حجتالاسلام والمسلمین ابراهیم سعدی، پژوهشگر حوزه دین و مسئول هیئتهای اندیشهورز دفتر تبلیغات خراسان رضوی در گفتوگو با ایکنا، درخصوص نگاه برخی از افراد در حوزه دین به شیوع ویروس کرونا، اظهار کرد: این بیماری به وجود آمده و آثاری را در زندگی مردم به همراه داشته و دارد و چون ناشناخته است، پزشکان ما هنوز نتواستهاند برای آن دارویی کشف کنند اما این عدم کشف دارو به معنای ضعف دانش بشری در مقابل یک بیماری نیست، زیرا گاهی برخی از افراد بر این باور هستند که بشر ماند و نتوانست که در برابر این بیماری کاری کند و در نهایت هم باعث شد که تمام دنیا در برابر آن تسلیم شود.
وی این دیدگاه را دیدگاه غلطی دانست و افزود: در واقع این عدم کشف دارو، نه تنها بهمنظور ناتوانی بشر نیست، بلکه از طرفی میتوان به معنای توانایی بشر در مقابله با بحرانی که میتواند تمامی دنیا را در برگیرد دانست، چرا که او توانست با عقلانیت، انتخابهای صحیح، همگراییها، تبیین درست، آموزش همگانی و اجتماعی، دانش و عشق به انسانیت خود، در برابر این بیماری ایستادگی کند؛ بنابراین نباید این موضوع را بهانهای قرار داد و گفت که دین در مقابل علم است و امروز دانش بشر و انسان عقلانی و عقل انسان نتوانست در مقابل این بیماری اقداماتی را انجام دهد و از خود ضعفهایی را نشان داد.
سعدی با بیان اینکه امروزه ما با تظاهرات عقلانیت انسان در برابر یک ویروس که جهان را در برابر یک بیماری قرار داده است، مواجه هستیم، افزود: مواجه انسان در برابر ویروسی که هنوز کشف نشده و شیوع بسیار بالایی دارد را میتوان نشانه رشد عقلانیت انسان، ارتباطات گسترده و نشانه اهمیت داشتن علم دانست که به انسان کمک کرده بتواند در برابر این بیماری ایستادگی کند و از خود مقاومت نشان دهد.
وی بیان کرد: نکته دیگری که در این خصوص وجود دارد این است که برخی از افراد که خود را پیامآور الهی میدانند فکر میکنند که پیامبر هستند و میگویند که این یک عذاب الهی است و مانند اقوام گذشتهای که دچار عذاب شده بودند، ما نیز امروزه با شیوع این بیماری دچار عذاب خداوند شدهایم؛ قطعا این باور غلطی است و این بیماری نه تنها یک عذاب الهی نیست، بلکه در واقع، یک اتفاق طبیعی است و یک بیماری که وجود داشته و امروز فعال شده و به نوعی موجب بهمخوردگی تعادل زیست شده است، پس با این وجود نباید چنین حادثهای را نوعی عذاب الهی دانست، بلکه حادثهای طبیعی است.
وی با بیان اینکه این بیماری گزاره عرفانی نیست و نباید آن را با یک فلسفه کلامی و عرفانی تبیین کرد، اظهار کرد: بیماری کرونا یک مسئله پزشکی است و نباید تبیین دینی اعم از عرفان، فلسفه و کلام از آن کرد. افرادی که این باورهای غلط را دارند باید بدانند که آنها دینشناس و روشمند نیستند و کسی که روشمند نیست و در تبیین یک گزاره به درستی عمل نمیکند، عالم نیست؛ چرا که اگر ویروس کرونا بدن افراد را تحت تأثیر قرار میدهد، این اثرگذاری دست خداست و خارج از حیطه خداوند نیست زیرا هر چیزی که در این عالم تأثیرگذار است سر منشا آن خداوند است و از دایره وجود خداوند خارج نیست پس هیچ تفاوتی ندارد ک یک مکان مقدس باشد تا این اثرگذاری بیشتر شود و یا مکان دیگری باشد.
