنوان اصلیترين منبع و تكيه گاه عالمان و مومنان و مسلمانان در ارتباط گيری با خداوند و همچنين پژوهش و استخراج احكام الهی مطرح است.
وی افزود: تمام رواياتی كه از ائمه اطهار(ع) نيز در هر زمينهای نقل شده است تشريح و بيان گوشهای از اسرار نهان قرآن است و قطعا اوليای الهی غير از كلام قرآن و خداوند چيز ديگری نمیگويند بلكه كلام آنان مكمل و تشريحكننده و مفسر آيات الهی است.
اين مدرس حوزه علميه قم، يادآور شد: با اين اوصاف قرآن بايد به عنوان اصلیترين منبع هر پژوهش دينی در حوزههای علميه مورد توجه واقع شود و ساير علوم، علومی هستند كه به ما كمك میكنند تا بتوانيم خوشههای معرفت بيشتری از باغستان بیانتهای قرآن برگيريم.
وی گفت: با اين شرايط يكی از بحثها كه شايد در چندسال اخير به ضربالمثل نيز مبدل شده است، سخن گفتن از مهجوريت قرآن در حوزه علميه است؛ سخن از مهجوريت قرآن نزد مردم از حضرت رسول(ص) به ميان آمده است و دليل آن نيز فراموش كردن قرآن در بطن زندگی است.
مدير واحد قرآن مدرسه علميه حقانی با ذكر اين مطلب كه قرائت صرف قرآن، آن را از مهجوريت خارج نمیسازد، تصريح كرد: پيامبر(ص) در آن زمان با امتی مواجه بودند كه قرائات بسيار زيادی نيز داشتند ولی سخن از مهجوريت قرآن را نيز میكردند؛ به همين دليل بود كه قرآن بايد جزء جدايیناپذير از زندگی ما باشد و هيچ چيز نبايد جای آن را در زندگی ما بگيرد و ما بايد در برنامههای خود قرآن را ملاك قرار دهيم.
وی گفت: به همين شكل علمای اعلام نيز بارها از مهجوريت قرآن در حوزه سخن گفتهاند كه باز هم منظور آنان اين نيست كه قرآن جايگاهی در ميان طلاب ندارد؛ بلكه اكثر طلاب سعی میكنند انس با قرآن از نظر قرائت و حتی حفظ را در برنامه خود داشته باشند ولی آنچه كه موجب اين سخن شده است، مهجوريت قرآن در نظام آموزشی حوزه است.
دهقان يادآور شد: الان بحث تفسير قرآن در نظام آموزشی جزو دروس جنبی حوزه است؛ در حالی كه حوزه بايد بر محور قرآن و روايات و علوم مرتبط با اين دو حركت كند؛ نظام آموزشی حوزه نيز بايد نظامی قرآنی و روايی حاكم شود؛ در سال اول حوزه بايد كار روانخوانی و تجويد طلاب در حد كمال آموزش داده شود و در سالهای بعد اين آموزش تكميل شود و از حالت جنبی بودن در حوزه خارج گردد.
وی گفت: اينكه صرفا چند ساعت از نظام آموزشی حوزه به قرآن اختصاص يابد و مبنای آن نيز نمره كتبی باشد و حتی بحث آزمون شفاهی نيز طراحی نشده باشد در شان نظام آموزشی حوزه و مرتبط با قرآن نيست؛ در شان حوزه نيست كه كسی يك متن را در چند ساعت بخواند و نمره بگيرد؛ بحث تفسير هم جزو دروس مطالعاتی است كه طلاب در تابستان در يك فرصت كم میخوانند.
اين مدرس قرآن حوزه علميه يادآور شد: يكی از دلايل كمرنگ بودن قرآن در دروس اصلی حوزه را میتوان حجم بالای درسی ذكر كرد كه باعث میشود طلاب كمتر فرصت مطالعات قرآنی و روايی داشته باشند؛ در اين شرايط قرآن در فرع و دروس ساده حوزوی اصل قرار گرفته است در حالی كه بايد اين معادله برعكس باشد.
وی گفت: راهكار اصلی خروج قران از مهجوريت در حوزه، اصلاح نظام آموزشی است؛ قرآن و روايت بايد از جنبی بودن در بيايند و برای آنها كلاس تعريف شود؛ بايد برای دروس قرآنی در طول سال برنامه آموزشی قوی با اساتيد قوی تعريف شود.
دهقان اظهار كرد: طلاب در مرحله اول بايد در روانخوانی، تجويد و مهارتهای قرائت قرآن به تسلط برسند؛ در مرحله بعد بايد دروس تفسيری قرآن و تفاسير روايی در قالب دروس تعريف شده در نظام آموزشی حوزه قرار بگيرد تا طلاب پس از ده سال بتوانند در حوزه و قرآن و روايات به تسلط نسبی برسند.
وی گفت: به هيچ عنوان مسئله جالبی نيست كه طلاب در علوم قرآنی تسلط نداشته باشند؛ انتظار همه مردم نيز از طلاب آن است كه هر آنچه كه از قرآن از آنان پرسيده میشود را پاسخ گويند و مفسر خوبی برای قرآن باشند؛ مسئلهای كه تا زمانی كه قرآن در حوزه جدی گرفته نشود، روی نخواهد داد.
اين استاد قرآن حوزه اظهار كرد: ادبيات عرب بايد منطبق با قرآن و روايات آموزش داده شود و به طور كلی علوم ديگری كه امروزه در حوزه با منابع ديگر تدريس میشود بايد در قالب درس قرآن تدريس شود.
