
به گزارش ایکنا، کاظم فولادی قلعه، عضو هیئت علمی
دانشگاه تهران و آزمایشگاه پژوهشی فضای سایبری دانشگاه تهران، هشتم بهمن ماه در نشست علمی
«دین و سایبرنتیک» که از سوی مجمع عالی حکمت اسلامی برگزار شد، با بیان اینکه اگر بخواهیم به صورت علمی به مسئله دین و سایبر بنگریم هم معنای دین و هم سایبرنتیک مهم است، گفت: برداشت بنده از دین چیزی است که انسان به آن مدیون است و اگر قرار باشد مرزی بین انسانیت و غیر انسانیت باشد، همان دین است.
وی افزود: در سوره روم آمده است که خداوند دین را منطبق بر فطرت انسان خلق کرده و اگر با این معیار به دین نگاه کنیم، طبیعی است که باید یکتا باشد و دین نمیتواند چند تا باشد، کما اینکه انسانیت هم یکی است و چند تا نیست و البته خدا فرموده است دین مقبول هم فقط نزد خدا، اسلام است.
عضو هیئت علمی دانشگاه تهران اضافه کرد: در مقوله دین، نسبت بین خدا و انسان مطرح است و اینکه انسان نسبت به خدا چه وظایف و تکالیفی دارد و خداوند چه اموری از انسان را برعهده گرفته است.
عضو آزمایشگاه پژوهشی فضای سایبری دانشگاه تهران با بیان اینکه سایبرنتیک هم اسم دانشی است که در اواخر دوران مدرن شکل گرفته است، اظهار کرد: این مفهوم ریشه در آثار باستان دارد؛ افلاطون وقتی اداره دولتشهر را توضیح میدهد، از این واژه به معنای سکانداری استفاده میکند.
وی افزود: وینر به عنوان پدر این علم آن را به معنای کنترل و ارتباطات در حیوان و ماشین تعریف کرده است و برای فرایند کنترل ارتباطات هم ضرورت مییابد و هرقدر جلوتر میرویم، مقوله محاسبات هم پررنگتر شده است لذا کنترل، ارتباطات و محاسبات در انسان و ماشین سایبر را تشکیل میدهند.
فولادی قلعه اظهار کرد: سایبرنتیک هم روشمحور و هم موضوعمحور است و با انسان، ماشین و جامعه سر و کار دارد و حوزههای مختلفی از علوم را به یکدیگر پیوند میدهد.
عضو هیئت علمی دانشگاه تهران ادامه داد: مقوله دین هم چه در سطح انسان و چه در سطح جامعه در ادبیات سایبرنتیک جا دارد؛ وینر در اواخر عمر خود رساله کوچکی نوشت و مستقیم وارد مباحث الهیاتی شد و ورود او هم جسورانه بود.
دین جدید با ظهور سایبرنتیک
وی با بیان اینکه با شکلگیری دانش سایبرنتیک این مسئله موضوعیت پیدا کرد که یک دین جدید هم باید ایجاد شود، تصریح کرد: هراری که یک صهیونیست است، در مجمع جهانی اقتصاد در مورد دین جدیدی سخن گفت که هوش مصنوعی آن را شکل خواهد داد. او معتقد بود اگر قرار است انسان عوض و موجود جدیدی شود، تعریف انسانیت هم عوض خواهد شد.
وی اضافه کرد: بعد بیولوژیکی انسان بر اثر استفاده از داروها در حال دستکاری است و از جهت روحی و روانی هم این کار در حال انجام است، لذا از برنامه زندگی انسان تغییر یافته که میگویند همان دین جدید است.
فولادی قلعه اظهار کرد: نماز یکسری جنبههای طبیعی مورد نیاز انسان را در نظر گرفته است و کسی که در چند نوبت نماز خود را سر وقت میخواند، یکسری فوایدی چون قوی شدن ماهیچهها و تنظیم ذهن او و ... دارد و البته تأثیرات روحی هم دارد و از منظر دانشمندان غربی سایبر هم خاصیت خود را دارد و بر روح و جسم انسانها اثر میگذارد.
جنگ سایبرنتیک علیه دین
استاد دانشگاه تهران تصریح کرد: یک مدل جنگی که امروز به نام تکنولوژی علیه دین به کار گرفتهاند، تکیه بر تغییر انسان جدید است و آنقدر تأکید دارند که بگویند انسان کنونی انسان چند قرن قبل نیست لذا دین جدید و احکام جدیدی هم نیاز دارد.
عضو آزمایشگاه پژوهشی فضای سایبری دانشگاه تهران اظهار کرد: این یک جنبه در نسبت دین و سایبرنتیک است؛ اینکه ما چگونه بتوانیم در فضای سایبر دین خود را حفظ کنیم. بنده معتقدم ما الان با یک نظام کنترلی جدیدی سر و کار داریم که همه جهان را مدیریت میکند و با تحول انسان به انسان دو، دین جدید را هم جا میاندازد بنابراین بحث از فضای سایبر عمیقتر از نگاه سطحی است.
وی با بیان اینکه بحث دیگر سایبرنتیک، الهیات است که میگوید ما کارکردهای خدا را تعریف کنیم تا بتوانیم به وسیله آن کنتزل کنیم، اضافه کرد: مثلاً اگر زمانی فرعون خود را در جایگاه خدایی قرار داد، یعنی قبول داشت که سطح فراتر کنترل در دست خداست و اگر او خودش را خدا معرفی کند، خواهد توانست با سطح کنترل بالاتری مردم را مدیریت کند.
فولادی قلعه تأکید کرد: امروز هم دنیای مدرن در کنترل با مفهوم خدا چنین چیزی را دنبال میکند یعنی قصد دارد سایبرنتیک را خدای دنیای جدید معرفی کند، کما اینکه اینها تلاش میکردند پول را به عنوان خدای مردم معرفی و از این طریق بتوانند جهان را کنترل کنند.
وی افزود: چیزی که ما به عنوان تئولوژی میخوانیم، نصف ماجرا است چون ما قصد داریم خدا را بشناسیم ولی بشر دنبال این است که خدایی را خودش بسازد تا مردم را کنترل کند.
عضو هیئت علمی دانشگاه تهران بیان کرد: تمدن غرب به سایبرنتیک نگاه محدود ابزاری ندارد بلکه قصد دارد از این طریق دنیا را مدیریت کند؛ آنها معتقدند علوم انسانی و .... صرفاً نمیتواند این کار را بکند لذا دیجیتال لازم است و تا زمانی که کنترل جایگاه ویژه برای حاکمیت بر جهان دارد، علم سایبر هم مهم خواهد بود و اگر این نقش کمرنگ شود، جایگاه این عمل هم عوض خواهد شد.
انتهای پیام