سعدی در پاسخ به این سؤال که آیا دعا و توسل اثرگذار است؟ تصریح کرد: در پاسخ به این سؤال باید گفت که بله در ادبیات دینی ما این موضوع مطرح است که دعا در فضای الهی تأثیر بسزایی دارد بهگونهای که میتواند در کنار دارو برای یک بیمار، قدرت اثرگذاری آن بیماری را کمتر کند و حتی به شفای یک بیمار نیز منجر میشود. پس میتوان نتیجه گرفت که ویروس کرونا اثرگذاریهایی در وجود انسان میگذارد که این طبیعی است و خارج از حیطه و اراده الهی نیست و انسان میتواند با رعایت بهداشت از این بیماری پیشگیری کند و با دعا کردن نیز اثرگذاری این بیماری را کمتر کند. از این رو میتوان اینگونه عنوان کرد که روح و نفس بر جسم مسلط است و روح انسان با دعا کردن میتواند جسم خود را مدیریت و آنرا در برابر این ویروس و یا بیماریهای دیگری مقاومتر کند. همواره میتوان با دعا، صدقه و همچنین احسان به بندگان خدا و والدین اثرگذاری این بیماری را کمتر کرد. سایر کشورها حتی مقوله نیایش درمانی را باور دارند و حتی در این خصوص از ما جلوتر عمل کردهاند.
سعدی گفت: روایات زیادی در خصوص دعوت به پیشگیری و همچنین رعایت نکات بهداشتی از سوی امامان معصوم(ع) وجود دارد، اما تاکنون به این مسائل آنگونه که باید توجهی نمیشد و بروز این ویروس باعث شد که خوشبختانه ما به این موضوعات توجه بیشتری داشته باشیم. از این رو میتوان گفت که یکی از اثرات خوبی که این بیماری برای ما داشت این بود که ما به فضای دینداری نزدیکتر شویم و به نوعی باعث رشد دینداری ما شد.
مسئول هیئتهای اندیشهورز دفتر تبلیغات خراسان رضوی تصریح کرد: با توجه به اینکه علم و دین بحث بسیار گستردهای دارد، اما با این وجود همواره علم بالاترین محصول ارزشمند انسان است، در حالی که خداوند انسان را به بالاترین ارزش که همانا علم است، دعوت کرده است. انسان عالم در مقابل خداوند از مقدسترین انسانها است و از طرفی هم علم نیز بهترین واژه بین مفاهیم ارزشمند در مقابل خداوند بهشمار میرود، از این رو باید گفت که نسبت دین با علم این است که علم به معنای واقعی روشمند است.
وی افزود: بنابراین میتوان گفت که علم محصول عقلانیت بشر است و به تعبیر امامعلی(ع) که میفرمایند: «انبیا آمدند برای اینکه انسانها عالم شوند و تعقل کنند»، محصول تعقل نیز همین علم است. در حقیقت رابطه علم و دین اینگونه است و علم بالاترین ارزش دینی محسوب میشود و مهمترین شاخص دینداری نیز گرایش به علم و تبعیت از محصولات علمی است. نه تنها بین علم و دین تعارضی وجود ندارد، بلکه حقیقت علم و دین نیز یکی است و به نوعی میتوان گفت که وحی نیز نوعی علم، مواجه و کشف و همان چیزی است که پیامبر(ص) آن را دریافت کرد و علم ایشان هم از طریق وحی که در اتصال به منبع دانش که همانا خداوند است، افزایش پیدا کرد؛ بنابراین نمیتوان تعارضی میان علم و دین دانست؛ چرا که بین این دو مقوله نوعی وحدت وجود دارد و اگر در جایی گزاره علمی اثبات شده باشد، به اندازه گزاره وحیانی که آیه قرآن است ارزشمند و برابر بوده و اطاعت از امر وحیانی با اطاعت از امر علمی نیز برابری میکند.
انتهای پیام