پرورش خیران؛ نتیجه انفاق در راه خدا/ وقف باید پایدار باشد

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از فارس، آیت‌الله اسدالله ایمانی، نماینده ولی فقیه در استان فارس روز گذشته، 4 دی در همایش «یاوران وقف» و تجلیل از 110 واقف این استان با بیان اینکه در قرآن مسئله وقف به‌عنوان یک سنت فوق‌العاده مورد توجه و عنایت ویژه بوده است، گفت: آیات متعدد قرآن و منابع دینی ما وقف را تأیید کرده و به‌عنوان سنت حسنه و پایدار و اثرگذار از آن یاد می‌کند.
وی اظهار کرد: البته کلمه وقف در زمان پیامبر مکرم اسلام(ص) مطرح نبود، بلکه صدقه مطرح بود و آنچه در روایات عصر پیامبر(ص) صدقه معوده آمده، به نظر عمده فقهای ما منظور وقف بوده است و در مقابل سئوالی که صحابه از پیامبر مکرم اسلام(ص) داشتند در ذیل آیه 92 سوره آل عمران «لَن تَنَالُواْ الْبِرَّ حَتَّى تُنفِقُواْ مِمَّا تُحِبُّونَ ...؛ هرگز به نیکوکارى نخواهید رسید تا از آنچه دوست دارید انفاق کنید ...» پیامبر خدا(ص) به آنان سفارش کرد که اصل مال را نگه دارید و حبس کنید و درآمد آن را در راه خدا هزینه کنید که عمده اصحاب پیامبر(ص) در آن عصر، صاحب باغ و یا مزرعه وقفی بودند و وقفی از آنها باقی مانده است و  عمده آن‌ها هر کدام که یک مال و ثروت دوست‌داشتنی و فوق‌العاده پیدا می‌کردند بلافاصله آن را وقف می‌کردند و عمل به آیه شریفه در متن زندگی آن‌‌ها قرار گرفته بود.
آیت‌الله ایمانی با اشاره به آیه 261 سوره بقره «مَّثَلُ الَّذِینَ یُنفِقُونَ أَمْوَالَهُمْ فِی سَبِیلِ اللّهِ کَمَثَلِ حَبَّةٍ أَنبَتَتْ سَبْعَ سَنَابِلَ فِی کُلِّ سُنبُلَةٍ مِّئَةُ حَبَّةٍ وَاللّهُ یُضَاعِفُ لِمَن یَشَاءُ...؛ مَثَل (صدقات‏) کسانى‌که اموال خود را در راه خدا انفاق مى‏کنند همانند دانه‏اى است که هفت خوشه برویاند که در هر خوشه‏اى صد دانه باشد؛...» اظهار کرد: آنچه افراد انفاق می‌کنند از ریال و درهم در دستگاه الهی دارای رشد و نمو آنچنانی می‌شوند که یک دانه آن به هفتصد دانه تبدیل می‌شود و در شرایط مساعد دو برابر یعنی هفتصد دانه و آنجا نیز به دو برابر افزایش یعنی یک هزار و 400 دانه تبدیل می‌شود اما برخی از مفسران این معنا را دنبال می‌کنند که زمانی یک واقف، وقف کرد، 10 واقف دیگر در کنار او رشد پیدا می‌کند.
منتخب مردم فارس در مجلس خبرگان رهبری اظهار کرد: یک خَیر وقتی وارد کار خیر شد، 10 خیر دیگر از کنار کار او سر بر می‌آورد و یک جمع وقتی وارد کار خیر شدند، مجموعه‌های دیگر را به کمک می‌طلبند و آن‌ها هم جزو واقفان می‌شوند همان که در صدر اسلام اتفاق افتاد.
وی عنوان کرد: زمان پیامبر مکرم اسلام(ص) یک نفر وقف کرد و سئوال کرد و ده‌ها واقف دیگر از پرتو وقف این واقف، واقف شدند یعنی واقفان و خیران ما هم دانه ثروتشان ده برابر می‌شود که هر کس حسنه‌ای انجام دهد و در مواقع خاصی یک دانه آن هفتصد دانه می‌شود یا هزار و 400 دانه می‌شود و به تفسیر بعضی از افراد در مواقع دیگری یعنی بسته به اخلاص و نیت پاک واقف یک عمل ممکن است به 14 هزار برابر برسد.
آیت‌الله ایمانی با بیان اینکه قرآن کریم می‌فرماید، کار خیر، خیر همراه می‌آورد، گفت: خَیر، خَیر و واقف، واقف می‌سازد؛ آیا خیران سلامت استان فارس روز اول جمعیتشان به اندازه جمعیت امروز بود؟ در اثر 15 سال کار کردن این جمعیت اکنون در کل کشور راه افتاده است و امدادگران عاشورا دقیقاً همان مجموعه‌ای هستند که درباره بیماری‌های سخت مانند سرطان رسیدگی می‌کنند.
