فاجعه تلخ منا به زبان هنر ثبت و ماندگار شود
گروه هنر: خالق تابلوی نگارگری شهدای فاجعه منا گفت: فاجعه منا بهعنوان یک حادثه تلخ و دردناک ذهن هر انسانی را درگیر کرد و من به سبب اثرگذاری آثار هنری بر نشان دادن مظلومیت مسلمانان و بیکفایتی آل سعود، دست به خلق اثر برای این فاجعه زدم؛ فاجعه تلخ منا باید به زبان هنر ثبت و ماندگار شود.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از اصفهان، هنر نگارگری هنری سنتی، چشمنواز و تأثیرگذار بوده که همواره در طول تاریخ، آثار بزرگی را در دورانهای مختلف به جامعه هنر معرفی کرده است. در این بین، هنرمندان اصفهانی نیز همواره زبانزد بودهاند و تلاش کردهاند که در ارائه آثار فاخری در این زمینه خوش بدرخشند.
رضا بدرالسماء، یکی از هنرمندان چیرهدست، خوشذوق و متواضع اصفهان به شمار میرود که در عرصه نگارگری بسیار فاخر و درخشان نمایان بوده و همواره آثاری فاخر تولید کرده است.
آثار وی برگرفته از آیات قرآن، الهامات الهی و حکایات تاریخی و همچنین ترکیب رنگها و نقشهایی است که چشم هر بینندهای را مینوازد و انسان را به تأمل و تفکر وا میدارد.
استاد بدرالسماء از کودکی روحیهای آمیخته با هنر داشته و با بزرگ شدنش، هنر را هم رشد و نمو داده و تاکنون که در میانسالی زندگی میکند به غیر از تعالی و رشد هنر و عجین شدن با آن، هدف دیگری را دنبال نکرده است.
بنابراین استادی بزرگ، مجرب، عاشق و از همه مهمتر خودآموختهای است که نگارگری را در نصف جهان به عرصه ظهور رسانده است.
فاجعه منا یکی از تلخترین و دردناکترین اتفاقات تاریخ اسلام و کشورمان محسوب میشود و هیچگاه از اذهان مسلمانان پاک نخواهد شد، اما استاد بدرالسماء در نهایت انسانیت، رسالت و وظیفه خود را در برخورد و مواجهه با این فاجعه غمناک و نشان دادن بیکفایتی آل سعود، را در خلق اثری فاخر،چشمگیر و بیمانند هنری نشان داده است.
همزمان با نخستین سالگرد فاجعه منا، مردم هنر دوست اصفهان و حتی ایرانیان و افراد بسیاری از سراسر دنیا، شاهد این اثر منحصربهفرد و تأملبرانگیز هستند و میلیونها نفر آن را تحسین کردند. مراسم رونمایی از تابلوی شهدای فاجعه منا اثر استاد رضا بدرالسماء نيز در شهريورماه امسال از سوی موزه هنرهای معاصر وابسته به سازمان فرهنگی تفریحی شهرداری اصفهان برگزار شد.
استاد بدرالسماء که توانست در این مراسم، اثر خود را به همه معرفی کند، حال به بیان دلایل خلق آن پرداخته و زحمات یکساله خود در خلق این اثر را رسالت خود میداند که با لطف خداوند مفید واقع شد. در همین زمینه با استاد رضا بدرالسماء به گفتوگو پرداختهایم که متن آن را در ادامه میخوانید:
از چه زمان و سن و سالی به هنر روی آوردید؟
بنده در خانوادهای هنرمند به دنیا آمدم و نسبت به آنچه که در طبیعت برگرفته از هنر بود علاقهمند بودم، پدر و مادرم و همه برادرانم در صنایع دستی فعالیت داشتند و با هنر و هنرمندان زندگی میکردم.
علت روی آوردن شما به هنر نگارگری چه بود؟
در کودکی همیشه همراه پدرم که مردی متدین بود، به مساجد اصفهان میرفتم و از آنجا که بیشتر مساجد اصفهان سرشار از نقوش و تزیینات سنتی بود، مرا شدیداً مجذوب خود میکرد و با تمام هوش و حواس کودکیام به آنها فکر میکردم.
از شروع فعالیت هنری و نخستین آموزشهایتان بگویید.
در همان سنین کودکی و نوجوانی در کنار برادر بزرگم مشغول هنر میناکاری بودم و تمام فکر و ذکرم خلق اثری ماندگار بود. همیشه به طور ناخودآگاه به سمت افراد هنرمند میرفتم، زیرا مثل آهنربا مرا جذب میکردند ولی هیچگاه استاد و کلاس آموزشی نداشتم و اساتید آنچه را که به سختی به دست آورده بودند، به راحتی در اختیار ما قرار نمیدادند.