وی افزود: تمام رواياتی كه از ائمه اطهار(ع) نيز در هر زمينهای نقل شده است تشريح و بيان گوشهای از اسرار نهان قرآن است و قطعا اوليای الهی غير از كلام قرآن و خداوند چيز ديگری نمیگويند بلكه كلام آنان مكمل و تشريحكننده و مفسر آيات الهی است.
اين مدرس حوزه علميه قم، يادآور شد: با اين اوصاف قرآن بايد به عنوان اصلیترين منبع هر پژوهش دينی در حوزههای علميه مورد توجه واقع شود و ساير علوم، علومی هستند كه به ما كمك میكنند تا بتوانيم خوشههای معرفت بيشتری از باغستان بیانتهای قرآن برگيريم.
وی گفت: با اين شرايط يكی از بحثها كه شايد در چندسال اخير به ضربالمثل نيز مبدل شده است، سخن گفتن از مهجوريت قرآن در حوزه علميه است؛ سخن از مهجوريت قرآن نزد مردم از حضرت رسول(ص) به ميان آمده است و دليل آن نيز فراموش كردن قرآن در بطن زندگی است.
مدير واحد قرآن مدرسه علميه حقانی با ذكر اين مطلب كه قرائت صرف قرآن، آن را از مهجوريت خارج نمیسازد، تصريح كرد: پيامبر(ص) در آن زمان با امتی مواجه بودند كه قرائات بسيار زيادی نيز داشتند ولی سخن از مهجوريت قرآن را نيز میكردند؛ به همين دليل بود كه قرآن بايد جزء جدايیناپذير از زندگی ما باشد و هيچ چيز نبايد جای آن را در زندگی ما بگيرد و ما بايد در برنامههای خود قرآن را ملاك قرار دهيم.
وی گفت: به همين شكل علمای اعلام نيز بارها از مهجوريت قرآن در حوزه سخن گفتهاند كه باز هم منظور آنان اين نيست كه قرآن جايگاهی در ميان طلاب ندارد؛ بلكه اكثر طلاب سعی میكنند انس با قرآن از نظر قرائت و حتی حفظ را در برنامه خود داشته باشند ولی آنچه كه موجب اين سخن شده است، مهجوريت قرآن در نظام آموزشی حوزه است.
دهقان يادآور شد: الان بحث تفسير قرآن در نظام آموزشی جزو دروس جنبی حوزه است؛ در حالی كه حوزه بايد بر محور قرآن و روايات و علوم مرتبط با اين دو حركت كند؛ نظام آموزشی حوزه نيز بايد نظامی قرآنی و روايی حاكم شود؛ در سال اول حوزه بايد كار روانخوانی و تجويد طلاب در حد كمال آموزش داده شود و در سالهای بعد اين آموزش تكميل شود و از حالت جنبی بودن در حوزه خارج گردد.
وی گفت: اينكه صرفا چند ساعت از نظام آموزشی حوزه به قرآن اختصاص يابد و مبنای آن نيز نمره كتبی باشد و حتی بحث آزمون شفاهی نيز طراحی نشده باشد در شان نظام آموزشی حوزه و مرتبط با قرآن نيست؛ در شان حوزه نيست كه كسی يك متن را در چند ساعت بخواند و نمره بگيرد؛ بحث تفسير هم جزو دروس مطالعاتی است كه طلاب در تابستان در يك فرصت كم میخوانند.
اين مدرس قرآن حوزه علميه يادآور شد: يكی از دلايل كمرنگ بودن قرآن در دروس اصلی حوزه را میتوان حجم بالای درسی ذكر كرد كه باعث میشود طلاب كمتر فرصت مطالعات قرآنی و روايی داشته باشند؛ در اين شرايط قرآن در فرع و دروس ساده حوزوی اصل قرار گرفته است در حالی كه بايد اين معادله برعكس باشد.
وی گفت: راهكار اصلی خروج قران از مهجوريت در حوزه، اصلاح نظام آموزشی است؛ قرآن و روايت بايد از جنبی بودن در بيايند و برای آنها كلاس تعريف شود؛ بايد برای دروس قرآنی در طول سال برنامه آموزشی قوی با اساتيد قوی تعريف شود.
دهقان اظهار كرد: طلاب در مرحله اول بايد در روانخوانی، تجويد و مهارتهای قرائت قرآن به تسلط برسند؛ در مرحله بعد بايد دروس تفسيری قرآن و تفاسير روايی در قالب دروس تعريف شده در نظام آموزشی حوزه قرار بگيرد تا طلاب پس از ده سال بتوانند در حوزه و قرآن و روايات به تسلط نسبی برسند.
وی گفت: به هيچ عنوان مسئله جالبی نيست كه طلاب در علوم قرآنی تسلط نداشته باشند؛ انتظار همه مردم نيز از طلاب آن است كه هر آنچه كه از قرآن از آنان پرسيده میشود را پاسخ گويند و مفسر خوبی برای قرآن باشند؛ مسئلهای كه تا زمانی كه قرآن در حوزه جدی گرفته نشود، روی نخواهد داد.
اين استاد قرآن حوزه اظهار كرد: ادبيات عرب بايد منطبق با قرآن و روايات آموزش داده شود و به طور كلی علوم ديگری كه امروزه در حوزه با منابع ديگر تدريس میشود بايد در قالب درس قرآن تدريس شود.