امام جمعه شیراز، نتیجه انفاق مال و در راه خدا قدم زدن را تربیت و پرورش کسانی مانند خود خیر دانست و افزود: نتیجه چنین امری، تربیت کردن افرادی است که راه او را دنبال کرده و مسیر او را تقویت می‌کنند.
وی ادامه داد: این کاری است که قرآن مجید به ما یاد می‌دهد و می‌آموزد و کدام کار خیر برتر از اینکه انسان بتواند به جسم مردم برسد و مهم‌تر از آن کاری که به روح مردم رسیدگی کند؛ سلامت روح و جسم هر دو در دستور کار باید قرار گیرد و واقفان گذشته ما دقیقاً به هر دو بعد مسئله یعنی هم سلامت روح و هم جسم جامعه توجه داشته‌اند و مسئله وقف برای درمان و رسیدگی به سلامت جسم جامعه بود و وقف برای مساجد و مدارس توجه به سلامت روح جامعه بود و این دو با هم می‌تواند نقش‌آفرین و اثرگذار باشد.
آیت‌الله ایمانی با تأکید بر لزوم توجه به هر دو بعد سلامت روح و جسم جامعه گفت: نمی‌توانیم یکی را ببینیم و دیگری را از نظر دور نگه داریم و باید هر دو مورد توجه و عنایت باشد زیرا اعتبار نظام اسلامی در جامع‌نگری و دیدن تمام نیازهای بشری است.
رئیس شورای فرهنگ عمومی فارس تأکید کرد: در میان نیازها باید نیازی که تداوم بیشتر و پایدار بهتری دارد انتخاب کرد چون شرط اول وقف، ابدی بودن است و اگر مورد وقف ما، وقف ناپایدار باشد یعنی نیازی باشد که امروز هست و فردا نیست، وقف درباره آن اشکال پیدا می‌کند و باطل است و باید حتماً پایداری در وقف دیده شود که همیشه این مورد وقف باقی بماند یعنی همواره در خدمت انسان‌ها بوده و نیاز آن‌ها را پاسخگو باشد.
آیت‌الله ایمانی در ادامه سخنان خود با اشاره به طرح شناسنامه اعیان موقوفه و نیات واقف، گفت: این دو طرح می‌تواند در جلب اعتماد مردم و شناخت سرمایه‌ها اثرگذار باشد و شناسایی و تجمیع موقوفات درمانی، کار بسیار ارزشمند است کما اینکه در سایر قسمت‌ها هم باید این حرکت انجام شود.
امام جمعه شیراز به نواحی مختلف سازمان اوقاف اشاره کرد و گفت: اوقاف بر اساس فضای جغرافیایی شهر و استان را به نواحی مختلفی تقسیم کرده است اما آنچه نیاز بیش از این است که موقوفات ما دسته‌بندی شوند و بر اساس دسته‌بندی که در نیات واقف دیده می‌شود، می‌توانیم آنها را متمرکز کنیم.
وی ادامه داد: در آینده این کارهای زیربنایی و اساسی و زیرساختی فضا را برای آیندگان ما آسان می‌کند که آن‌ها بهتر بتوانند به کارها برسند و در این تقسیم موضوعی بسیاری از موارد گمشده و از نظر دور افتاده پیدا شده و به دست می‌آید.
آیت‌الله ایمانی در ادامه سخنان خود به طرح وقف جمعی اشاره کرد و گفت: این طرح که مورد تأیید مراجع تقلید قرار گرفته است باید به‌عنوان یک سنت حسنه مورد توجه مردم قرار گیرد و وارد خانواده‌ها، مجامع مختلف، بازار و غیره شود و همه در این مسیر حضور پیدا کنند.
منتخب مردم فارس در مجلس خبرگان رهبری اظهار کرد: وقف جمعی برای راه‌اندازی و تجهیز بیمارستانی در جنوب کشور در نظر گرفته شده است که خواه و ناخواه تمام منطقه می‌توانند از آن استفاده کنند، ضمن اینکه از این نوع وقف می‌توانیم برای کارهای خیر دیگری مانند دانشگاه‌‌ها و حوزه‌های علمیه بزرگ و مراکز پژوهشی گسترده و دانش‌بنیان دنبال کنیم.
وی با تأکید بر اینکه جامعه باید پویا باشد و هر روز کار جدیدی را دنبال کند، گفت: این کار باید با الفبایی باشد که شرع هم امضا می‌کند و امضای این کارها نیز به دست مراجع تقلید است.
آیت‌الله ایمانی همچنین با ابراز امیدواری از اینکه جامعه از تصرفات در وقف نجات پیدا کند، گفت: وقف بزرگترین حسنه پایدار برای جامعه است که آن را از آلودگی و گناه نجات می‌دهد لذا اگر بتوانیم آثار سوء دخالت در موقوفات را برای جامعه بیان و بازگو کنیم خواه و ناخواه مردم بر اساس فطرت پاک خود دست از گناه بر می‌دارند و از تصرف نابجا در اموال وقف خودداری می‌کنند و می‌توانیم در مکان‌های دیگری گام‌های ارزشمندتری برداریم.