كتاب «فرهنگ معيار در قرآن كريم» منتشر شد

گروه انديشه: كتاب «فرهنگ معيار در قرآن كريم» نوشته علی ذوعلم به همت انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و انديشه اسلامی منتشر شد.

به گزارش خبرگزاری بين‌المللی قرآن (ايكنا)، كتاب «فرهنگ معيار در قرآن كريم» نوشته علی ذوعلم كه نويسنده در آن سعی كرده است، يافته‌های خود در حوزه فرهنگ را حول مؤلفه‌های ريشه‌ای فرهنگ و با تأمل و استنباط از سياق آيات قرآن، طبقه‌بندی كند، به همت انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و انديشه اسلامی منتشر شد.

بنا بر اين گزارش، فرهنگ مهم‌ترين و پايدارترين وجه جامعه بشری است كه دغدغه اصلاح و ارتقای آن، همواره در ميان مصلحان و عالمان و روشنفكران جوامع مختلف وجود داشته است. در جامعه ما، ‌اساساً شكل‌گيری انقلاب اسلامی ناشی از سطحی از تحول فرهنگی در جامعه بود و پس از پيروزی انقلاب هم از ديدگاه پايه‌گذاران و رهبران، شأن و رسالت فرهنگی انقلاب و نظام، ‌همواره مورد تأكيد بوده است.

در اين اثر، بنای محقق بر اين بوده است كه هيچ ساختار پيشينی را بر يافته‌های اين كتاب تحميل نكند، اگرچه می‌توان براساس ملاك‌های مختلفی، طبقه‌بندی‌های گوناگونی را ارائه داد؛ مثلاً براساس ارتباطات چهارگانه انسان با خود، خدا، خلق و خلقت، و يا براساس مؤلفه‌هايی كه معمولاً در تعريف فرهنگ مطرح می‌شود. اما تكيه نويسنده اين اثر بر طبقه‌بندی مؤلفه‌های ريشه‌ای فرهنگ براساس سياق آيات قرآن بوده است.

فصل نخست اين كتاب به مباحث مقدماتی فرهنگ و تبيين برخی پرسش‌ها در باب رابطه دين و فرهنگ و نقش قرآن كريم و شاخص‌های آن در اصلاح فرهنگی پرداخته است. در فصل دوم مبانی و زيرساخت فكری و اعتقادی كه در همه عرصه‌ها و ساحات زندگی به گونه‌ای عام و مشترك حضور دارند و معيار نگرش زيست فرهنگی انسان مسلمان است، ارائه شده است. فصل سوم به ويژگی‌های رفتاری و ارزشی مشترك و عام كه به عنوان مختصات كلی و محوری ـ در بعد ارزشی و رفتاری ـ شامل همه ساحات و عرصه‌ها می‌شود می‏پردازد و بالاخره فصل چهارم، به ويژگی‌های خاص هر عرصه اختصاص يافته است.

در تفكيك عرصه‌ها، باز هم براساس استنباط محقق از آيات استخراج شده، پنج عرصه عبادت و معنويت، روابط و اخلاق اجتماعی، امور اقتصادی و معيشتی، امور سياسی و شئون حكومتی و عرصه روابط بين‌المللی به‌عنوان چارچوب ارائه مباحث قرار گرفته است. بدين ترتيب، فصل چهارم در پنج بخش سامان يافته است.

اما در نهايت نويسنده اين اثر معتقد است كه اين طبقه‌بندی‌ها، اگرچه به تفكيك و درك بهتر مطالب كمك می‌كند، ولی به خاطر چندبُعدی بودن آيات قرآن كريم و به‌هم‌تنيدگی حقيقت فرهنگ در وضعيت مطلوب، بايد فراتر از ساختارها و طبقه‌بندی‌ها، با نگاه يكپارچه و توحيدی به فرهنگ قرآن كه معيار فرهنگ است، نگريست و همه ابعاد و عرصه‌ها را «با هم» ملاحظه كرد.

يادآور می‌شود، كتاب «فرهنگ معيار در قرآن كريم» به قلم علی ذوعلم، با شمارگان 2000 نسخه، در 307 صفحه و با قيمت 90 هزار ريال منتشر شده است.