بنابراین به این نتیجه رسیدم که باید به صورت تجربی تلاش کنم و سختیها را به دوش بکشم، معمولاً دوستانمان به برادرم پیشنهاد میدادند که مرا به کلاس آموزشی بفرستند اما برادرم مخالف این کار بود، وقتی به سربازی رفتم و از آزادی عمل بیشتری برخوردار شدم، توانستم به شکل مستقل برای خودم کار کنم و کار هنری را به طور رسمی به عنوان حرفه خود انتخاب کردم.
از تلاشها و سختی گامهای نخست این عرصه بگویید.
پس از شروع کار رسمی، به سبب ورود توریستها به ایران از خرید و استقبال خوبی از طرف آنان مواجه بودم اما پس از انقلاب و با وقوع جنگ 8 ساله، با عدم ورود گردشگران خارجی روبهرو شدیم که به همین دلیل، ناچاراً کار هنر را ترک کردم و برای امرار معاش و تأمین هزینه زندگی همسر و سه فرزندم مشغول فروشندگی آثار هنری در خیابان چهارباغ اصفهان شدم.
اما، این کار با روحیه من سازگار نبود و به سختی به همراه خانوادهام در اتاق کوچکی زندگی میکردم ولی باوجود همه این مشکلات، تمرین نقاشی را ترک نکردم و در همان اتاق کوچک دست از تمرین و تلاش برنداشتم.
سختی کار هنر و دشواریهای آن باعث نشد که فرزندانتان از فعالیت در هنر خودداری کنند؟
خیر. اتفاقاً یک دختر و 2 پسرم و نوهام دنبالهرو آثار ما هستند و واقعاً به هنر علاقه نشان میدهند.دخترم از هنرمندان خوب شهر بوده و نگارگری و کارهای نو در سفال و سرامیک را ارائه میدهد.
از چه زمانی به هنر موردعلاقهتان بها و علاقه بیشتری نشان دادید و جدیتر به آن نگاه کردید؟
با وقوع انقلاب اسلامی تحول جدیدی در من به وجود آمد، در آن زمان خودم را یافتم و به فکر فرو رفتم که ما انسانها برای چه به دنیا آمدهایم و به کجا خواهیم رفت، بنابراین به ارائه و خلق آثار مفهومی برگرفته از الهامات الهی، و حکایات تاریخی روی آوردم و روزی باید پاسخگوی این موهبت الهی باشم .
در خصوص از اثر جدیدتان، یعنی نگارگری فاجعه منا توضیح دهید، به چه علت این موضوع را انتخاب کردید؟
فاجعه منا بهعنوان یک حادثه تلخ و دردناک ذهن هر انسانی را درگیر کرد و من به سبب اثرگذاری آثار هنری برای نشان دادن مظلومیت مسلمانان و بیکفایتی آلسعود و رسالتی که در وجود خود حس کردم، دست به خلق این اثر زدم. فاجعه تلخ منا باید به زبان هنر ثبت و ماندگار شود و ما روزی باید پاسخگوی این موهبت الهی باشیم.
ویژگیهای این اثر در نگاه شما چیست؟
این اثر برگرفته از رنگهای گرم بوده که تداعیکننده تشنگی زائران خانه خداوند است؛ حدود 200 نفر زائر در کنار خانه خدا وجود دارد و در حاشیه تابلو آیه 25 سوره حج نوشتهشده که عذاب دردناک را برای کسانی که در سرزمین خدا دست به ستم علیه زائران زدند را نشان میدهد و همچنین یکی از آیات قرآن درباره اجر و پاداش شهادت در راه هجرت به خانه خدا نیز در آن به چشم میخورد.
اگر نگاهی به سالها فعالیت خود در عرصه هنر داشته باشید، کدام یک از آثار خود را بیشتر دوست داريد؟
تابلوی کشتی نوح و شهدای اصفهان در سال 61، بسیار ارزشمند و دوستداشتنی هستند که تابلوی شهدای اصفهان در مراسمی با حضور 5 هزار نفر توسط مقام معظم رهبری تقدیم موزه امام رضا(ع) شد و خوشحال هستم که بیش از یک میلیون نفر این اثر را تحسین کردند.
استقبال هنردوستان و برخورد مدیران در خلق اثر فاجعه منا چگونه بود؟
همه مردم و مدیران از این اثر استقبال کرده و در شبکههای مجازی بیش از یک میلیون نفر آن را تحسین کردند که سبب خوشحالی من شد و این را لطف خداوند میدانم.
