ملا محسن فیض کاشانی از محققان، محدثان، مفسران و عارفان بزرگ شیعه بود که در تمام علوم اسلامی آثار گرانقدری را به رشته تحریر درآورد. او به علاوه دیوان اشعار حکیمانهاش، با اعتدال در اخبارگری و تکیه بر قرآن و سنت، معارف و آموزههای اسلامی را در آثار خویش ارائه کرد.

به گزارش ایکنا از آذربایجانشرقی، ملامحسن فیض کاشانی در خانوادهای عالم پرور در کاشان چشم به جهان گشود. او در همان شهر به تحصیل علوم دینی ظاهری اشتغال داشت و تفسیر، حدیث، فقه و اصول دین و آنچه موقوف علیه آن بود از عربی و منطق را فرا گرفت. در ۲۰ سالگی برای تحصیل علوم متوجه اصفهان شد و در آنجا به خدمت جمعی از فضلا مشرف شد اما فردی را نیافت که از علم باطن خبری داشته باشد. علم ریاضی و غیره را در همانجا آموخت و چون شنید سید ماجد بحرانی در شیراز است، جهت فراگیری علم حدیث به شیراز رفت. در خدمت وی به سماع، قرائت و متعلقات آن پرداخت تا آنکه بهطور کامل، بصیرتی در علم حلال و حرام و سایر احکام حاصل کرد و از تقلید دیگران مستغنی شد.
آثار و نگاشتههای فیض کاشانی را افزون بر ۲۰۰ عنوان میدانند اما گروه دیگری از بزرگان آثار او را ۸۰ عنوان بر شمردهاند. فیض پس از تکمیل تحصیلات خود به کاشان بازگشت و مورد استقبال و توجه مردم قرار گرفت و به کار تهذیب و تنویر افکار و اخلاق و عقاید توده مردم سرگرم شد.
ملامحسن فیض کاشانی از محضر دانشمندان برجستهای چون حکیم ملاصدرای شیرازی و محدث بحرانی، درسهای معقول و منقول را فرا گرفت و خود با نبوغ فوقالعاده و دانش فراوان در شاخههای علوم اسلامی جامعیت یافت و همین جامعیت او موجب شد تا بتواند میان فلسفه و دین، علوم عقلی و شرعی هماهنگی و همبستگی به وجود آورد و دهها اثر گرانسنگ در زمینه تفسیر، حدیث، کلام، عرفان، فلسفه و اخلاق تألیف کند. او با اعتدال در اخبارگری و تکیه بر قرآن و سنت، معارف و آموزههای اسلامی را در آثار خویش ارائه کرد.
همچنین فیض شاگردان برجسته و بزرگی همچون محمد باقر مجلسی مؤلف بحارالانوار، سید نعمتالله جزایری، محمد محسن عرفان شیرازی، قاضی سعید قمی و محمد مشهور به علم الهدی را که دارای آثار علمی فراوانی است، تربیت و پرورش داد. وی پس از سالها مجاهدت در راه اعتلای فلسفه، دین و شریعت سرانجام در ۸۴ سالگی در کاشان بدرود حیات گفت و در همان شهر به خاک سپرده شد.