شرح دعای روز بيست ويكم ماه رمضان

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از اصفهان، دلیل در لغت ، چیزی است که از چیز دیگر خبر می‌دهد و آن دیگر را نمایان می‌سازد خواه لفظ باشد یا غیر لفظ.همچنین به معنای راهنما و مرشد و چیزی آمده است که موجب ارشاد و وسیله استدلال باشد.
در اصطلاح ، به معنی چیزی است  که از علم به آن علم به چیز دیگر لازم آید و عقل به وسیله آن نسبت به صحت چیزی که مورد شک واقع شده است به تصدیق یقینی برسد.بنابراین از جنس علم و آگاهی است وتوسط آن با چیز دیگر آشنا می‌شویم و از آن شناخت حاصل می‌کنیم مانند دلالت لفظ بر معنا.
منزل:  خانه، در مقابلِ  سرا.همان home در مقابل house .جایی که به آن احساس تعلق خاطر داریم و محل فرود آوردن همه جسم و روح و احساس‎مان در آن است.
مقیلا: استراحت‌گاه ،با کلمه قیلوله (استراحت در نیمروز) از یک خانواده‌اند.
 امروز در این بیست ویکمین روز از ماه مبارک رمضان و در روز شهادت امیرمومنان علی (ع)،از خداوند می‌خواهیم که به سوی خشنودی خود برای ما راهنما و مرشدی قرار دهد و راه شیطان را بر ما ببندد و منزل و محل استراحت ما را در بهشت قرار دهد و او را به نام بر اورنده نیازهای خواهندگان می‌خوانیم.
شرح:
در فراز اول این دعا از دلیل و راهنمایی درخواست می‌شود که ما را با خشنودی او آشنا کند،راهنمایی از جنس علم و آگاهی،خواه لفظ باشد یا غیر لفظ، چیزی یا کسی که ما را نسبت به مرضات او به تصدیق یقینی برساند. دلالتی غیر قابل انکار از رضایت خداوند. دلالتی که نشان‌مان دهد این رضایت جلب شدنیست. دلالتی که.....این دلالت چیست و کجاست؟
آیا از علی (ع) فرزند ابوطالب ،برادر محمد(ص) دلیل بهتری می‌شناسید؟ از جنس علم و آگاهی نیست؟ که است،که  پیامبر(ص) او را چنین معرفی کرده است(انا مدینه العلم و علی بابها)، شان نزول  آیه «ومن الناس من یشری نفسه ابتغاء مرضات الله»نیست؟ که به تایید همه مسلمانان هست و همه ما مسلمانان و مسلمان زادگان !
 شب فراش را که او در بستر پیامبر خوابید به یاد میآوریم و بر آن گواهی می‌دهیم .آیا  تصور که نه، همان شنیدن نامش اشک تصدیق از چشمان خیس شده عقلِ هر کس که وصفش را می‌شنود سرازیر نمی‌کند ؟و در طول تاریخ نکرده است؟ که کرده است و می‌کند.آیا او در غیر مقام ثبوت است ؟در دل‌ها و جان‌های پاک همه ما انسان‌ها در همه دوران‌ها و در هر جایی که یادش شده است؟ و گذاشته‌اند که یادش بشود؟،که هست....
 آری به دنبال دلیل برای مرضات خداوند بودیم، و پی آن در  معنای لغات و اصطلاحات  می‌گشتیم ، اینک این دلیل! روشن و آشکار در مقابل ما ایستاده است! قرن‌هاست که دلیل راه ماست،  قرن‌هاست که منتظرمان ایستاده است و امروز آشکار تر از هر روز دیگری است !روزی که از بین ما می‌رود.و ما را با خودمان تنها می‌گذارد.مایی که قدرش را ندانستیم و از دست ما سر در چاه کرد و و هنوز از  دست ما سرش در چاه خجالت است ...
 آری مرضاتی که به دنبال دلیل برایش بودیم پیدا شد . دارد در کوچه‌های مدینه باز می‌گردد ، ولی نه صبر کنید،رویش را پوشانده !از چه کسی؟از چه کسانی؟ نکند از ما....؟
آری به تایید خود خداوند او همان دلیل خشنودی اوست .که این آیه در شان اوست و او بهترین دلیل جلب شدن این خشنودی برای یک انسان .امروز در روز علی(ع) این دلیل را از خداوند طلب می‌کنیم و راهبری او را می‌خواهیم.
و مگر بستن راه شیطان جز از نتایج این دلالت یقینی است؟او دلیل ماست و حجت مسلمانی‌مان و برهان پیروی و تشیع‌مان و راهنمای انسان بودن‌مان.
او در مقام ثبوت است و دلیل است  وما در مقام استدلال و اثبات.او دلیلِ رضایتِ خداست و ما به او استدلال می‌کنیم!
سپس از خداوند می‌خواهیم که منزل و استراحت‌گاه ما را در بهشت قرار دهد (و نه در این دنیا) که اینجا محل استراحت و قیلوله رفتن و ماندن نیست محل تلاش و کار است ، جایی نیست که احساس‌مان را به آن گره بزنیم و خانه خود بپنداریم، به همان دلیلی! که ذکرش رفت !!و امروز را، روز رفتنش را، روز رستگار شدن نامید.
و در پایان او را برآورنده حوائج طالبین می‌خوانیم و با این سخن، روشن می‌کنیم که منظور از حاجت‌های واقعی چه باید باشد. حاجت‌هایی از جنسِ آن  دلیلِ راه،که نامش بلند باد و هدایت‌هایی که به دنبال اوست  ونیازهایی از نوع بستن راه شیطان که با آراستن دنیا آن را برای ما منزل و استراحتگاه می‌نمایاند و از رضایت حق بازمان می‌دارد، نیازهای واقعی ما و نه آنچه به تبلیغ و غفلت واغفال نیاز می‌شماریم‌شان.

یادداشت از داریوش اسماعیلی/ معاون فرهنگی جهاددانشگاهی واحد اصفهان