حادثه 9 دی عمق ولایتمداری و بصیرت سیاسی مردم را نشان داد

حجت‌الاسلام‌والمسلمین حسن غفاری‌فر، عضو هیئت علمی دانشگاه باقرالعلوم(ع) در گفت‌وگو با ایکنا از قم، با بیان اینکه بصیرت در معنای عام یعنی اینکه انسان در هر موردی موضوع مدنظر خود، مقدمات و مؤخرات، حواشی و پیامدها و آنچه که برای تحقق آن لازم دارد را بشناسد؛ اظهار کرد: به‌طور مثال در اوایل انقلاب حضرت امام خمینی(ره) بحث نقش زمان و مکان در فهم موضوعاتی مانند فقه و دین را مطرح کردند، اما امروزه واژه بصیرت به جهت اینکه مقام معظم رهبری در ایام فتنه تعبیری از حضرت علی(ع) به کار بردند که حضرت می‌فرمایند: «کسی نمی‌تواند علم حق را به پا دارد مگر اینکه اهل صبر و بصیرت باشد» به یک اصطلاح سیاسی تبدیل شد.

وی ادامه داد: بحث بصیرت به‌صورت اصطلاحی به دهه 80 برمی‌گردد که زمینه‌ساز فتنه سال 88 بود؛ زمینه این فتنه از سال 84 فراهم شد و اوج آن سال 88 بود و پایان ظاهری آن نیز در نهم دی‌ماه همان سال اتفاق افتاد که دیگر پایگاه اجتماعی کف خیابان نداشتند و بدنه اجتماعی از آن‌ها جدا شدند چون از مردم می‌خواستند حرف و خواسته بی‌منطق و غیرقانونی خود را به پیش ببرند، اما تشکل خود و ارتباط خود را با دشمنان انقلاب و اسلام را از دست ندادند.

گستره بصیرت تنها ناظر به قدرت نیست

غفاری‌فر با بیان اینکه بصیرت فقط به امور سیاسی مربوط نمی‌شود و انسان باید در رابطه با هر پدیده‌ای بصیرت داشته باشد و هویت آن پدیده، کارآمدی، کارآیی و هدف و شیوه به کارگیری آن را مدنظر داشه باشد، گفت: در حال حاضر این کلمه وارد عرصه سیاسی شده است و گستره آن تنها ناظر به قدرت نیست و شامل عرصه اجتماع، اقتصاد، اقتدار، امنیت، مردم و ساختار است.

وی تصریح کرد: تخصصی کردن رشته‌ها حیث تأکید است، اما واژه‌ها درهم تنیدگی دارند؛ بصیرت نیز به ظاهر یک واژه سیاسی است، اما همه عرصه‌های اجتماعی را دربر می‌گیرد و نیز دارای عرصه‌های مختلفی مانند اعمال قدرت و اقتدار در امنیت اجتماعی، اخلاقی، جغرافیایی و اقتصادی است و در حال حاضر هم این اقتدار و قدرت‌نمایی پشتوانه دیپلماسی و مذاکرات است که نشانه بصیرت داشتن است.

عضو هیئت علمی دانشگاه باقرالعلوم(ع) اظهار کرد: طبق فرمایش مقام معظم رهبری که فرمودند: «آگاهی دینی مردم بالاست، باید کاری کنیم که ایمان مردم بالا برود» نتیجه می‌گیریم، بصیرت صرف آگاهی به زمانه نیست، بلکه لازمه‌ آن تقوا، شجاعت و هزینه دادن است؛ اگر هر فردی وظایف و کارکرد خود را بداند، به تکرار واژه‌ها عادت نکند و آن چیزی را که متوجه شده بروز دهد، به دیگران منتقل و عملی کند، می‌توان گفت بصیرت دارد.

غفاری‌فر در مورد تأکید و تکرار واژه بصیرت در قرآن کریم، گفت: قرآن کریم یک کتاب معرفتی است و پیامبر اکرم(ص) نیز 13 سال آگاهی‌بخشی کرد تا مردم با فهم و بینش به خداوند ایمان بیاورند؛ به‌طور کلی واژه‌هایی که در آن‌ها آگاهی، تعمل، بینش، تعقل و شعور وجود داشته باشد، در قرآن بسیار تکرار شده‌اند که بصیرت هم از جمله این واژه‌هاست.

استاد دانشگاه باقرالعلوم(ع) بیان کرد: در قرآن علم، عمل، بصیرت و ایمان باهم آمده‌ است که به‌طور مثال در سوره حمد با ادبیاتی که در آن به کار رفته است، بصیرت به‌صورت عینی مطرح می‌شود و در جایی دیگر در قرآن آمده‌ است: «زمانی که توبه کردید، اصلاح هم بکنید» نه اینکه فقط سکوت بکنید، مانند کاری که بعضی از سران فتنه سال 88 انجام دادند، موضع خود را مشخص نکردند.

حادثه 9 دی عمق ولایتمداری و بصیرت سیاسی مردم را نشان داد

غفاری‌فر در رابطه با تفاوت سواد و بصیرت، گفت: سواد صرفا آگاهی است و همان‌طور که از واژه‌ آن برمی‌آید از سود و سیاهی نشئت می‌گیرد و نشان‌دهنده این است که می‌توان سیاهی را از سفیدی تشخیص داد و دارای یک نگاه سطحی است ولی به فهم مفاهیم نمی‌رسد اما بصیرت، تأمل و تعمق در هویت است.

وی تصریح کرد: حرکت‌های اجتماعی اسلامی همیشه رو به جلو است، ممکن است توقف داشته باشد، اما از بین نمی‌رود بلکه در مسیر، اتفاقاتی می‌افتد که موجب روشن‌تر شدن و توسعه فهم مردم نسبت به حقیقت اسلام می‌شود؛ راجع به انقلاب اسلامی ایران هم از زمانی که شروع شد توقف و توهم از بین رفتن وجود داشته، اما هرگز حرکت رو به جلو آن تعطیل نشد، بلکه حادثه‌های خاص مانند 9 دی به آن انرژی و سرعت بخشید.

غفاری‌فر با اشاره به اینکه حماسه نهم دی، عمق ولایتمداری و فهم و بصیرت سیاسی مردم ما را نشان داد و در این روز باطل با همه هویت خود از درون و بیرون بروز کرده بود که حق با قدرت ظاهر شد و باطل را از بین برد، یادآور شد: قطعاً دشمن چه در قضیه فتنه سال 78 و نیز فتنه سال 88 و دیگر قضایای پس از آن به دنبال تحقق اهداف شوم خود علیه این مردم و نظام و انقلاب است و آن چه باطل السحر این مکرها و فتنه‌هاست، همانا تقویت درک و بصیرت دینی و انقلابی ملت است و اینکه در همه حال در تبعیت از مقام معظم رهبری باشند، چراکه ایشان به خوبی سکان انقلاب را در دست دارند و آن را با وجود همه سختی‌ها و مشکلات به سرمنزل مقصود می‌رسانند.

گفت‌وگو از مهنوش بهروز